Transparency Myanmar

transparency.myanmar@gmail.com

Document yangonchronicle2011 Op-Ed
yangonchronicle2011 Op-Ed

၃၁.၇.၂၀၁၂

ေဆာင္းပါးက႑

  1. ျမန္မာ့ေႏြဦးစိန္ေခၚမႈႏွင့္ ဒုတိယလႈိင္း

*****************************************

ေဆာင္းပါးက႑

ျမန္မာ့ေႏြဦးစိန္ေခၚမႈႏွင့္ ဒုတိယလႈိင္း

မွဴးေဇာ္

(ဇူလိုင္ ၃၀ရက္ေန႔ထုတ္ ရန္ကုန္တိုင္းမ္ဂ်ာနယ္ အတြဲ(၈) အမွတ္(၂၉)မွ ထုတ္ယူေဖာ္ျပခ်က္။)

ျမန္မာေႏြဦး နိဒါန္းအစ

ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတႏွင့္ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း ဓာတ္ပံုေအာက္မွ ေတြ႔ဆံုပြဲသည္ပင္ ျမန္မာ့ ေႏြဦးနိဒါန္းျဖစ္ေၾကာင္း အခ်ိဳ႕က ဆိုၾကသည္။ အခ်ိဳ႕ကလည္း ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတႀကီး၏ ရာထူးလက္ခံ ကတ္သစၥာျပဳပြဲသည္ပင္ ျမန္မာေႏြဦးသည္ကား ပုရစ္ဖူးတို႔တစ္ေဝေဝ ျဖစ္ေနသည္မွာ ႏိုင္ငံတကာမွ လက္ခံထားေသာ အမွန္တရားဟု ဆိုကမွာမည္မထင္ေပ။ ကေမာၻဒီးယားႏို္င္ငံ၌ ေျပာၾကားခဲ့ေသာ သမၼတႀကီး၏ မိန္႔ခြန္း တြင္ ေျခလွမ္းတိုင္းကို သတိႀကီးႀကီးထားၿပီး လွမ္းေနရသည္။ အေၾကာင္းမွာ ဒီမိုကေရစီ အေတြ႔အႀကံဳမ်ား အားနည္းခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ျမန္မာ့ဒီမိုကရက္ တိုက္ေဇးရွင္းတြင္ အမွာမခံႏိုင္ေသာသေဘာမ်ိဳး ေျပာသြားခဲ့သည္ကို ေတြ႔ရွိရသည္။ မွန္ပါသည္။ ျမန္မာ့ေႏြဦးသည္ ျမန္မာေႏြဦးသာျဖစ္၍ ေဆာင္းလက္ မည္းႀကီး၏ ဖံုးအုပ္မႈကို မခံရေရးသည္ပင္ ႏို္င္ငံတည္ေဆာက္ေရး ျဖစ္ေပလိမ့္မည္။

ေႏြဦးကိုစိန္ေခၚႏိုင္ေသာ  အေၾကာင္းအခ်က္မ်ားမ်ား မရွိသလို ေနာက္ျပန္လန္က်ေစႏိုင္ေသာ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ားသည္လည္း လက္ခ်ိဳးေရ၍ ရႏိုင္ေပသည္။ သို႔ေသာ္ ဆိုခဲ့ပါပုရစ္ဖူးတို႔ ေဝစာစ၊ ရြက္ႏုေဝတို႔ စိမ္းစိုစ ေႏြဦးပံုရိပ္တြင္ အလွတရားတို႔ ဆင္ျမန္းႏိုင္ရန္အတြက္ ပါဝင္ၾကကုန္ေသာ Stakeholderမ်ား၏ ရင့္က်က္မႈေရခ်ိန္တို႔မွာ အဓိကအေၾကာင္းတရား ျဖစ္ေနသည္။ စြမ္းရည္ျမွင့္တင္ေရးဟူေသာ စိန္ေခၚမႈႏွင့္ အနာဂတ္အိမ္မက္မ်ား အၾကား အခ်ိန္ခြဲေဝရရိမႈမလံုေလာက္ေသာ အေၾကာင္းအရင္းခံမ်ားေၾကာင့္ ဦးစားေပးနယ္ပယ္အလိုက္ တြန္းတင္မွရမည္ဟူေသာ သေဘာတရားတစ္ခု သည္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ စိတ္ဝင္စားသူမ်ားအတြက္ ပုစာၦတစ္ပုဒ္သဖြယ္ ျဖစ္လာေနသည္။

ေႏြဦးကို စိန္ေခၚမည့္သူမ်ား

ျမန္မာ့ေႏြဦးကိုေလ့လာၾကည့္လွ်င္ ေႏြသီးကို စိန္ေခၚမည့္သူ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ External Factor မ်ား ျဖစ္ေနသလို ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတႀကီး တရားဝင္ထုတ္ျပန္ေၾကညာထားသည့္  ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ဒုတိယလႈိင္း၏ အရွိန္အဟုန္သည္လည္း အေရးႀကီးသည္ဟု ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက လက္ခံ ထားၾကသည္။ ဒုတိယလႈိင္းသည္ ဆိုခဲ့ပါစိန္ေခၚမႈမ်ားကို အံတုရင္ဆိုင္ရေပလိမ့္မည္။ ဒုတိယလႈိင္းသည္ ေနာင္တြင္ႀကံဳလာရမည့္ အတားအဆီးမ်ားကို ေက်ာ္ျဖတ္ရေပလိမ့္မည္။ ဒုတိယလႈိင္းသည္ပင္ ျပည္သူမ်ား၏ အနာဂတ္ကို လႊမ္းၿခံဳႏိုင္ေသာစြမ္းရည္မ်ား တည္ေဆာက္ေပးရေပလိမ့္မည္။ အခ်ဳပ္အား ျဖင့္ဆိုေသာ္ ဒုတိယလႈိင္းသည္ပင္ ျပည္သူမ်ား၏ ေမွ်ာ္လင္အိ္ပ္မက္မ်ား ျဖစ္လာေနသည္ကို ေတြ႔ရွိႏိုင္သည္။

ဗ်ဴ႐ိုကေရစီယႏၱရားမွ ႀကိဳးနီနီမ်ား၊ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးႏွင့္ ေခတ္ေနာက္ျပန္ေရး ႏွစ္ခုအၾကားမွာ စိတ္ဓာတ္ႏွင့္ခံယူခ်က္မ်ား၊ ဒီမိုကေရစီႏွင့္ ဥပေဒစိုးမိုးေရးႏွစ္ခုၾကားမွ ခ်ိန္ခြင္လွ်ာမ်ား၊ ထာဝရၿငိမ္းခ်မ္းေရးသို႔ ခ်ီတက္ရာလမ္းတစ္ေလွ်ာက္ရွိ အခုအခံအဟန္႔အတားမ်ား မ႑ိဳင္မ်ားအခ်င္ခ်င္း ထူေထာင္တည္ေဆာက္သြားရမည့္ နားလည္မႈႏွင့္ ယံုၾကည္မႈမ်ား၊ ပါဝင္ပတ္သက္သူအားလံုးအတြက္ အေရးႀကီးလွေသာ ဘံုအက်ိဳးစီးပြားမ်ား၊ ပြင့္လင္းမႈ ႏွင့္ ေခတ္မီမႈတို႔၌ ႀကံဳေတြ႔ရေလ့ရွိေသာ စည္းျခားေရးျပႆနာမ်ား အစရွိသည့္ အစြန္းထြက္တန္ဖိုးမ်ားကို ဒုတိယတန္ဖိုးမ်ားကို ျဖတ္ေက်ာ္ႏိုင္စြမ္း ရွိပါ လိမ့္မည္ ။အေၾကာင္းရင္းမွာ ဒုတိယလႈိင္းဟူ၍ ယင္းအခက္အခဲမ်ားကို ေအာင္ျမင္စြာေျဖရွင္းႏိုင္ရန္ ရည္ရြယ္ထားေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။

သို႔ေသာ္ဒုတိယလႈိင္းအတြက္ အဓိကစိန္ေခၚမႈမွာ ေခတ္မီေရးသို႔ ဦးတည္ေလွ်ာက္လွမ္းရာ၌ အေရးႀကီးလွေသာ စီးပြားေရးမ႑ိဳင္ သိသိသာ သာ ျမင့္တက္လာေရးအတြက္ ျဖစ္ေပၚေနေသာ အတားအဆီးမ်ား ဖယ္ရွားႏိုင္ေရးပင္ ျဖစ္ေပလိမ့္မည္။ အခ်ိဳ႕ေသာ ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ား ေထာက္ျပေဝ ဖန္မႈျပေနသည့္ Internal Sanction မ်ားကို ဒုတိယလႈိင္းက ဝါးၿမိဳဖံုးအုပ္ ရွင္းလင္းေပးႏိုင္မည္ျဖစ္ေသာ္လည္း  Exteral Sanction မ်ားကမူ ဒုတိယလႈိင္း က အၿပီးတိုင္ ဖယ္ရွားႏိုင္ရန္ မလြယ္ကူေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ ေျခလွမ္းေျခလွမ္းတိုင္းကို ေျခလွမ္းတိုင္းႏွင့္ တုန္႔ျပန္မည္ဟူေသာ အေမရိကန္ျပည္ ေထာင္စု၏ ကတိကဝတ္သည္ ႐ႈပ္ေထြးနက္နဲလွေသာ၊ ႏိုင္ငံေရးတိုက္ကြက္မ်ားႏွင့္ ျပည့္လႊမ္းေနေသာ ကြန္ဂရက္အသိုင္းအဝိုင္