၁၄-၃-၂၀၁၁ ဘာသာျပန္ သတင္းမ်ား
ျမန္မာ့ ႏိုင္ငံေရး သမားမ်ားထဲမွ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရး သမားမ်ားကို ပ်ိဳးေထာင္ရန္လို
(The Australian မွ 12 March 2011 ရက္စြဲပါ Morten B. Pederson ေရးသားေသာ “Burma have reformers to cultivate” ကို ဘာသာ ျပန္ဆိုသည္)
ျမန္မာ ႏိုင္ငံတြင္ ၂၂ ႏွစ္ၾကာ စစ္တပ္မွ တိုက္ရိုက္ အုပ္ခ်ဳပ္ ၿပီးေနာက္ စစ္သားႏွင့္ အရပ္သား အေရာ အစိုးရသစ္ တစ္ခု ထြက္ေပၚ လာၿပီး အၿငိမ္းစား ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးႏွင့္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ျဖစ္သူ ဦးသိန္းစိန္က အရပ္သား သမၼတ အျဖစ္ ဦးေဆာင္မည္ ျဖစ္သည္။ ယမန္ႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလက ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား က်င္းပၿပီး အေျခခံ ဥပေဒ အသစ္ျဖင့္ စည္းကမ္း ျပည့္ဝေသာ ဒီမိုကေရစီကို ေဖာ္ေဆာင္မည္ဟု ဆိုသည္။
စနစ္ အသစ္သည္ ဒီမိုကရက္တစ္ အစိုးရလည္း မဟုတ္၊ အရပ္သား အစိုးရ စစ္စစ္လည္း မဟုတ္ေပ။ လြတ္လပ္ေသာ ပါတီမ်ားသည္ အာဏာအတြက္ ၿပိဳင္ဆိုင္ရန္ အခြင့္ အလမ္းမ်ား ရရွိ ခဲ့ေသာ္လည္း၊ အဓိက ေနရာမ်ားကို အၿငိမ္းစား စစ္တပ္မွ ပုဂၢိဳလ္မ်ားသာ ရရွိသည္။ သို႔ဆိုရာတြင္ ဦးသိန္းစိန္ တစ္ဦးတည္း သာမက ဒုသမၼတ ဦးတင္ေအာင္ျမင့္ဦးႏွင့္ အျခား ကက္ဘိနက္ စာရင္းတြင္ စစ္သားေဟာင္းမ်ား အမ်ားစု ပါဝင္သည္။
သို႔ေသာ္ အစိုးရ သစ္သည္ အေဟာင္းႏွင့္ အေရးႀကီးေသာ အခ်က္မ်ားတြင္ ျခားနားလ်က္ ရွိသည္။ ယခင္ စစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားကို အသြင္ ျခားနားေသာ ဖြဲ႕စည္းပံု ႏွစ္ခု ခြဲပစ္လုိက္သည္။ အဖြဲ႕ တစ္ခုကို ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ား ရွိေသာ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ဝင္ၿပိဳင္ ခိုင္းခဲ့သည္။ အေရးႀကီးေသာ အခ်က္မွာ ယခု အရပ္သား ေခါင္းေဆာင္ သစ္မ်ားသည္ စစ္တပ္မွ မ်ဳိးဆက္သစ္ ေခါင္းေဆာင္မ်ား၏ အထက္မွ တာဝန္ ထမ္းေဆာင္ ခဲ့ဖူးသူမ်ား ျဖစ္ၿပီး၊ ၎တို႔ ထိန္းခ်ဳပ္ ထားမည္ အရပ္သား ဖြဲ႕စည္းပံုကို အာဏာ လႊဲေျပာင္း ေပးသြားဖြယ္ ရွိသည္။ အနည္းဆံုးေတာ့ ထိုအခ်က္ကပင္ အစိုးရ အဖြဲ႕တြင္း အဖြဲ႕ ေလးမ်ား ဖန္တီးေပး ႏိုင္မည္ ျဖစ္ၿပီး၊ တင္းမာမႈကို ဆိုလိုျခင္း မဟုတ္ေပ။
ဦးသိန္းစိန္အား ပါလီမန္သစ္မွ ေရြးခ်ယ္သည္ ဆိုေသာ္လည္း အမွန္တကယ္တြင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး သန္းေရႊက ေရြးခ်ယ္ျခင္း ျဖစ္ၿပီး၊ ေစာင့္ၾကည့္ ေနသူမ်ားကို အံ့အားသင့္ ေစခဲ့သည္။ အမ်ားစုက သမၼတ ေနရာကို ၎အတြက္ ခ်န္ထားသည္။ သို႔မဟုတ္လွ်င္လည္း ၎၏ ညာလက္႐ံုး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး သူရ ေရႊမန္းကို ေပးလိမ့္မည္ဟု ျငင္းခုန္ေနခဲ့ၾကသည္။
လက္ရွိ ႏိုင္ငံေရး အသြင္ ကူးေျပာင္းမႈသည္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး သန္းေရႊ၏ ကိုယ္ပုိင္ အနားယူေရး အစီ အစဥ္၏ မရွိ မျဖစ္ အစိတ္အပိုင္း တစ္ခုသာ ျဖစ္သည္။ ၎သည္ သမၼတ ေနရာကို မယူပဲ ေနာက္ကြယ္မွ ၎၏ ယံုၾကည္ရေသာ တပည့္မ်ား မွတဆင့္ အာဏာကို ကိုင္ထားၿပီး အာဏာ ဆက္ခံေရးကို ေနသားတက် ျဖစ္ေအာင္ ျပဳလုပ္ျခင္းသည္ ၎အတြက္ ပို၍ သင့္ေတာ္ေပသည္။ ဦးသိန္းစိန္သည္ ထူးထူး ျခားျခား ရည္မွန္းခ်က္မ်ား ရိွမေနသည့္ အတြက္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးအဖို႔ ဦးသိန္းစိန္ကို ေရြးခ်ယ္ ရသည္မွာ ပို၍ အႏၲရာယ္ ကင္းေပသည္။ ၎အား အစိုးရ အဖြဲ႕ေခါင္းေဆာင္ အျဖစ္ ခန္႔ထား၍ စမ္းသပ္ၿပီး ျဖစ္ရာ စစ္တပ္ထဲမွလည္း ေလးစားမႈ ရွိၿပီး၊ ႏိုင္ငံ တကာကလည္း လက္ခံ ႏိုင္ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။
ဦးသိန္းစိန္သည္ ႏိုင္ငံေရး သမား တစ္ဦး၊ စစ္သား တစ္ဦးထက္ စာလွ်င္ မန္ေနဂ်ာ တစ္ဦးႏွင့္ ပိုတူၿပီး၊ လက္ရွိ အာဏာ တည္ေဆာက္ပံုကို စိန္ေခၚမည့္ သေဘာ မရွိေပ။ ၎သည္ လူႀကီး လူေကာင္း တစ္ဦးဟု ေယဘူယ် သံုးသပ္ရမည္ ျဖစ္ၿပီး၊ သန္႔ရွင္းသည္ဟု ဆိုရမည္ ျဖစ္သည္။ ကက္ဘိနက္ အသစ္တြင္ ပညာရွင္ အခ်ဳိ႕ ပါဝင္လာရာ အစိုးရ အုပ္ခ်ဳပ္မႈတြင္ တိုးတက္မႈ အခ်ဳိ႕ ေတြ႕ရႏိုင္သည္။ သမၼတ အသစ္သည္ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား အတြက္ ခ်ဥ္းကပ္ရ လြယ္ကူႏိုင္ပံု ရွိၿပီး၊ ႏိုင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီး အသစ္ ကလည္း ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္း အဝိုင္းႏွင့္ စကား ေျပာရာတြင္ ပံ့ပိုးမႈမ်ား ေပးႏိုင္မည္။
သို႔ေသာ္လည္း မေသခ်ာ မေရရာမႈ မ်ားစြာ ရွိေနေသးသည္။ အဖြဲ႕ အစည္း အသစ္တြင္ အစိုးရ အဖြဲ႕အတြင္း စစ္တပ္ အတြင္း၌ သေဘာထား ေပ်ာ့ေျပာင္းသူႏွင့္ သေဘာထား တင္းမာသူမ်ားကို ဟန္ခ်က္ ညီေအာင္ ထားရွိၿပီး၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး သန္းေရႊက အာဏာျဖင့္ ေနာက္ကြယ္မွ ထိန္းခ်ဳပ္ ထားမည္ ျဖစ္သည္။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးသည္ ၎ဖြင့္ဆို ခဲ့ေသာ ပိုမို လမ္းဖြင့္ေပးေသာ စနစ္အတြက္ အသြင္ ကူးေျပာင္းေရး (သူ၏ ေနရာ ေသခ်ာ ေစေရး အတြက္ပါ) အဆို မွန္ကန္ေစရန္ စီးပြားေရးႏွင့္ ႏိုင္ငံေရး အရ ေျဖေလ်ာ့မႈ မ်ားကို အကန္႔ အသတ္မ်ား ျပဳထားမည္ ဆိုသည္ကို ေတြ႕ေနရၿပီ ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ ၎သည္ ၿခိမ္းေျခာက္မႈ မရွိေသာ ႏိုင္ငံေရး ပတ္ဝန္းက်င္ႏွင့္ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲ လြယ္ေသာ ႏိုင္ငံေရး ဝန္းက်င္ကို ျဖစ္ေစ ႏိုင္မည္ ျဖစ္ၿပီး ၎သည္လည္း လ်င္ျမန္စြာ ပ်က္စီး သြားႏိုင္ေသးသည္။
မၾကာမီက လြတ္ေျမာက္ ခဲ့ေသာ အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္သည္ ယခု အခ်ိန္ အထိ အျငင္း အခုန္ မျပဳလုပ္သည့္ သေဘာကို ေတြ႕ရၿပီး၊ သူမ၏ အစိုးရ ေျပာင္းလဲ လိုသည့္ အစီ အစဥ္သည္ အစိုးရ သစ္ႏွင့္ ထိပ္တိုက္ ေတြ႕ၿပီး ျပင္းထန္ေသာ ျဖစ္ရပ္မ်ားႏွင့္ နိဂံုးခ်ဳပ္ ရဖြယ္ ရွိသည္။
တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးမ်ား၏ ေဒသမ်ား တြင္လည္း ကာလ ရွည္ၾကာ အပစ္ အခတ္ ရပ္စဲ ထားမႈမွာ ပ်က္စီး သြားခဲ့ၿပီး တိုက္ခိုက္မႈမ်ား ျဖစ္ႏိုင္သည့္ အႏၲရာယ္မ်ား ရွိေနသည္။
ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္း အဝိုင္းတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အိမ္နီးခ်င္း ႏိုင္ငံမ်ားက စနစ္သစ္ကို ႀကိဳဆို ခဲ့ၾကၿပီး၊ အေနာက္ ႏိုင္ငံ အစိုးရ အမ်ားစုကလည္း စနစ္သစ္သည္ ျခားနားမႈ ရွိမရွိ စမ္းသပ္ရန္ ျပင္ဆင္ ထားၾကသည္။ ၿဗိတိန္ကမူ အေမရိကန္ လက္သစ္ ျဖစ္လာၿပီး၊ အစိုးရ အဖြဲ႕သစ္မွ လူမ်ားကို အေရးယူ ပိတ္ဆို႔မႈ စာရင္းတြင္ ခ်က္ခ်င္း စာရင္း သြင္းရန္ တြန္းအား ေပးလ်က္ ရွိသည္။ ထိုလုပ္ရပ္သည္ အဓိပၸာယ္ မရွိေသာ သေဘာ ရွိၿပီး၊ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရး သေဘာထား ရွိသူမ်ားကို ပစ္ပယ္ရာ ေရာက္ၿပီး၊ ကမာၻႀကီးႏွင့္ ျပန္လည္ ဆက္ဆံေရး လမ္းစကို ပိတ္ပင္ သလို ရွိသည္။
ေသခ်ာသည့္ တစ္ခ်က္မွာ ျမန္မာ ႏိုင္ငံ၏ အာဏာ အေျခခံ တည္ေဆာက္ပံုမွာ မေျပာင္းလဲပဲ ရွိေနသည္။ ထို႔အတူ ရာစုႏွစ္ တစ္ဝက္ခန္႔ ပံုေဖာ္ လာသည့္ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡမ်ားႏွင့္ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးက ပံုေဖာ္ခဲ့သည့္ ႏိုင္ငံေရး ယဥ္ေက်းမႈ အေျခခံ အေၾကာင္းတရား မ်ားကလည္း မေျပာင္းလဲေပ။ ထို႔ေၾကာင့္ အစိုးရ အဖြဲ႕သစ္သည္ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈ မ်ားကို အခ်ိန္မီ မလုပ္ႏိုင္ ခဲ့လွ်င္၊ ေျပာင္းလဲမႈ အတြက္ လမ္းပြင့္ လာမႈမွာ ျပန္ပိတ္ သြားႏိုင္သည္။
၁၉၆၂ မတိုင္မီက အစိုးရႏွင့္ ၁၉၈၈ မတိုင္မီက အစိုးရ ႏွစ္ခု ျဖစ္ပ်က္ ခဲ့ပံုမွာ ဤအေၾကာင္း ေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ အဆိုပါ အစိုးရ မ်ားသည္ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရး အစီအစဥ္ မ်ားႏွင့္ စတင္ခဲ့ ေသာ္လည္း၊ မၾကာမီ အေဝဖန္ မခံေတာ့ပဲ လူမႈေရးႏွင့္ ႏိုင္ငံေရး ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈမ်ား လုပ္ရန္ ျငင္းဆန္လာ ၾကေတာ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ေျပာင္းလဲမႈ အတြက္ လုပ္ကိုင္ေနသူ မ်ားသည္ ယခုလို အခြင့္ အလမ္း ေပၚခိုက္တြင္ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရး သမား ျဖစ္ႏိုင္ေခ် ရွိသူ မ်ားကို အားေပး ၾကေရးမွာ အေရးႀကီး လွသည္။
ထိုသို႔ ျပဳလုပ္ႏိုင္ရန္ အစိုးရသစ္တြင္ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရး အစီ အစဥ္မ်ား ရွိသည္ ဆုိသည္ကို ရဲရဲဝံ့ဝံ့ ယံုၾကည္ ၾကရန္ႏွင့္ ကံၾကမၼာကို အျပည့္အဝ ယံုၾကည္ရန္ လိုအပ္မည္ ျဖစ္ၿပီး၊ ထိုစိတ္ဓာတ္ျဖင့္ ဆက္ဆံ ၾကည့္ၾကရန္ ျဖစ္သည္။ ယခုအခါ ေနာက္ထပ္ စိတ္ပ်က္ဖြယ္ အျဖစ္မ်ား၊ ထိပ္တိုက္ ရင္ဆိုင္မႈမ်ား ရပ္သင့္ၿပီ ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဤေနရာတြင္ ေျပာလိုသည္မွာ ဆက္လက္ ရွင္သန္ ႏိုင္ေရး အတြက္ ျပဳစု ပ်ဳိးေထာင္ ေပးၾကပါစို႔ ဟုသာ ေျပာလိုသည္။
(ဤစာ ေရးသားသူ Morten B. Pedersen သည္ ၾသစေၾတးလ် ႏိုင္ငံ NSW တကၠသိုလ္ Defence Force Academy မွ ႏိုင္ငံေရး အႀကီးတန္း ကထိက တစ္ဦး ျဖစ္ၿပီး၊ ျမန္မာ ႏိုင္ငံ၏ International Crisis Group မွ အႀကီးတန္း သ႐ုပ္ခြဲ ပညာရွင္ ေဟာင္း ျဖစ္သည္။)
------------------------------------------------------
ဂ်ပန္တြင္ ငလ်င္ ကယ္ဆယ္ေရး မစ္ရွင္မ်ားစတင္
(11 March 2011 ရက္စဲြပါ BBC News မွ Japan Begins quake relief mission ကုိ ဘာသာ ျပန္သည္)
ဂ်ပန္ ႏုိင္ငံ အေရွ႕ ေျမာက္ဖက္တြင္ ရာေပါင္း မ်ားစြာေသာ အသက္မ်ား ဆံုး႐ႈံး ႏုိင္ေသာ ဆူနာမီ အၿပီးတြင္ အလြန္ တစ္ရာ ႀကီးမားေသာ ကယ္ဆယ္ေရး မစ္ရွင္သည္ စတင္ လုပ္ေဆာင္ ေနၿပီ ျဖစ္သည္။
၈.၉ Magnitude ရွိ ငလ်င္ လႈပ္ခတ္ခဲ့ရာ၊ ဂ်ပန္ ႏုိင္ငံတြင္ မွတ္တမ္း တင္ႏုိင္ေသာ ကာလ အတြင္း အႀကီး မားဆံုး ျဖစ္ဖြယ္ ရွိသည္။
ဂ်ပန္ ႏုိင္ငံ၏ စစ္တပ္သည္ စစ္သား ေထာင္ေပါင္း မ်ားစြာ၊ ေလယာဥ္ႏွင့္ ခ်ီ၍ ေသာ္လည္းေကာင္း၊ သေဘၤာမ်ား ဒါဇင္ ခ်ီ၍ လည္းေကာင္း ေရႊ႕လ်ားမႈမ်ား ျပဳလုပ္ေနၿပီ ျဖစ္သည္။
ေျမငလ်င္ေၾကာင့္ ရပ္ဆုိင္းသြားေသာ ႏ်ဴကလီးယား ဓာတ္ေပါင္းဖုိမွ ေရဒီယုိ သတၱိႂကြမ်ား စိမ့္ထြက္ႏုိင္ ေၾကာင္းလည္း အစုိးရက သတိေပးခဲ့သည္။
ေသာၾကာေန႔က ဂ်ပန္ႏုိင္ငံ စံေတာ္ခ်ိန္ ေန႔လယ္ခန္႔တြင္ တုိက်ဳိၿမိဳ႕ အေရွ႕ေျမာက္ ၄၀၀ ကီလုိမီတာ (၂၅၀) အကြာတြင္ ၂၄ ကီလုိ အနက္ရွိ ငလ်င္ လႈပ္ခဲ့သည္။
အဆိုပါ ေဘးဒဏ္ေၾကာင့္ ယခု အခ်ိန္ အထိ လူ(၃၀၀) ေသဆံုးၿပီး (၅၀၀)ခန္႔ ေပ်ာက္ဆံုးလ်က္ ရွိသည္ဟု သိရွိ ရသည္။ ေသဆံုးမႈ မွာ (၁၀၀၀) ခန္႔ထိ ရွိႏုိင္ေၾကာင္း ဂ်ပန္ မီဒီယာက ေျပာသည္။
ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ Naoto Kan သည္ အဆုိပါ ေဒသသုိ႔ ရဟတ္ယာဥ္ျဖင့္ မသြားေရာက္မီ၊ စေနေန႔ နံနက္ အေစာပုိင္းတြင္ အေရးေပၚ ကက္ဘိနက္ အစည္း အေဝး က်င္းပရန္ ျပင္ဆင္လ်က္ ရွိသည္။
ဂ်ပန္ စစ္တပ္ အေနျဖင့္ လည္း စစ္သားေပါင္း မ်ားစြာ၊ ေလယာဥ္ပ်ံ (၃၀၀)၊ သေဘၤာ အစီး (၄၀) ခန္႔ျဖင့္ ကယ္ဆယ္ ေရး လုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ေဆာင္လ်က္ ရွိသည္။
ငလ်င္ေၾကာင့္ ၁၀ မီတာ၊ ေပ (၃၀) ျမင့္ၿပီး (၇) မီတာ ရွည္ေသာ ဆူနာမီ လႈိင္းမ်ား ဂ်ပန္ ကမ္းေျခကုိ ႐ုိက္ ခတ္ေစသည္။
အေမရိကန္ သမၼတ Barack Obama က ေျပာၾကားရာတြင္ အေမရိကန္ ေလယာဥ္တင္ သေဘၤာ တစ္စီးသည္ ဂ်ပန္ ႏုိင္ငံတြင္ ေရာက္ရွိေနၿပီး၊ ေနာက္တစ္စီးမွာ လမ္းတြင္ သြားေနဆဲ ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာသည္။
ရြံ႕မ်ား ျပည့္ေနေသာ ေရမ်ားသည္ ကားမ်ားႏွင့္ အိမ္မ်ားကုိ ဆဲြယူသြားၿပီး၊ လူေန ရပ္ကြက္မ်ား၊ စပါး ခင္းမ်ားကို ပင္လယ္ ေရငံမ်ားက လႊမ္းမိုးသြားသည္။
အဆုိးဝါးဆံုး ထိခုိက္ေသာ ေဒသမွာ Miyagi ကုိယ္ပုိင္ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ ေဒသ၏ ဆိပ္ကမ္းၿမိဳ႕ Sendai ျဖစ္ ၿပီး ရပ္ကြက္ တစ္ခုတည္း မွာပင္ လူေသ အေလာင္း ၃၀၀ ခန္႔ ေတြ႕ရသည္။
ဂ်ပန္ မီးရထား ဌာနက ေျပာၾကားရာတြင္ အေရွ႕ေျမာက္ ကမ္းေျခ တစ္ေလွ်ာက္ ဆြဲေသာ ရထား ေလးစင္း၏ သဲလြန္စ မေတြ႕ေသးေၾကာင္း ေျပာၾကား ခဲ့သည္။ လူတစ္ရာခန္႔ သယ္ေဆာင္ လာေသာ သေဘၤာ တစ္စီးမွာလည္း ေပ်ာက္ဆံုးလ်က္ ရွိသည္ဟု ဆုိသည္။
Miyagi ကုိယ္ပုိင္ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ ေဒသမွ Kesenuma ကၽြန္း သံုးပံု တစ္ပံုမွာ ေရျမႇဳပ္သြားၿပီး က်န္အပုိင္းမ်ားတြင္ ညဥ္႔နက္သည္ အထိ မီးေလာင္လ်က္ ရွိသည္။
Fukushima ကိုယ္ပုိင္ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ ေဒသမွ Minamisoma ၿမိဳ႕တြင္ အိမ္ေျခ ၁၈၀၀ ခန္႔ ပ်က္စီး ခဲ့သည္။
Fukushima ေဒသ အေရွ႕ေျမာက္ ေဒသတြင္ ဆည္က်ဳိး ခဲ့ေသာေၾကာင့္ အိမ္မ်ား ေရထဲ ေမ်ာပါခဲ့ေၾကာင္း က်ဳိဒုိ သတင္း ဌာနက သတင္း ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။
တခ်ိန္တည္းမွာပင္ Fukushima I ႏွင့္ II မွ ဓာတ္ေပါင္းဖုိ ငါးခုရွိ အေအးေပး စနစ္သည္ ငလ်င္ ေၾကာင့္ ရပ္ဆုိင္း သြားခဲ့ရာ ဂ်ပန္ အာဏာပုိင္မ်ားက အေရးေပၚ အေျခအေန ေၾကညာ ခဲ့ရသည္။
ဓာတ္ေပါင္းဖုိမ်ားမွ ထုတ္လႊတ္ေသာ ေရေႏြးေငြ႕မ်ားတြင္ ဓာတ္ေရာင္ျခည္မ်ား ယုိစိမ့္ ႏိုင္ေၾကာင္း သတိ ေပးခ်က္မ်ား ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး အဆုိပါ စက္႐ုံ ႏွစ္ခု အနီးရွိ လူေထာင္ေပါင္း မ်ားစြာ ေျပာင္းေရႊ႕လ်က္ ရွိေၾကာင္း သိရသည္။
ဂ်ပန္ ႏိုင္ငံ တဝွမ္းတြင္ ၆.၀ Magnitude ေက်ာ္ရွိ ငလ်င္အေသး ငါးဆယ္ေက်ာ္ ဆက္တုိက္ လႈပ္ခဲ့သည္။
“ကၽြန္ေတာ့္ ဘဝမွာ အႀကီးဆံုး ငလ်င္ပါပဲ။ ေသၿပီ လို႔ ပဲ ထင္လုိက္တာ” ဟု Hakodate ဆိပ္ကမ္းသုိ႔ လာေရာက္ လည္ပတ္သူ အသက္ ၂၂ ႏွစ္ အရြယ္ ေက်ာင္းသား တစ္ဦး ျဖစ္သူ Sayaka Umezawa က ေျပာၾကားခဲ့သည္။
တုိက်ဳိ ၿမိဳ႕လယ္တြင္ ႐ုံးဝန္ထမ္း အေတာ္ မ်ားမ်ားသည္ ဓာတ္ေလွကား အလုပ္ မလုပ္ ႏုိင္သျဖင့္ ႐ုံးတြင္ပင္ ညအိပ္ၾကရသည္။
ရထားမ်ား ရပ္သြားေသာေၾကာင့္ လူသန္းေပါင္း မ်ားစြာ ပိတ္မိ ေနခဲ့ၿပီး အခ်ိဳ႕မွာ လမ္းေလွ်ာက္၍ အိမ္ျပန္ ၾကရသည္။
တုိက်ဳိရွိ ဘဲြ႕ေပးသည့္ အခမ္းအနား တစ္ခုတြင္လည္း ေခါင္မုိး ၿပိဳက်မႈေၾကာင့္ လူႏွစ္ဆယ္ခန္႔ ဒဏ္ရာ ရခဲ့သည္။
တိုက်ိဳ ၿမိဳ႕ေတာ္ႏွင့္ အနီးတဝိုက္တြင္ အိမ္ေပါင္း ေလးသန္းခန္႔ လွ်ပ္စစ္ ဓာတ္အား ျပတ္ေတာက္မႈႏွင့္ ႀကံဳေတြ႕ ခဲ့ရသည္။
ပစိဖိတ္ အႏွံ႔အျပားတြင္ ဆူနာမီ လႈိင္းမ်ားသည္ ဂ်က္ေလယာဥ္ အျမန္ႏႈန္းျဖင့္ ျဖစ္ေပၚ ခဲ့ေသာ္လည္း ဟာဝုိင္ယီႏွင့္ အေမရိကန္ အေနာက္ဖက္ ကမ္းေျခသုိ႔ မေရာက္မီ အားေပ်ာ့ သြားခဲ့သည္။
ကယ္လီဖုိးနီးယား၊ အုိရီဂြန္ႏွင့္ ဝါရွင္တန္ရွိ ကမ္း႐ုိးတန္း တေလွ်ာက္ရွိ လူေထာင္ေပါင္း မ်ားစြာကုိ ေျပာင္းေရႊ႕ ေစခဲ့သည္။
အုိရီဂြန္ရွိ ဆိပ္ကမ္း တစ္ခုတြင္လည္း လႈိင္းမ်ားေၾကာင့္ ႀကီးႀကီး မားမား ထိခိုက္မႈ ရွိခဲ့သည္ဟု ဆုိသည္။
ငလ်င္ၿပီးေနာက္ ဆူနာမီ သတိ ေပးခ်က္မ်ားကုိ ပစိဖိတ္ တစ္ေလွ်ာက္ ေျမာက္မွေတာင္ အေမရိက တစ္ေလွ်ာက္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး၊ ကမ္း႐ုိးတန္း တစ္ေလွ်ာက္ လူမ်ားကုိ ေရႊ႕ေျပာင္း ေစခဲ့သည္။
သုိ႔ေသာ္ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ဖိလစ္ပုိင္၊ အင္ဒုိနီးရွား၊ ၾသစေၾတးလ်ႏွင့္ တ႐ုတ္ ႏုိင္ငံ တုိ႔တြင္ သတိ ေပးခ်က္ကုိ ႐ုတ္သိမ္း ခဲ့သည္။
--------------------------------------------------------------
တရုတ္ေထာင္ေခ်ာက္ အတြင္း သက္ဆင္းျခင္း မရွိဟု ထိုင္ဝမ္ေခါင္းေဆာင္ ျငင္းဆို
(AFP သတင္းမွ 8 March 2011 ရက္စြဲပါ “Taiwan’s leader denies falling into China trap” သတင္းကို ဘာသာ ျပန္ဆိုသည္)
ထိုင္ဝမ္ သမၼတ မာရင္က်ိဳးက သူ႕အား ဘီဂ်င္း၏ ေထာင္ေခ်ာက္ အတြင္း သက္ဆင္း သြားခဲ့ေၾကာင္း စြပ္စြဲခ်က္ကို ပယ္ခ် လိုက္ျပီး တရုတ္ ျပည္မၾကီးႏွင့္ စီးပြားေရးအရ ပိုမို ေပါင္းစည္းေရး အျငင္း ပြားဖြယ္ မူဝါဒကို ဆက္လက္ လုပ္ေဆာင္ရန္ ဆံုးျဖတ္ ထားသည္ဟု ေျပာၾကား လိုက္သည္။
ထိုင္ဝမ္က ရရွိမည့္ ကုန္သြယ္ေရး အက်ိဳး အျမတ္ မ်ားအတြက္ အျပန္ အလွန္ အားျဖင့္ ႏိုင္ငံေရး အေလ်ာ့ ေပးမႈကို ဘီဂ်င္းက အျမတ္ ထုတ္မည္ ျဖစ္၍ ျပန္လည္ ေပါင္းစည္းေရးကို မလႊဲ မေရွာင္သာ ေအာင္ ျပဳလုပ္ရန္ ရည္ရြယ္ ေနသည္ ဟူေသာ ထိုင္ဝမ္ အတိုက္အခံ ပါတီ၏ စြပ္စြဲခ်က္ မ်ားကို ျငင္းပယ္ေၾကာင္း သမၼတ မာရင္က်ိဳးက Financial Times ႏွင့္ အင္တာဗ်ဴးတြင္ ေျပာၾကား ခဲ့သည္။
လာမည့္ ႏွစ္တြင္ ျပန္လည္ အေရြးခံရန္ ေမွ်ာ္လင့္ ထားေသာ သမၼတ မာရင္က်ိဳးက “လံုးဝ မေပါင္းစည္းေရး၊ လြတ္လပ္ေရး မေၾကညာေရး၊ အင္အား အသံုးမျပဳေရး စေသာ လက္ရွိ လိပ္ခဲ တည္းလည္း အေန အထားကို ကၽြန္ေတာ္တို႕ ထိန္းသိမ္း သြားမွာပါ” ဟု ေျပာၾကား ခဲ့ေၾကာင္း အဂၤါေန႔ သတင္းတြင္ ေဖာ္ျပ ထားသည္။
ထိုင္ဝမ္ ကၽြန္းသည္ ျပည္မၾကီးသို႕ စီးပြားေရး အရ တံခါးဖြင့္ ဝင္ေရာက္မည့္ လမ္းေၾကာင္းတြင္ ေလးပံု တစ္ပံုမွ သံုးပံု တစ္ပံုခန္႔သာ ခရီးေပါက္ ေသးသည္။ သို႕ေသာ္ ႏိုင္ငံေရး ကိစၥမ်ား ေဆြးေႏြးရန္ လိုအပ္သည့္ ဖိအားမ်ား မရွိပါဟု မာရင္က်ိဳးက ေျပာၾကားေၾကာင္း သိရွိရသည္။
“အေရးၾကီးဆံုး အခ်က္ ကေတာ့ ပဋိပကၡ ျဖစ္မယ့္ အလား အလာကို ေသးငယ္ ေလ်ာ့ပါးေအာင္ လုပ္ဖို႕ပါပဲ” ဟု ဆက္လက္ ေျပာၾကားခဲ့သည့္ သမၼတ မာရင္က်ိဳးက ထိုင္ေပသည္ ယခင္ ခါးသီးေသာ ျပိဳင္ဖက္ ဘီဂ်င္းအေပၚ အလြန္ အကၽြံ မွီခိုရသည့္ အေန အထားသို႕ ေရာက္လာ ေတာ့မည္ ဆိုသည့္ အခ်က္ကို ျငင္းဆို လိုက္သည္။
သမၼတ မာရင္က်ိဳးသည္ ဘီဂ်င္းႏွင့္ ခ်စ္ၾကည္ ရင္းႏွီးေရး မူဝါဒျဖင့္ ၂၀၀၈ ေမလတြင္ အာဏာ ရလာခဲ့ျပီး ေနာက္ပို္င္း ၎၏ အစိုးရက ကုန္သြယ္ေရးႏွင့္ ခရီးသြား လုပ္ငန္း က႑ကို ျမွင့္တင္ရန္ ရည္ရြယ္သည့္ သေဘာ တူညီခ်က္ တစ္ဒါဇင္ေက်ာ္ကို တရုတ္ ျပည္မၾကီးႏွင့္ လက္မွတ္ေရးထိုး ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။
--------------------------------------------------------
ျမန္မာမွ ဘိန္းစိုက္ပ်ိဳး ထုတ္လုပ္သူမ်ား တရုတ္အတြက္ ျပႆနာတစ္ရပ္ျဖစ္လာ
(China Daily မွ 10 March 2011 ရက္စြဲပါ “ Poppy farmers in Burma a growing problem in China” သတင္းကို ဘာသာ ျပန္ဆိုသည္)
အိမ္နီးခ်င္း ျမန္မာ ႏိုင္ငံမွ တရားမဝင္ ဘိန္းစိုက္ပ်ိဳးမႈသည္ လြန္ခဲ့သည့္၃ႏွစ္အတြင္း ၂ဆ ပြားလာခဲ့ျပီး တရုတ္ နယ္စပ္ ေဒသကို ကာကြယ္ ေနသူမ်ား အတြက္ ၾကီးမားေသာ ျပႆနာ တစ္ရပ္ ျဖစ္လာသည္ဟု တရုတ္ အေနာက္ ေတာင္ပိုင္း ယူနန္ျပည္နယ္မွ ရဲအရာရွိၾကီး တစ္ဦးက ေျပာၾကား လိုက္သည္။
ယူနန္ ျပည္နယ္ ျပည္သူ႕ လံုျခဳေရး ဌာန ညႊန္ၾကားေရးမႈး မင္ဆုတိုင္က China Daily ႏွင့္ သီးသန္႕ အင္တာဗ်ဴး တစ္ခုတြင္ ေျပာၾကားရာ၌ အဆိုပါ ဘိန္းစိုက္ပ်ိဳး ထုတ္လုပ္သူ မ်ားသည္ ၎တို႔၏ မူးယစ္ ေဆးဝါး အမ်ားစုကို နယ္စပ္ ျဖတ္ေက်ာ္ ခိုးထုတ္ရန္ ႀကိဳးစား ေနၾကေၾကာင္း၊ သို႔ေသာ္လည္း ျမန္မာ ႏိုင္ငံမွ တရုတ္ ႏိုင္ငံ တြင္းသို႔ တရား မဝင္ တင္သြင္း ေနေသာ ဓာတ္ခြဲခန္း ထုတ္ မူးယစ္ ေဆးျပား မ်ား၏ ပမာဏက ဟီးရိုးအင္းႏွင့္ ဘိန္း ကဲ့သို႔ေသာ သမားရိုးက် မူးယစ္ ေဆးမ်ား၏ ပမာဏထက္ ေက်ာ္လြန္ သြားၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာဆို ခဲ့သည္။
ယခု အပတ္ က်င္းပေသာ အမ်ိဳးသား ျပည္သူ႔ ကြန္ဂရက္ မ်က္ႏွာ စံုညီ အစည္း အေဝး၏ အဝန္း အဝိုင္းတြင္ China Daily ႏွင့္ အင္တာဗ်ဴး ျပဳလုပ္ ခဲ့သည့္ မင္ဆုတိုင္က “ျမန္မာ ႏိုင္ငံရဲ႕ ဘိန္း စိုက္ပ်ိဳး ဧကဟာ ႏွစ္ေသာင္း ေျခာက္ေထာင္ ရွစ္ရာ ဟတ္တာေလာက္ ရွိေနပါၿပီ” ဟု ေျပာၾကားသည္။
ဘိန္းစိုက္ပ်ိဳးမႈ အေန အထားကို ေစာင့္ၾကည့္ရန္ အတြက္ ၿဂိဳလ္တု ေထာက္လွမ္းေရး နည္းပညာျဖင့္ လည္းေကာင္း၊ ျမန္မာ ျပည္ ေျမာက္ပိုင္းကို ကြင္းဆင္း သုေတသန ျပဳျခင္းျဖင့္ လည္းေကာင္း ႏွစ္ႏိုင္ငံ စလံုးက ကာလ ရွည္ၾကာ ႀကိဳးပမ္း ရာမွ ရရွိေသာ သတင္း အခ်က္ အလက္ မ်ားကို အေျခခံကာ ယခု ကဲ့သုိ႔ ခန္႔မွန္း ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္ဟု ၎က ဆိုသည္။
ျမန္မာ ႏိုင္ငံ၏ ဘိန္းစိုက္ ပ်ိဳးမႈ လတ္တေလာ ႀကီးထြား လာသည္ဟု ဆိုေသာ္ျငားလည္း ၁၉၉၀ ခုႏွစ္ မ်ားက ဘိန္းစိုက္ ဧက ၂၀၁၀၀၀ ဟတ္တာႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္လွ်င္ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္တြင္ ၁၃၄၀၀ ဟတ္တာသို႔ က်ဆင္း သြားသည္ကို ႏွစ္ႏုိင္ငံ ပူးတြဲ ေလ့လာေရး စီမံခ်က္ အဖြဲ႕က ေတြ႕ရွိ ခဲ့သည္ဟု လည္း မင္ဆုတုိင္က ေထာက္ျပသည္။
ယူနန္ ျပည္နယ္သည္ ျမန္မာ၊ လာအို၊ ဗီယက္နမ္ ႏိုင္ငံ မ်ားႏွင့္ ၄၀၆၁ ကီလိုမီတာခန္႔ နယ္စပ္ခ်င္း ထိစပ္ ေနသည္။ အဆိုပါ ေဒသမွ ျမန္မာ၊ လာအို ႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံတို႔ သံုး ႏိုင္ငံ နယ္စပ္ ဆံုေတြ႕သည့္ ေရႊႀတိဂံ နယ္ေျမသည္ ဘိန္းစိုက္ပ်ိဳးမႈ ေၾကာင့္ ထင္ရွားသည္။
နယ္စပ္ ေဒသ ရွည္လ်ားျခင္း၊ ဘိန္းစိုက္ပ်ိဳး ေဒသမ်ား ႏွင့္ နီးကပ္ျခင္း တို႔ေၾကာင့္ မူးယစ္ေဆး တရား မဝင္ သယ္ေဆာင္သူ တစ္ေသာင္းေက်ာ္ကို တရုတ္ ရဲမ်ားက ႏွစ္စဥ္ ဖမ္းမိေလ့ ရွိသည္။
ျမန္မာ ႏိုင္ငံမွ မူးယစ္ေဆး ကုန္သည္မ်ားသည္ ယူနန္ ျပည္နယ္သို႔ မူးယစ္ ေဆးဝါး အဓိက ျဖန္႔ျဖဴးသူ မ်ား ျဖစ္သည္။ ျပည္နယ္ အတြင္းသို႔ တရား မဝင္ သြင္းလာသည့္ မူးယစ္ေဆးဝါး ၈၀ %မွ ၉၀ % အတြက္ တာဝန္ ရွိသူမ်ား ျဖစ္သည္ဟု မင္ဆုတိုင္က ေျပာသည္။
ၿပီးခဲ့သည့္ ငါးႏွစ္တာ တရုတ္ ျမန္မာ ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္မႈ ကာလ အေတာ အတြင္း ဘိန္းႏွင့္ ဆက္စပ္ မူးယစ္ေဆးဝါး တရား မဝင္ ေရာင္းဝယ္မႈကို တိုက္ဖ်က္ရန္ ႀကိဳးပမ္း မႈမ်ား ႀကီးႀကီးမား မား ေအာင္ျမင္မႈ ရခဲ့သည္ ဟုလည္း မင္ဆုတိုင္က အေလး ထား ေျပာၾကားသည္။
ယူနန္ ရဲတပ္ဖြဲ႕က ႏွစ္စဥ္ ၾကားျဖတ္ ဖမ္းဆီး ရမိေသာ ဘိန္းႏွင့္ ဟီးရိုးအင္း စုစုေပါင္း ပမာဏသည္ လြန္ခဲ့ေသာ ငါးႏွစ္က ေျခာက္တန္- ရွစ္တန္ခန္႔ လက္ရွိ အခ်ိန္တြင္ ႏွစ္တန္ - သံုးတန္သို႔ က်ဆင္း သြားခဲ့သည္ဟု ၎က ဆိုသည္။
“သမားရုိးက် မူးယစ္ေဆးဝါး ကီလိုဂရမ္ ငါးရာေက်ာ္ ဖမ္းမိတဲ့ အမႈေတြ၊ ကီလိုဂရမ္ တစ္ရာေက်ာ္ ဖမ္းမိတဲ့ အမႈေတြ အရင္ တုန္းက ရွိခဲ့ ေပမဲ့ လက္ရွိ ႏွစ္ေတြမွာ ဒီလို အမႈႀကီးေတြ မရွိ သေလာက္ နည္းသြား ပါတယ္” ဟု ၎က ဆက္လက္ ေျပာၾကားသည္။
ယင္းသို႔ က်ဆင္း လာျခင္းသည္ ဘိန္းစိုက္ ေတာင္သူ အမ်ားစုကို ဂ်ံဳ အပါအဝင္ ဘိန္း အစားထုိး သီးႏွံမ်ား စိုက္ပ်ိဳး ေအာင္ စည္းရံုး ႏိုင္ခဲ့ျခင္း ေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္လည္း ဓာတ္ခြဲခန္းထုတ္ ဓာတု မူးယစ္ ေဆးဝါးမ်ား အင္အား ေကာင္းေကာင္းႏွင့္ ဝင္ေရာက္ လာေနသည္ဟု မင္ဆုတိုင္က သတိေပး ေျပာၾကားသည္။
“မီသိုင္းအင္ဖက္တမင္းႏွင့္ အက္တာဆီလို ဓာတု မူးယစ္ ေဆးအမ်ိဳး အစား သစ္ေတြက သမား ရုိးက် မူးယစ္ေဆးဝါး ေတြကို အျပတ္ အသတ္ ေက်ာ္ျဖတ္ သြားၿပီး ယူနန္ ျပည္နယ္ ထဲကို အလံုး အရင္းနဲ႔ ဝင္ေရာက္ ေနပါတယ္” ဟု ၎က ဆိုသည္။
ယခင္က ယူနန္ ရဲမ်ား တစ္ႏွစ္လွ်င္ ဓာတု မူးယစ္ ေဆးဝါး ကီလို ဂရမ္ ရာဂဏန္းမွ်သာ ဖမ္းမိ ခဲ့ေသာ္လည္း ၂၀၁၀ တြင္ ေလးတန္ ေက်ာ္ထိ ဖမ္းဆီး ရမိ ခဲ့သည္ဟု သိရွိ ရသည္။
တားျမစ္ မထားသည့္ ေဆးဝါးမ်ား အပါအဝင္ ေပါင္းစပ္ ပစၥည္းမ်ားကို အသံုး ျပဳကာ သာမန္ ဓာတ္ခဲြခန္း ေလးမ်ားတြင္ အဆိုပါ မူးယစ္ေဆး အမ်ိဳး အစား သစ္မ်ားကို အလြယ္ တကူ ေဖာ္စပ္ ထုတ္ လုပ္ႏိုင္ သည္ဟု မင္ဆုတိုင္က ေျပာၾကားသည္။
ယူနန္ လက္နက္ကိုင္ တပ္ဖြဲ႕ အႀကီးအကဲ ဝမ္ဟိုင္လ်န္၏ အဆို အရ လြန္ ခဲ့ေသာငါးႏွစ္ အတြင္း လက္နက္ကိုင္ မူးယစ္ ကုန္သည္မ်ားႏွင့္ ပစ္ခတ္မႈ ျဖစ္စဥ္ မ်ားတြင္ ရဲ အရာရွိ ၂၅ ဦး အသက္ ဆံုးရံႈး ခဲ့ရသည္ဟု သိရသည္။ ၂၀၁၀ တစ္ႏွစ္တည္းမွာပင္ လက္နက္မ်ားႏွင့္ ဆက္စပ္ေနသည့္ မူးယစ္ ေဆးဝါး အမႈ ၂၈ မႈ ရွိသည္ဟု ဆိုသည္။
ယူနန္ ျပည္နယ္ အတြင္းသို႔ မူးယစ္ ေဆးဝါးမ်ား တရား မဝင္ ခိုးသြင္းသည့္ နည္းလမ္း မ်ားမွာလည္း အမ်ိဳးမ်ိဳး ေျပာင္းလဲ ေနသည္။ အခ်ိဳ႕ ကုန္သည္မ်ားက မူးယစ္ ေဆး ေပ်ာ္ဝင္ ေနသည့္ ေရထဲသို႔ အဝတ္ အစားမ်ား ႏွစ္ကာ စုပ္ယူ ၿပီး နယ္စပ္ကို ျဖတ္ေက်ာ္ ၿပီးခ်ိန္တြင္ အဝတ္မွ ေဆးရည္ကို ျပန္ညႇစ္ယူကာ ေဆးျပား ျပန္ခ်က္သည္ဟု မင္ဆုတိုင္က ေျပာၾကားသည္။
“မူးယစ္ေဆး ျပႆနာကို ကိုင္တြယ္ဖို႔ တရုတ္ ႏုိင္ငံက တာဝန္ သိသိနဲ႔ လုပ္ေဆာင္ ခဲ့ပါတယ္၊ လမ္းက အခ်ိဳး အေကြ႕ အလိမ္ အေကာက္ေတြ မ်ားေပမဲ့ ေတာက္ပတဲ့ အနာဂတ္ကို ျမင္ေန ရပါၿပီ” ဟု မင္ဆုတိုင္က သံုးသပ္ ေျပာၾကားသည္။
----------------------------------------------------------------
တ႐ုတ္လႊတ္ေတာ္ ဥကၠ႒က ပါတီစံု စနစ္ကုိ မသင့္ေတာ္ဟု ျငင္းပယ္
(AFP သတင္းမွ 11 Mar 2011 ရက္စဲြပါ China congress chief rules out multi-party system သတင္းကုိ ဘာသာ ျပန္ဆုိသည္)
တ႐ုတ္ ႏုိင္ငံ၏ လႊတ္ေတာ္ ဥကၠဌက ၾကာသ ပေတးေန႔တြင္ မိန္႔ခြန္း ေျပာၾကားရာ၌ ပါတီစံု ဒီမုိကေရစီ စနစ္ သုိ႔ ကူးေျပာင္းရန္ မျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း ေျပာဆုိခဲ့ရာ၊ ယခင္ႏွစ္က ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဝမ္က်ားေပါင္၏ မွတ္ခ်က္မ်ားက အစပ်ဳိး ေပးခဲ့သည့္ ႏုိင္ငံေရး ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရး ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ မ်ားကုိ ေရေအးျဖင့္ ပက္ျဖန္း ၿငိမ္းသတ္ သကဲ့သုိ႔ ျဖစ္သြားသည္။
တ႐ုတ္ႏုိင္ငံ ေခါင္းေဆာင္ပုိင္းတြင္ သမၼတ ဟူက်င္းေတာင္ ၿပီးလ်င္ တရားဝင္ နံပါတ္ႏွစ္ အဆင့္ ရွိေသာ ဖူဘန္ရွိက လႊတ္ေတာ္ ႏွစ္ပတ္လည္ အစည္း အေဝးတြင္ မိန္႔ခြန္း ေျပာၾကားစဥ္ “ကြန္ျမဴနစ္ ပါတီ လႊမ္းမုိးေသာ စနစ္ကုိ စြန္႔လႊတ္ျခင္းသည္ ဗရမ္းဗတာ အေျခအေနကုိ ျဖစ္ေပၚ ေစႏုိင္ေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။
“တကယ္လုိ႔ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ဗ်ာမ်ားေနမယ္ ဆုိရင္ ရရွိ ေအာင္ျမင္ ထားၿပီး ျဖစ္တဲ့ ဖြံ႕ၿဖိဳး တုိးတက္မႈ အသီး အပြင့္ေတြကုိ ဆံုး႐ႈံး သြားမွာပါ။ တုိင္းျပည္ ကလည္း ျပည္တြင္း ဝိေရာဓိ ပဋိပကၡ ေခ်ာက္ကမ္းပါးထဲကုိ က်သြား ႏိုင္ပါတယ္”ဟု ႐ႈဘန္ဂုိက ၎ သဘာပတိအျဖစ္ ေဆာင္ရြက္ေသာ အမ်ဳိးသား ျပည္သူ႔ ကြန္ဂရက္ (လႊတ္ေတာ္ အစည္းအေဝး) တြင္ ေျပာၾကားလုိက္သည္။
တ႐ုတ္ႏုိင္ငံ အတြက္ သင့္ေတာ္သည့္ တစ္ခုထဲေသာ စနစ္မွာ အာဏာရွင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး စနစ္သာ ျဖစ္ သည္ ဆုိေသာ အယူအဆကုိ တုိင္းျပည္အား သြတ္သြင္းရန္ အတြက္ ကြန္ျမဴနစ္ ပါတီက ဂူဘန္ဂုိ၏ ႏွစ္စဥ္ မိန္႔ခြန္း ကုိ အသံုးျပဳေလ့ ရွိခဲ့ေသာ္လည္း ၾကာသပေတးေန႔က မိန္႔ခြန္းကမူ ႏုိင္ငံေရး ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈကုိ အားေပးမည္ ဟု အမ်ားက ယူဆခဲ့သည့္ ဝမ္က်ားေပါင္၏ ၿပီးခဲ့ေသာ ၾသဂုတ္လက မွတ္ခ်က္မ်ား အေပၚ ေနာက္ဆက္တဲြ အျဖစ္ ေပၚထြက္လာျခင္း ျဖစ္သည္။
မႏွစ္က ၾသဂုတ္လတြင္ ေတာင္ပုိင္း ရန္ဇင္းၿမိဳ႕ေတာ္၌ ဝမ္က်ားေပါင္က တ႐ုတ္ ႏုိင္ငံသည္ ႏုိင္ငံေရး စနစ္ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရးကုိ တြန္းအား ေပးရမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ႏိုင္ငံသားမ်ား၏ ဒီမုိကေရစီ အခြင့္ အေရးမ်ားကုိ ျမႇင့္တင္ရမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း အစုိးရ၏ အာဏာကုိ စစ္ေဆး ထိန္းေက်ာင္း ရမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ဖူးသည္။
အထက္ပါ မွတ္ခ်က္မ်ား အပါအဝင္ CNN ႏွင့္ မေရွးမေႏွာင္း ျပဳလုပ္ေသာ အင္တာဗ်ဴးတြင္ ထိပ္ပုိင္း ေခါင္းေဆာင္မ်ား အၾကား သေဘာ ကဲြလဲြမႈ ရွိေနေၾကာင္း မွန္းဆမႈမ်ား ေပၚထြက္ လာခဲ့သည္။ အထူးသျဖင့္ အဆုိပါ ကိစၥအေပၚ ေနာက္ပုိင္း ေျပာဆုိသည့္ မွတ္ခ်က္မ်ား အားတက္ သေရာ မရွိသည့္ သမၼတ ဟူက်င္းေတာင္ႏွင့္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဝမ္က်ားေပါင္တုိ႔ သေဘာထား မတုိက္ ဆုိင္ၾကဟု ယူဆ ခဲ့ၾကသည္။
--------------------------------------------------------------
တရုတ္က စီးပြားေရး စီမံကိန္းကို အတည္ျပဳ၊ ႏိုင္ငံေရး ေျပာင္းလဲမႈ မလုပ္ဟုဆို
(Associated Press မွ 14 March 2011 ရက္စြဲပါ Christopher Budeen ေရးသားေသာ “China Approves Economics Plan, No Political Changes” ကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္။)
တရုတ္ ႏိုင္ငံသည္ စားသံုး သူမ်ား၏ လိုအပ္ ခ်က္မ်ား ျဖည့္ဆည္း ႏုိင္ရန္ ရည္ရြယ္၍ လာမည့္ ငါးႏွစ္ အတြက္ စီးပြားေရး စီမံကိန္းမ်ားကို အတည္ ျပဳခဲ့ၿပီး ႏိုင္ငံေရး ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈ အတြက္ လမ္းစ မ်ားကိုမူ ပယ္ခ် ခဲ့ေၾကာင္း တနလၤာေန႔က ၎၏ ႏွစ္ပတ္လည္ ဥပေဒျပဳ အဖြဲ႕ အစည္း အေဝး အၿပီးတြင္ အတည္ ျပဳ ခဲ့သည္။
ငါးႏွစ္ စီမံကိန္းတြင္ လ်င္ျမန္ေသာ စီးပြားေရး တိုးတက္မႈမွ အရည္ အေသြး ပိုမို ျမင့္မား ေရးကို ဦးတည္ရန္ ရည္မွန္း ခ်က္ ေျပာင္းရန္ ျပဳလုပ္ ထားသည္။ ထို႔အျပင္ အဆက္ မျပတ္ ဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္ရန္ အထူးသျဖင့္ ဝန္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ ခ်မ္းသာမႈ ခြဲေဝမႈ ပိုမို က်ယ္ျပန္႔ေရး မ်ားကို အထူး အေလး ေပးမည္ ျဖစ္သည္။ အကယ္၍ အေကာင္ အထည္ ေဖာ္ႏိုင္ ခဲ့ပါက ကမၻာ့ ဒုတိယ အႀကီးဆံုး စီးပြားေရးကို စရိတ္ သက္သာေသာ စက္ရံုက အဓိက စားသံုးသူ ေစ်းကြက္သို႔ အသြင္ ေျပာင္း ႏိုင္မည္ ျဖစ္သည္။
စားသံုးသူ ေစ်းကြက္ ႀကီးလာမွသာ သြင္းကုန္ တိုးျမင့္ေရးကို အေထာက္ အကူ ျပဳမည္ ျဖစ္ၿပီး တရုတ္ ႏွင့္ အေမရိကန္ အျခား စီးပြားေရးမ်ား အၾကား ရွိ တရုတ္၏ ကုန္သြယ္မႈ ပိုေငြ ကြာဟမႈကို က်ဥ္းေျမာင္း သြားေစမည္ ျဖစ္သည္။
တရုတ္သည္ ေငြမ်ားကို ကုမၸဏီမ်ား ထံမွ လူတစ္ဦးခ်င္းဆီသို႔ ေျပာင္းေရႊ႕ရန္ လိုအပ္ ေနပါေသးသည္။ သို႔မွသာ တရုတ္ ႏုိင္ငံ၏ ဆင္းရဲေသာ လူမ်ားစုႏွင့္ ခ်မ္းသာေသာ ပညာတတ္မ်ားႏွင့္ တိုးတက္ လာေနေသာ လူလတ္ တန္းစားမ်ား အၾကား ကြာဟမႈ က်ဥ္းေျမာင္း လာမည္ ျဖစ္သည္။
က်ယ္ျပန္႔စြာ ခ်မွတ္ ထားေသာ စီမံကိန္းတြင္ ေက်းလက္ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈတြင္ ပိုမို သံုးစြဲရန္ႏွင့္ အလုပ္ မရွိေသာ လယ္သမား မ်ားအတြက္ အလုပ္အကိုင္ ရွာေဖြေပးရန္ ကတိမ်ား ပါဝင္သည္။ ထိုသို႔ ျပဳလုပ္ ျခင္းေၾကာင့္ ဝန္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းႏွင့္ စားသံုးသူ လိုအပ္ခ်က္ ပိုမို တိုးတက္ လာေရး အတြက္ ေျခလွမ္း တစ္ရပ္ပင္ ျဖစ္သည္။
အဖြဲ႕ဝင္ သံုးေထာင္ နီးပါးရွိ အမ်ိဳးသား ျပည္သူ႔ ကြန္ဂရက္သည္ ဆယ္ရက္ အၾကာ အစည္း အေဝး ျပဳလုပ္ ၿပီးေနာက္ စီးပြားေရး စီမံကိန္းကို တနလၤာေန႔က အတည္ျပဳ ခဲ့သည္။ ယခု ငါးႏွစ္ စီမံကိန္းသည္ ဗဟို စီမံကိန္းႏွင့္ အတူတူ ပင္ ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ ကြန္ျမဴနစ္ ပါတီ၏ ရည္မွန္းခ်က္ ပန္းတိုင္ အတြက္ အသံုးဝင္မည့္ လမ္းျပ ေျမပံု ျဖစ္သည္။
အစိုးရက ေျပာၾကား ရာတြင္ ကြန္ဂရက္ အစပိုင္းတြင္ ယခုႏွစ္၌ ကာကြယ္ေရး အသံုး စရိတ္ ၁၂.၇% ျမႇင့္တင္ရန္ စီစဥ္ ခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။ ဥပေဒ ေရးရာ ေျပာခြင့္ရ ပုဂၢိဳလ္က ေဘဂ်င္း၏ စစ္တပ္ ႀကီးထြား လာမႈသည္ ၂၀၁၀ တြင္ ဂဏန္း ႏွစ္လံုးသို႔ ေရာက္ရွိ လာရာ အျခား တိုင္းျပည္မ်ားကို ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္း မဟုတ္ဟု ဆိုသည္။
ယခု စီးပြားေရး အသြင္ ေျပာင္းလဲမႈသည္ လာမည့္ ႏွစ္တြင္ သမၼတ ဟူက်င္ေတာင္ႏွင့္ အျခား ပါတီ ေခါင္းေဆာင္မ်ားက ငယ္ရြယ္ေသာ မ်ိဳးဆက္သစ္မ်ားသို႔ အာဏာ လႊဲေျပာင္းရန္ ျပင္ဆင္ ေနခ်ိန္တြင္ လုပ္ေဆာင္ လာျခင္း ျဖစ္သည္။ ၎တို႔သည္ အသြင္ ကူးေျပာင္းေရးကို ေခ်ာေမြ႕ေအာင္ ႀကိဳးစား လုပ္ေဆာင္ ေနၾကျခင္း ျဖစ္သည္။
က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈ တိုးခ်ဲ႕ရန္ စီစဥ္ျခင္းမွာ စားသံုးသူမ်ား အသံုး စရိတ္မ်ား ရရွိေရး အတြက္ ေငြမ်ား ေဖာ္ထုတ္ ေပးျခင္း ျဖစ္ၿပီး ပိုမို စားသံုးမႈကို ျဖစ္ေစေသာ တြန္းအား ျဖစ္သည္။
တရုတ္ ႏိုင္ငံ၏ ေက်းလက္ မ်ားတြင္ လူဦးေရ သန္း ၈၀၀ ခန္႔ ေနထိုင္ ၾကရာ စီမံကိန္းတြင္ လယ္ယာ စိုက္ပ်ိဳးေရး ေခတ္မီေရးႏွင့္ သီးႏွံ ထုတ္လုပ္မႈ တိုးတက္ေရး မ်ားအတြက္ ပိုမို အသံုး ျပဳရန္ ကတိ ကဝတ္မ်ား ပါဝင္သည္။ ေဘဂ်င္း၏ အဓိက စိုးရိမ္ ပူပန္မႈမွာ စားနပ္ ရိကၡာ လံုေလာက္မႈ အတြက္ ဦးစား ေပးေရး ျဖစ္သည္။
၂၀၁၅ ႏွစ္ကုန္ ထိ အေကာင္ အထည္ ေဖာ္မည့္ အဆိုပါ စီမံ ကိန္းတြင္ လူမႈေရး အသံုး စရိတ္မ်ား ပိုမို ျမင့္မား လာေရး၊ ေငြေဖာင္းပြမႈ ထိန္းခ်ဳပ္ ႏိုင္ေရးႏွင့္ ဆင္းရဲ ခ်မ္းသာ ကြာဟမႈ မရွိေရး အျမန္ဆံုး ျဖစ္ေစရန္ လုပ္ေဆာင္ ႏိုင္ေရးမ်ားကို ေဖာ္ျပ ထားသည္။ လူေနမႈ အဆင့္ ျမင့္လာျခင္း၊ ပိုမို ေကာင္းမြန္ေသာ ဝန္ေဆာင္မႈမ်ား ေပးျခင္းႏွင့္ ဥပေဒ လိုက္နာ ေအာင္ တင္းတင္း ၾကပ္ၾကပ္ ျပဳျခင္း မ်ားသည္ ျပည္သူက ႏိုင္ငံေရး ေျပာင္းလဲမႈ အတြက္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ႀကီးထြား လာမႈကို ေလ်ာ့နည္း သြားေစႏိုင္သည္ဟု ဆိုသည္။
တရုတ္ ေခါင္းေဆာင္မ်ား မၾကာ ေသးမီက ထပ္တလဲလဲ ေျပာခဲ့ေသာ အခ်က္မွာ အာဏာရွင္ အစိုးရသည္ လူထုၾကား မၿငိမ္သက္မႈ မ်ားကို မျဖစ္ေစရန္ အေရး ႀကီး သျဖင့္ မူဝါဒမ်ား ေပါင္းစပ္ က်င့္သံုး ခဲ့ရေသာ္လည္း ယခု အခါ ပိုမို ခ်မ္းသာ ႂကြယ္ဝေရးႏွင့္ ပို၍ ေမွ်ာ္လင့္ လာျခင္းကို သေဘာ ေပါက္လာၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာၾကား ခဲ့သည္။
ယခု အခါ အစိုးရက တိုး၍ စိုးရိမ္ လာရေသာ အခ်က္ တစ္ခုမွာ အြန္လိုင္းမွ တရုတ္ ျပည္သူမ်ား အား တူနီးရွားႏွင့္ အီဂ်စ္တြင္ အာဏာရွင္ မ်ားအား ျဖဳတ္ခ် သကဲ့သို႔ တနဂၤေႏြ ေန႔တိုင္း ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ခ်ီတက္ရန္ ဆြဲေဆာင္ ေနမႈမ်ား ျဖစ္သည္။ လြန္ခဲ့ေသာ တစ္လေက်ာ္ အင္တာနက္မွ ႏိႈးေဆာ္ခ်က္မ်ား ထြက္ေပၚ ၿပီးခ်ိန္မွ စ၍ ေဘဂ်င္းတြင္ လံုၿခံဳေရးမ်ား ထူထပ္စြာ ခ်ထား ခဲ့ရသည္။
အစိုးရသည္ ပညာေရး၊ အလုပ္ အကိုင္ ဖန္တီးေရး၊ ဝင္ေငြ နည္းသူမ်ား အတြက္ အိမ္ရာမ်ား၊ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈ၊ ပင္စင္ႏွင့္ လူမႈေရး အာမခံမ်ားတြင္ တိုးတက္၍ ၁၂.၅% တိုး သံုးမည္ ျဖစ္သည္။ ရဲ၊ တရားရံုး ေရွ႕ေန၊ အျခား ျပည္တြင္း လံုၿခံဳေရး တို႔တြင္ စစ္တပ္ ဘတ္ဂ်က္ထက္ ေက်ာ္လြန္၍ ၁၃.၈% တိုးသံုးကာ ေဒၚလာ ၉၅ ဘီလ်ံ သံုးစြဲမည္ ျဖစ္သည္။
------------------------------------------------------
အသက္အႏၱရာယ္ စိုးရိမ္ဖြယ္ ျမန္မာ့အေဝးေျပးလမ္း
(Asia Sentinel မွ 10 March 2011 ရက္စြဲပါ “Burma’s Highway of Death” ေဆာင္းပါးကို ဘာသာ ျပန္ဆိုသည္)
အေဝးေျပး လမ္းသစ္ႀကီး မကြ်မ္းက်င္ေသာ ယာဥ္ေမာင္းမ်ားႏွင့္ ျပဳျပင္ ထိန္းသိမ္းျခင္း ညံ့ဖ်င္းမႈတို႔ အားလံုး ေပါင္းဆံု သြားမႈက ေၾကကြဲ ဝမ္းနည္းစရာ မ်ားကို ျဖစ္ေပၚ ေစသည္။
ႏွစ္ေပါင္း မ်ားစြာ အတြင္း ကုန္က် စရိတ္ အႀကီးမားဆံုးျဖင့္ တည္ေဆာက္ခ႔ဲေသာ ၃၂၀ ကီလိုမီတာ ရန္ကုန္-ေနျပည္ေတာ္ အေဝးေျပး ကြန္ကရစ္လမ္းကို ျမန္မာ႔ ပထမဆံုး ႏိုင္ငံတကာ အဆင့္မွီ ကားလမ္း အျဖစ္ ဖြင့္လွစ္ ေပးခဲ႔ရာ ေနာက္ဆံုးတြင္ ဆိုက္ကား၊ ႏြားလွည္းႏွင့္ လူတစ္ဖက္စာ က်င္းေပါက္ႀကီး မ်ားကို ေရွာင္စရာ မလိုေတာ႔ပဲ သင္၏ လင္ခရူဆာ ကားသစ္ကို လီဗာတစ္ဆံုး ဖိနင္း ႏိုင္ၿပီပာု ဆိုရပါမည္။
ရွဳပ္ေထြးမႈ မရွိျခင္း၊ လူသူ နည္းပါးျခင္းႏွင့္ လံုေလာက္ေသာ က်ယ္ဝန္းမႈ တို႔ေၾကာင့္ အဆိုပါ လမ္းသည္ အထူးသျဖင့္ ၿမိဳ႕သစ္ တည္သူတို႔၏ အျမင္တြင္ ေနျပည္ေတာ္ႏွင့္ ပတ္သတ္ လာလွ်င္ အားလံုး ေကာင္းပါသည္ပာု ယူဆစရာ ျဖစ္ေစသည္။ ယခင္က အနည္းဆံုး ၇ နာရီခန္႔ ၾကာေသာ ခရီးသည္ ယခုအခါ ၄ နာရီပင္ ေမာင္းစရာ မလိုေတာ႔ပဲ ယာဥ္ရွဳပ္ေထြးမႈလည္း နည္းပါးၿပီး တရက္လွ်င္ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ ၅၀၀၀ ခန္႔သာ ျဖတ္သန္းသည္ပာု ခန္႔မွန္းရသည္။
သို႔ေသာ္လည္း ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ အေစာပိုင္း လမ္းဖြင့္ ၿပီးခ်ိန္မွ စ၍ ယာဥ္မေတာ္တဆျဖစ္ ေသဆံုးမႈ မ်ားက ဒုကၡ ေပးခဲ႔သည္။၂၀၁၀ ႏွစ္ကုန္တြင္ ရရွိေသာ တရားဝင္ ကိန္းဂဏန္းမ်ားက ဆိုးဝါးေသာ ယာဥ္မေတာ္တဆ ျဖစ္မႈ ၁၅၆ မႈတြင္ လူ ၈၀ ေသဆံုးကာ ၂၇၈ ဦး ထိခိုက္ ဒဏ္ရာ ရရွိခဲ႔ေၾကာင္း ျဖစ္ေနေသာ္လည္း အမွန္တကယ္ အေရ အတြက္မွာ ပို၍ မ်ားျပားဖြယ္ ရွိသည္ပာု ဆိုသည္။
ယာဥ္တစ္စင္းထဲ မေတာ္တဆ တိမ္းေမွာက္မႈ တစ္ခုတြင္ ရန္ကုန္ ၿမိဳ႕ေတာ္ဝန္ ဦးေအာင္သိန္းလင္း၏ ေမြးကင္းစ အရြယ္ ေျမးကေလး ေသဆံုးခဲ႔မႈ သည္ လူသိမ်ားေသာ ျဖစ္ရပ္ ျဖစ္သည္။ ေသဆံုးသူ တစ္ႏွစ္သား အရြယ္ ဆက္ႏိုင္လင္း၏ မိဘမ်ား ျဖစ္ေသာ ၿမိဳ႕ေတာ္ဝန္၏ သားႏွင့္ ေခြ်းမမွာမူ ျပင္းထန္စြာ ထိခိုက္ ဒဏ္ရာ ရခဲ႔သည္ပာု သိရွိ ရသည္။
မၾကာေသးမီက အကယ္ဒမီ ဆုေပးပြဲ ျပဳလုပ္ေသာ သီတင္းပတ္တြင္ ေမာ္ေတာ္ကားျဖင့္ ခရီး သြားခဲ႔ေသာ ဂ်ပန္ ႏိုင္ငံသား တစ္ဦး အပါအဝင္ အစိုးရ ဝန္ထမ္း၃ ဦး ေသဆံုးခဲ႔သည္ ပာုလည္း ၾကားသိ ရသည္။
အက်ိဳးသင့္၊ အေၾကာင္းသင့္ အေျဖမ်ား ရွားပါးလြန္းေသာ တိုင္းျပည္ တစ္ခုတြင္ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္က ၿမိဳ႕ေတာ္ ေျပာင္းေရႊ႕မႈသည္ ေဗဒင္ အယူ အဆေၾကာင့္ပာု အကဲခတ္ ေလ့လာသူမ်ား ယူဆစရာ ျဖစ္ေစ သကဲ႔သို႔ ယခု လူအေသေပ်ာက္ မ်ားျပား လြန္းေသာ ေနျပည္ေတာ္ အေဝးေျပးလမ္း ယာဥ္တိုက္မႈမ်ား အတြက္ က်ိဳးေၾကာင္း ခိုင္လံုသည့္ ေျဖရွင္းမႈ ရရွိရန္ အထပ္ထပ္ သံုးသပ္မႈ ျပဳလုပ္ရပါမည္။
ပထမဦးဆံုးႏွင့္ အေရးႀကီးဆံုးမွာ လမ္းအႏၱရာယ္ ကင္းေရး စံခ်ိန္ စံညႊန္းမ်ားကို ထိထိ ေရာက္ေရာက္ လုပ္ေဆာင္ရန္ ပ်က္ကြက္မႈ၏ ရလဒ္ ျဖစ္သည္ ဆိုေသာ အခ်က္ပင္ ျဖစ္သည္။ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ ျပဳျပင္ ထိန္းသိမ္းမႈ ဆိုသည္ မွာလည္း ေဝလာေဝးပာု ဆိုရမည္။ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ မ်ားကို တစ္စစီ က်ိဳးပဲ႔မွသာ ျပဳျပင္ၾကၿပီး တာယာမ်ား မကြဲထြက္မီ လဲလွယ္ျခင္း သည္လည္း ခ်မ္းသာသူ အနည္းငယ္သာ တတ္ႏိုင္ေသာ ကိစၥတစ္ခု ျဖစ္ေနသည္။ ယာဥ္ထိန္းရဲမ်ားက ကားမ်ားကို တားကာ ယာဥ္ မွတ္ပံုတင္ စစ္ေဆးရာ တြင္လည္း “ေမာင္းႏွင္ရန္ သင့္ေလွ်ာ္မႈ” ကိစၥ လံုးဝ မပါဝင္ပါ။ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲ ႏိုင္ငံ အမ်ားစု ကဲ႔သို႔ပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ျပ႒ာန္း ထားေသာ လမ္းစည္းကမ္း၊ ယာဥ္စည္းကမ္း ဥပေဒမ်ားကိုလည္း လမ္းအသံုးျပဳသူ မ်ားအား အကာ အကြယ္ ေပးျခင္းထက္ စားဝတ္ ေနေရး ပိုက္ဆံရွာရန္ အတြက္သာ ယာဥ္ထိန္းရဲမ်ားက အသံုးခ် ေနၾကပါသည္။
WHO ၏ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ လမ္း အႏၱရာယ္ ကင္းရွင္းေရး ဆိုင္ရာ အစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပခ်က္ အရ ျမန္မာႏိုုင္ငံသည္ ထိုင္းႏိုင္ငံ ၿပီးလွ်င္ အာဆီယံ ေဒသတြင္း ယာဥ္တိုက္မႈေၾကာင့္ ေသဆံုးမႈ ဒုတိယ အမ်ားဆံုး ႏိုင္ငံ ျဖစ္ေၾကာင္း ေတြ႔ရွိရသည္။ အရက္ေသာက္ ေမာင္းႏွင္မႈႏွင့္ အရွိန္လြန္ ေမာင္းႏွင္မႈမ်ားကို တားျမစ္ ထားသည့္တိုင္ ဥပေဒမ်ားကို ထိေရာက္စြာ အေကာင္ အထည္ ေဖာ္မႈ အားနည္း ျခင္းေၾကာင့္ ျမန္မာ ႏိုင္ငံ လမ္းမ်ား ေပၚမွ မ်ားျပားေသာ ေသဆံုးမႈ မ်ားကို ျဖစ္ပြား ေစခဲ႔သည္။
အထက္ပါ ျပႆနာ၏ အက်ိဳးဆက္ မ်ားမွာ ရန္ကုန္ ဆင္ေျခဖံုး လမ္းမ်ား ေပၚတြင္ မရွိသေလာက္ ရွားပါး ေသာ္လည္း က်ယ္ေျပာ လြန္းေသာ အေဝးေျပးလမ္း ေပၚတြင္မူ တစ္မူ ကြဲျပား ေနသည္ပာု ဆိုရမည္။ ယင္းျဖစ္ရပ္ မ်ားသည္ ေနျပည္ေတာ္ အေဝးေျပး လမ္းကို မၾကာခဏ အသံုးျပဳ ေနၾကရေသာ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္မ်ားႏွင့္ အစိုးရ ဝန္ထမ္းမ်ား အတြင္း ျဖစ္ပြားေနျခင္း ျဖစ္သည္။ ေနာက္ဆံုးေပၚ ေမာ္ဒယ္ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္၏ တာယာမ်ား ပြင့္ထြက္ကာ ၿမိဳ႕ေတာ္ဝန္၏ ေျမးကေလး အသက္ကို ႏႈတ္ယူသြားခ႔ဲသည့္ ျဖစ္ရပ္မ်ိဳးႏွင့္ အလားတူ ပံုစံတူ ျဖစ္ရပ္မ်ား ဆက္တိုက္ ျဖစ္ပြားခဲ႔သည္။
သတ္မွတ္ အျမန္ႏႈန္းထက္ ေက်ာ္လြန္မႈႏွင့္ ေမးခြန္း ထုတ္စရာ လမ္းဒီဇိုင္းတို႔ ေပါင္းလိုက္ ေသာအခါ ကားဘီးမ်ား ေလဖိအား ပံုမွန္ထက္ ပို၍ ျမင့္လာသည္။ ယာဥ္ေၾကာ ရွင္းလင္းေနမႈ ကလည္း ယာဥ္ေမာင္းသူမ်ားအား တစ္နာရီလွ်င္ ၁၅၀ ကီလိုမီတာထက္ ေက်ာ္သြားေအာင္ အားေပး တိုက္တြန္းသလို ျဖစ္ေနသည္။ အေဝးေျပး လမ္းေပၚမွ ကားအမ်ားစုတြင္ လံုျခံဳေရး ခါးပတ္ ပါေသာ္လည္း အသံုးျပဳမႈ နည္းပါးသည္။ (ျမန္မာ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ ဥပေဒမ်ားတြင္ ယာဥ္ေမာင္းသူႏွင့္ ခရီးသည္မ်ား လံုျခံဳေရး ခါးပတ္ အသံုးျပဳရန္ ၾကတ္မတ္ထားျခင္း မရွိပါ။)
ယခင္ႏွစ္ ျပည္တြင္း မီဒီယာပါ သတင္း တစ္ပုဒ္က ယာဥ္ေမာင္းသူ အမ်ားစု၏ သေဘာ သဘာဝကို ျပသေနသည္။ ၿပီးခဲ႔ေသာ ႏိုဝင္ဘာ လကုန္က ယာဥ္မေတာ္ဆမႈ တစ္ခုတြင္ ေသဆံုးခဲ႔သည့္ ရန္ကုန္မွ မိသားစုဝင္ ၄ ဦး၏ ေဆြမ်ိဳး တစ္ေယာက္က ေျပာၾကား ထားသည့္ အတိုင္း မီဒီယာမ်ားက ေဖာ္ျပခဲ႔ရာ “အေဝးေျပး လမ္းေပၚတြင္ အရွိန္ေလွ်ာ႔ရန္ ေျပာသည့္ အခါ တိုင္းတြင္ ထိုမိသားစုထဲမွ ဖခင္ ျဖစ္သူက ရန္ကုန္ ေနျပည္ေတာ္ ခရီးကို အခ်ိန္ ၃ နာရီ ခြဲမွ်ႏွင့္ ေရာက္ေအာင | 
Posts
