Transparency Myanmar

transparency.myanmar@gmail.com

yangonchronicle 2011
yangonchronicle 2011

၂၁.၁၀.၂ဝ၁၁

ဘာသာျပန္သတင္းမ်ား

  1. အလွည့္က် ဥကၠဌရာထူး ျမန္မာ ရယူမည့္ကိစၥ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ မခ်မွတ္ေသးရန္ အာဆီယံကုိ တုိက္တြန္း 
    (The Jakarta Post သတင္းစာမွ၊ 19 Oct 2011 ရက္စြဲပါ "RI told to delay ASEAN decision on Myanmar chair bid ကုိ ဘာသာျပန္ဆုိသည္)
  2. ေနာက္ေယာင္ခံဘဏ္လုပ္ငန္းႏွင့္ ပုဂၢလိက ေငြေခ်းလုပ္ငန္းမ်ားကုိ တရုတ္ႏုိင္ငံ ထိန္းခ်ဳပ္သြားမည္ 
    (BBC သတင္းဌာနမွ၊ 20 Oct 2011 ရက္စြဲပါ "China to control shadow banking and private lending" ကုိ ဘာသာျပန္ဆုိသည္)
  3. အာရပ္ ေႏြဦးေတာ္လွန္ေရးႏွင့္ျမန္မာ
    (21 October 2011 ရက္စြဲပါ Asia Time Online မွ David I Steinberg ေရးသားေသာ The Arab Spring and Myanmar ကို ဘာသာျပန္ပါသည္)
  4. ဂတ္ဗိုလ္ အေျပာင္းအလဲ
    (New Statesman မွ 17.Oct.2011 ရက္စြဲပါ “The Shifting of the guard” သတင္းေဆာင္းပါးကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္။)
    ယခုေဆာင္းပါးရွင္ Peter Popham ၏ “The Lady and The Peacock” ေလဒီ ႏွင့္ ခြပ္ေဒါင္း (ေဒၚစု အထုပၸတၱိ) ကို ႏိုဝင္ဘာ ၃ ရက္ တြင္ ျဖန္႔ခ်ိမည္ ျဖစ္သည္။

*************************************************************************

ဘာသာျပန္သတင္းမ်ား

အလွည့္က် ဥကၠဌရာထူး ျမန္မာ ရယူမည့္ကိစၥ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ မခ်မွတ္ေသးရန္ အာဆီယံကုိ တုိက္တြန္း 

(The Jakarta Post သတင္းစာမွ၊ 19 Oct 2011 ရက္စြဲပါ "RI told to delay ASEAN decision on Myanmar chair bid ကုိ ဘာသာျပန္ဆုိသည္)

ျမန္မာႏုိင္ငံ ဒီမုိကေရစီေဖာ္ေဆာင္ေရးတြင္ စစ္မွန္ေသာ တုိးတက္ျဖစ္ထြန္းမႈမ်ား မေဖာ္ျပႏုိင္ေသးသေရြ႕ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္၊ အလွည့္က် အာဆီယံ ဥကၠဌရာထူး ရရွိေရးအတြက္ သေဘာတူညီမႈ ျပဳမည့္အေရးကိစၥအား အခ်ိန္ဆြဲ ထားသင့္ေၾကာင္း ျမန္မာ့အေရးအာဆီယံ ပါလီမန္မ်ားအဖြဲ႕(AIPMC) ကလက္ရွိ ဥကၠဌရာထူး ရယူထားသည့္ အင္ဒုိနီးရွားႏုိင္ငံအား တုိက္တြန္းေျပာဆုိလုိက္သည္။

ေလ့လာေစာင့္ၾကည့္သူမ်ားႏွင့္ အာဆီယံအေရးတြင္ ပါဝင္ပတ္သက္ေနသူမ်ားက လာမည့္ႏုိဝင္ဘာလ အင္ဒုိနီးရွားႏုိင္ငံ ဘာလီကၽြန္းတြင္ က်င္းပျပဳလုပ္မည့္ အာဆီယံထိပ္သီး ေဆြးေႏြးပြဲတြင္ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္၊ အာဆီယံ ဥကၠဌရာထူး ျမန္မာႏုိင္ငံ လႊဲေျပာင္းရယူမည့္ကိစၥအေပၚ အာဆီယံ အဖြဲ႕ဝင္ေခါင္းေဆာင္မ်ားက သေဘာတူ ခြင့္ျပဳၾကလိမ့္မည္ျဖစ္သည္ဟု ထင္ျမင္ခ်က္ေပး ေျပာဆုိလ်က္ရွိသည္။

အင္ဒုိနီးရွားႏုိင္ငံ၊ ဂ်ကာတာၿမိဳ႕တြင္ က်င္းပျပဳလုပ္ေသာ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ၌ AIPMC က ျမန္မာ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းမ်ားကုိ ကုိယ္စားျပဳသည့္ Burma Partnership အဖြဲ႕မွ အဆုိျပဳခ်က္ကုိ ေထာက္ခံေၾကာင္း၊ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား ထပ္မံလုပ္ေဆာင္လာရန္ အားေပးအားေျမွာက္ ျပဳသည့္ အေနျဖင့္ အင္ဒုိနီးရွားႏုိင္ငံက တက္ၾကြသည့္ အခန္းက႑မွ ပါဝင္သင့္ေၾကာင္း တုိက္တြန္းေျပာဆုိသည္။

"AIPMC နဲ႔  အင္ဒုိနီးရွားေအာက္လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ ႏုိင္ငံျခားေရးရာေကာ္မရွင္အေနနဲ႔ လာမယ့္ အာဆီယံထိပ္သီး ေဆြးေႏြးပြဲမွာ အဖြဲ႕ဝင္ႏုိင္ငံေတြ ျမန္မာႏုိင္ငံ ဥကၠဌ ရာထူးရယူမယ့္ကိစၥကုိ မဆုံးျဖတ္ေသးဘဲ အခ်ိန္ေစာင့္ဆုိင္းေအာင္ ေျပာဆုိစည္းရုံးေပးဖုိ႔ အင္ဒုိနီးရွားႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး မာတီနာတာ လီဂါဝါကုိ ေျပာဆုိသြားမွာျဖစ္ပါတယ္" ဟု AIPMC မွ အမႈေဆာင္ဒါရုိက္တာ Agung Putri Astrid ကေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ဒီမုိကေရစီလႈပ္ရွားမႈမ်ား ျဖစ္ေပၚလ်က္ ရွိဆဲပင္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ဒီမုိကေရစီနည္းလမ္းတက် ေရြးေကာက္ တင္ေျမႇာက္ခံရေသာ သမၼတဦးသိန္းစိန္ အစုိးရလက္ထက္တြင္ ဒီမုိကေရစီေရးအတြက္ သိသာထင္ရွားေသာ တုိးတက္ျဖစ္ထြန္းမႈမ်ား ထုတ္ေဖာ္ႏုိင္ျခင္းမရွိေသးေၾကာင္း Burma Partnership အဖြဲ႕မွ Coordinator ျဖစ္သူ ခင္ဥမၼာက အဆိုပါ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲတြင္ ေျပာၾကားသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ အရပ္ဘက္ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းမ်ား အေနျဖင့္ တုိးတက္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈမ်ားရွိလာေအာင္ လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ျခင္း မရွိေသးေၾကာင္း၊ လတ္တေလာ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ၂၂၀ ေက်ာ္ကုိ လႊတ္ေပးလုိက္ျခင္းမွာလည္း အာဆီယံႏွင့္ အျခားကမာၻ႔ႏုိင္ငံမ်ား၏ အာရုံစုိက္မႈကုိ ရယူႏုိင္ရန္ မည္ကာမတ္တ သေဘာျဖင့္ လုပ္ေဆာင္ျခင္းသာ ျဖစ္ေၾကာင္း ခင္ဥမၼာကဆုိသည္။

"ျမန္မာအစုိးရအေနနဲ႔ ဒီမုိကေရစနစ္ ေကာင္းမြန္စြာ ေပၚထြန္းလာေရးအတြက္ ႀကိဳးႀကိဳးစားစား လုပ္ကုိင္သြားရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲ ဆုိေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ လက္ရွိအေနအထားမွာ စစ္မွန္တဲ့ အာဏာရရွိထားတဲ့သူက သမၼတဦးသိန္းစိန္မဟုတ္ပါဘူး။ ယခင္ စစ္အစုိးရ ေခါင္းေဆာင္ေဟာင္း ဗုိလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးသန္းေရႊနဲ႔ အျခားစစ္ဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေတြရဲ႕ထိန္းခ်ဳပ္မႈေအာက္မွာရွိၿပီး အဖြဲ႕ဝင္ရွစ္ဦးပါဝင္တဲ့ အမ်ိဳးသားလုံၿခံဳေရး ေကာင္စီရဲ႕ လက္ထဲမွာရွိလုိ႔ပါ" ဟု ၎ကေျပာသည္။

"အစုိးရက အက်ဥ္းသား ၁၈၀၀ ေက်ာ္ကုိ လႊတ္ေပးဖုိ႔ လုိအပ္ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ကခ်င္၊ ကရင္ အစရွိတဲ့ တုိင္းရင္းသား လူနည္းစုေတြ အေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈေတြကုိလည္း ရပ္တန္႔ေပးရပါမယ္" ဟု ၎ကေျပာသည္။

အင္ဒုိနီးရွား ဒီမုိကေရစီလႈပ္ရွားေရးပါတီမွ ဥပေဒျပဳအမတ္တစ္ဦးျဖစ္ၿပီး AIPMC အဖြဲ႕ဝင္တစ္ဦးလည္းျဖစ္ေသာ Eva Kusuma Sundari က ဥကၠဌရာထူး လႊဲေျပာင္းေရး ဆုံးျဖတ္ခ်က္မျပဳလုပ္ေသးဘဲ အခ်ိန္ေရႊ႕ဆုိင္းျခင္းေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံအေနျဖင့္ စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီ ေဖာ္ေဆာင္ေရး မ်ားကုိ အမွန္တကယ္လုပ္ေဆာင္ေနေၾကာင္း ထုတ္ေဖာ္ျပသရန္ အခ်ိန္ ၂ ႏွစ္ ရရွိမည္ ျဖစ္သလုိ အာဆီယံအေနျဖင့္လည္း တုိးတက္ျဖစ္ထြန္းမႈမ်ားကုိ ေကာင္းစြာ အကဲျဖတ္ႏုိင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာၾကားသည္။

"ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ဒီမိုကေရစီအစုိးရတစ္ရပ္အမွတ္တကယ္ေပၚထြန္းေနပါတယ္ဆုိတဲ့အခ်က္ကုိ အာဆီယံနဲ႔ ကမာၻ႔အသုိင္းအဝုိင္းကုိ ရုိးရွင္းစြာ ထုတ္ေဖာ္ျပသဖုိ႔ အခ်ိန္ေပးသင့္တယ္လုိ႔ထင္ပါတယ္" ဟု မစၥ Eva Kusuma က ဆက္လက္ေျပာဆုိသည္။ အင္ဒုိနီးရွားႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး အေနျဖင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံသုိ႔ သြားေရာက္ကာ ဒီမုိကေရစီ တုိးတက္ျဖစ္ထြန္းမႈမ်ားကုိ အကဲျဖတ္သည့္အခါတြင္ တုိင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္မ်ားအပါအဝင္ အျခား Stakeholder မ်ား အားလုံးႏွင့္ ေတြ႕ဆုံသင့္ေၾကာင္း ၎ကဆုိသည္။

*************************************************************************

ေနာက္ေယာင္ခံဘဏ္လုပ္ငန္းႏွင့္ ပုဂၢလိက ေငြေခ်းလုပ္ငန္းမ်ားကုိ တရုတ္ႏုိင္ငံ ထိန္းခ်ဳပ္သြားမည္ 

(BBC သတင္းဌာနမွ၊ 20 Oct 2011 ရက္စြဲပါ "China to control shadow banking and private lending" ကုိဘာသာျပန္ဆုိသည္)

တရုတ္ႏုိင္ငံတြင္း ေနာက္ေယာင္ခံဘဏ္လုပ္ငန္း(ShadowBanking)ႏွင့္ ပုဂၢလိကေငြေခ်းလုပ္ငန္းမ်ား ျမင့္တက္လာမႈကုိ ထိန္းခ်ဳပ္သြားရန္ ႀကိဳးစားလ်က္ ရွိေၾကာင္း တရုတ္ဘဏ္လုပ္ငန္း ႀကီးၾကပ္ေရးေကာ္မရွင္(CBRC)က ထုတ္ေဖာ္ ေျပာၾကားသည္။

ယခုလုိ ပုဂၢလိကေငြေခ်းလုပ္ငန္းမ်ား တုိးပြားလာျခင္းေၾကာင့္ ႏုိင္ငံ၏ဘ႑ာေရးစနစ္အေပၚ ထိခုိက္မႈမရွိေစရန္ မိမိတုိ႔အေနျဖင့္ ႀကိဳးစား လုပ္ေဆာင္လ်က္ရွိေၾကာင္း CBRC  ၏ ဥကၠဌ Liu Mingkang ကေျပာၾကားသည္။ တရုတ္ျပည္တြင္း ပုဂၢလိကေခ်းေငြလုပ္ငန္းမ်ားေၾကာင့္ အစုိးရက၏ ေငြေခ်းလုပ္ငန္းမ်ားအေပၚ ထိန္းခ်ဳပ္ရန္ႀကိဳးပမ္းမႈအေပၚ ထိခုိက္နစ္နာေစမႈမ်ား ျဖစ္ေပၚလာမည္ေလာဟူသည့္ စုိးရိမ္ပူပန္မႈမ်ား ျဖစ္ေပၚလ်က္ရွိသည္။ ခန္႔မွန္းခ်က္အခ်ိဳ႕အရ ပုဂၢလိကေခ်းေငြမ်ားမွာ ယြမ္ေငြ ၄ ထရီလီယံ အထိပင္ရွိသည္ဟု ဆုိသည္။

ျပည္တြင္းေၾကြးၿမီတုိးျမႇင့္မႈ ေလ်ာ့နည္းလာေစရန္ လတ္တေလာ တရုတ္အာဏာပုိင္မ်ား၏ ႀကိဳးပမ္းခ်က္ေၾကာင့္ ေနာက္ေယာင္ခံ ဘဏ္လုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ ပုဂၢလိကေငြေခ်းလုပ္ငန္းမ်ား ျမင့္တက္မႈကုိ ျဖစ္ေပၚေစခဲ့ေၾကာင္း၊ ခ်မ္းသာၾကြယ္ဝသူပုဂၢိဳလ္မ်ားႏွင့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းႀကီးမ်ားက လူတစ္ဦးခ်င္းစီႏွင့္ အျခားေသာ ကုမၸဏီမ်ားကုိ ေငြထုတ္ေခ်းမႈမ်ား လုပ္ေဆာင္ၾကျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း BBC သတင္းဌာနက ေရးသားေဖာ္ျပသည္။

အဆုိပါပုဂၢလိကလုပ္ငန္းမ်ားက ေငြေခ်းရာတြင္ အဆမတန္ျမင့္မားသည့္ အတုိးႏႈန္း ေကာက္ယူၾကသည္။ ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ားအရ အတုိးႏႈန္း ၁၄ ရာခုိင္ႏႈန္းမွ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္း အထိရွိသည္။ CBRC အေနျဖင့္ ေနာက္ေယာင္ခံဘဏ္လုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ ပုဂၢလိကေငြေၾကးလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ေနသည့္ ျပႆနာမ်ားကုိ တင္းတင္းၾကပ္ၾကပ္ဆန္႔က်င္ေၾကာင္း မစၥတာ Liu Mingkang ကေျပာၾကားသည္။

လတ္တေလာႏွစ္မ်ားတြင္ ကမာၻလုံးဆုိင္ရာ စီးပြားေရးမွာ ဘ႑ာေရး အက်ပ္အတည္းျဖစ္မႈမ်ားႏွင့္ ေရာေထြးလ်က္ရွိရာ တရုတ္ဘဏ္မ်ား ကလည္း တုိင္းျပည္စီးပြားေရး တုိးတက္မႈထိန္းသိမ္းႏုိင္ေရးအတြက္ ေငြေျမာက္ျမားစြာ ထုတ္ေခ်းခဲ့သည္။ ၿပီးခဲ့သည့္ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ ႏွင့္ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္မ်ား အတြင္း တရုတ္ဘဏ္မ်ားက ထုတ္ေခ်းခဲ့ေသာ ေခ်းေငြပမာဏမွာ ၁၇ ဒႆမ ၅ ထရီလီယံ ယြမ္ ျဖစ္သည္။ မည္သုိ႔ပင္ဆုိေစ ပုဂၢလိကေငြေခ်းမႈမ်ား တုိးျမင့္လာျခင္းသည္ အိမ္၊ ၿခံ၊ ေျမေဈးႏႈန္းမ်ား ျမင့္တက္မႈမ်ား ျဖစ္ပြားၿပီးေနာက္ ထြက္ေပၚလာျခင္းျဖစ္သည္။ ထုိ႔ျပင္ အိမ္ၿခံေျမေဈးကြက္ က်ဆင္းမႈေၾကာင့္ ဘဏ္မ်ားတြင္ ေၾကြးပူမ်ားျမင့္တက္လာကာ တစ္တုိင္းျပည္လုံး၏ စီးပြားေရးတုိးတက္မႈ ေႏွးေကြးက်ဆင္းႏုိင္သည္ဟူေသာ စုိးရိမ္ထိတ္လန္႔မႈမ်ားလည္း ရွိသည္။

မည္သုိ႔ပင္ဆုိေစကာမူ အိမ္ၿခံေျမႏွင့္ပတ္သက္သည့္ ေခ်းေငြအခ်ိဳးမွာ ၂ ရာခုိင္ႏႈန္းေအာက္တြင္သာရွိၿပီး ဆက္လက္ က်ဆင္း လိမ့္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း CBRC ဥကၠဌက ေျပာၾကားသည္။ "ေနာက္ဆုံး စမ္းသပ္ေလ့လာခ်က္ေတြေၾကာင့္ ေတြ႕ရွိရတဲ့စုိးရိမ္မႈကေတာ့ တရုတ္ႏုိင္ငံရဲ႕ ဘဏ္လုပ္ငန္း အခန္းက႑တစ္ခုလုံးမွာ အိမ္ၿခံေျမထိန္းခ်ဳပ္ေရးဆုိတဲ့ ျပႆနာနဲ႔ ရင္ဆုိင္ေနရတာပါပဲ"။

တရုတ္ဘ႑ာေရး အခန္းက႑ႏွင့္ပတ္သက္ေသာ အျခားအေရးႀကီး ျပႆနာတစ္ရပ္မွာ ျပည္နယ္ေဒသအစုိးရမ်ားသုိ႔ ဘဏ္မ်ားက ေငြေၾကး အဆမတန္ ထုတ္ေခ်းထားမႈလည္းျဖစ္သည္။ CRBC အဆုိအရ အဆုိပါေခ်းေငြစုစုေပါင္းမွာ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္အတြင္း ၁၀ ဒႆမ ၇ထရီလီယံ ယြမ္သုိ႔ ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီး ဘဏ္ေခ်းေငြမ်ား စုစုေပါင္း၏ ၈၀ ရာခုိင္ႏႈန္းျဖစ္သည္။ ေငြေၾကးေအဂ်င္စီတစ္ခုျဖစ္ေသာ Moody ကမူ "စီးပြားေရးအရ လႈပ္ရွားေျပာင္းလဲမႈ မရွိေသာ ေခ်းေငြပမာဏမွာ ၈ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ ေရာက္ရွိလာႏုိင္သည္" ဟု သတိေပးေျပာဆုိသည္။

မည္သုိ႔ပင္ဆုိေစ CBRC က တရုတ္ျပည္နယ္ေဒသအစုိးရအဖြဲ႕မ်ားသည္ ခုိင္မာေသာဘ႑ာေရးဆုိင္ရာ အေနအထားတစ္ခုသုိ႔ ေရာက္ရွိေနၿပီ ျဖစ္ရာ ၎တုိ႔၏ကတိကဝတ္မ်ားအတုိင္း လုပ္ေဆာင္လာလိမ့္မည္သာျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာၾကားသည္။

*************************************************************************

အာရပ္ ေႏြဦးေတာ္လွန္ေရးႏွင့္ျမန္မာ

(21 October 2011 ရက္စြဲပါ Asia Time Online မွ David I Steinberg ေရးသားေသာ The Arab Spring and Myanmar ကို ဘာသာျပန္ပါသည္)

အာရပ္ေႏြဦးေတာ္လွန္ေရး (Arab Spring) သည္ အေ႐ွ႕အလယ္ပိုင္း႐ွိ အာဏာ႐ွင္အစိုးရမ်ားကို ဆန္႕က်င္ေတာ္လွန္မႈမ်ားျဖစ္ၿပီး အခ်ိဳ႕ေအာင္ျမင္၍ အခ်ိဳ႕ျဖစ္ေပၚဆဲ ျဖစ္ပါသည္။ ၎တို႕သည္ အာရပ္စကားေျပာေသာ အသိုင္းအဝိုင္းတြင္ သာမက အျခားႏိုင္ငံမ်ားအတြက္ပါ တူညီေသာ လကၡဏာမ်ား ႐ွိေနပါသည္။ အားလံုးသည္ ေအာက္ေျခမွစ၍ အေျခခံပါသည္။ ျပင္းထန္ေသာ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ လူမႈေရး ကန္႔သတ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္မႈမ်ားႏွင့္ စီးပြားေရးအရ တရားမွ်တမႈ မ႐ွိျခင္းတို႕ေၾကာင့္ မေက်နပ္ၾကေသာ ျပည္သူလူထုက စ၍ ေတာ္လွန္ၾကျခင္းျဖစ္ပါသည္။

တူနီး႐ွားတြင္ လမ္းေဘးေစ်းေရာင္းသူတစ္ဦးက မိမိကိုယ္မိမိ မီး႐ႈိ႕သတ္ခဲ့ရာမွ စတင္ျဖစ္ပြားၿပီး၊ အဆုိပါလႈပ္႐ွားမႈသည္ အသိုင္းအဝိုင္း ေျခာက္ခုခန္႕အထိ ပ်ံ႕ႏွံ႕သြားခဲ့ပါသည္။ အဆိုပါတိုင္းျပည္မ်ားတြင္ အမွန္တကယ္ အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္သည့္ ေျပာင္းလဲမႈမ်ားအတြက္ ေဒသတြင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာ ကပါ ေမွ်ာ္လင့္ခဲ့ၾကပါသည္။

အဆိုပါလႈပ္႐ွားမႈကို ၾကည့္၍ ရင္ခုန္အားတက္မႈမ်ား ျဖစ္ၾကရပါသည္။ အခ်ိဳ႕က အဆိုပါ လႈပ္႐ွားမႈမ်ားသည္ ေဒသတြင္း ျပင္ပ႐ွိ အာဏာ႐ွင္ ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ဒီမိုကေရစီလႈိင္းသစ္မ်ား ျဖစ္ေပၚေအာင္ သက္ေရာက္မႈမ်ား ႐ွိလိမ့္မည္ဟု ထင္ျမင္ခဲ့ၾကပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ ေျမာက္ကိုရီးယား ႏိုင္ငံတို႕မွာ မီဒီယာမ်ားတြင္ ထင္႐ွားစြာ ေဖာ္ျပျခင္းခံရေသာ ႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္ပါသည္။

ေႏြရာသီက ျမန္မာႏိုင္ငံသို႕ သြားေရာက္ခဲ့ေသာ ထင္႐ွားသည့္ အေမရိကန္တစ္ဦးကမူ အာရပ္ေႏြဦး ေတာ္လွန္ေရးသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံကို သက္ေရာက္မႈမ်ား ႐ွိႏိုင္သည္ဟုထင္ေၾကာင္း မွတ္ခ်က္ေပးခဲ့ပါသည္။

သို႕ေသာ္ အဆိုပါမွတ္ခ်က္သည္ မၾကာမီေသာ ကာလအတြင္း ထိုသို႕ေသာ ေတာ္လွန္ေရးမ်ိဳးျဖစ္ႏိုင္သည့္ အေျခအေနမ်ိဳးမ႐ွိ ဟူေသာအခ်က္ကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားရန္ လစ္လ်ဴ႐ႈခဲ့ပံုရပါသည္။

အမ်ားစုက စစ္တပ္က ခ်ဳပ္ကိုင္ထားေသာ အစိုးရသစ္ထံမွ မည္သည့္အေရးပါေသာ ေျပာင္းလဲမႈမွ် ထြက္ေပၚလာလိမ့္မည္မဟုတ္ဟု ေမွ်ာ္မွန္းထားသည္ႏွင့္ ဆန္႔က်င္လွ်က္ အေရးႀကီးၿပီး အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္ေသာ တိုးတက္မႈမ်ားႏွင့္ ပိုမိုတိုးတက္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား ျဖစ္ေပၚရန္ ထြက္ေပၚလာလွ်က္႐ွိပါသည္။

အဆိုပါ အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္ေသာ လကၡဏာမ်ားကို ၾကည့္၍ လက္႐ွိအာဏာ အဘယ္မွာတည္သနည္း ဆိုသည္ကို ႐ွင္း႐ွင္းလင္းလင္း မေတြ႕ႏိုင္ေပ။ စစ္တပ္သည္ အာဏာကို အၿမဲတမ္းခ်ဳပ္ကိုင္ႏိုင္ရန္ အေျခခံဥပေဒအသစ္ျဖင့္ အရပ္သားဆန္ဆန္တည္ေဆာက္လာပါသည္။ သို႕ေသာ္ ပိုမိုပါဝင္လာရန္ႏွင့္ အမ်ားႀကိဳက္အျပဳသေဘာတံု႕ျပန္ေသာ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား ပါဝင္ရန္ လိုအပ္ေနပါေသးသည္။

အာရပ္ေႏြဦးေတာ္လွန္ေရးႏွင့္ မတူေသာအခ်က္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေျပာင္းလဲမႈ၏ အလားအလာမ်ားမွာ ထိပ္ပိုင္းမွ ျဖစ္ေပၚလာျခင္းျဖစ္သည္။ အာရပ္ကမၻာမွ အရပ္ဝတ္ ဝတ္ဆင္ထားေသာ စစ္တပ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ေနာက္ဆံုးတြင္ ေနာက္က်စြာ သေဘာေပါက္လာေသာ အခ်က္မွ အာဏာကို ဆက္လက္စြဲကိုင္ထားရန္ လူမႈစီးပြား (Socio-economic) ေျဖေလ်ာ့မႈအခ်ိဳ႕ ျပဳရန္ႏွင့္ အမ်ားပါဝင္ေသာ ႏိုင္ငံေရးအလယ္အလတ္ ဒီဂရီအဆင့္တစ္ခု ထားေပးရန္လိုသည္ဆိုသည့္အခ်က္မ်ား ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေအာက္ေျခမွစေသာ ေတာ္လွန္ေရးမ်ား ႀကိဳးစားခဲ့ဖူးပါသည္။ ၁၉၈၈ တြင္ စစ္တပ္လႊမ္းမိုးေသာ တစ္ပါတီဆို႐ွယ္လစ္အစိုးရကို ဆန္႔က်င္ေတာ္လွန္ခဲ့ရာ၊ ေနာက္ဆံုးစစ္တပ္မွ အာဏာသိမ္းယူေသာ ဝမ္းနည္းဖြယ္ ျဖစ္ရပ္႐ွိခဲ့သည္။ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္က ဘုန္းေတာ္ႀကီးမ်ား၏ ေတာ္လွန္ေရး မဟုတ္ေသာ ဆႏၵျပမႈမ်ား ပ်ံ႕ႏွံ႕ခဲ့ရာ ေနာက္ဆံုးႏိုင္ငံေရးအသြင္ေျပာင္းလာသည္ႏွင့္ ေသြးထြက္သံယိုႏွိပ္ကြပ္ခံခဲ့ရပါသည္။

ေခတ္သစ္အေ႐ွ႕အာ႐ွ သမိုင္းတြင္ အဆိုပါေဒသတြင္႐ွိေသာ ဒီမိုကေရစီသည္ ေအာက္ဆံုးအဆင့္မွ စတင္ျဖစ္ေပၚလာသည္ကိုသာ သ႐ုပ္ေဖာ္ပါသည္။ ဖိလစ္ပိုင္တြင္ ၁၉၈၆ ခုႏွစ္က အာဏာ႐ွင္ ဖာဒီနန္မားကို႕စ္ကို ဖယ္႐ွားေသာ ျပည္သူ႕အာဏာ (People Power), ၁၉၈၇ တြင္ ကိုရီးယား၌ ခၽြန္ဒူးဝွမ္၏ အာဏာ႐ွင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ဖယ္႐ွားေသာ ၿငိမ္းခ်မ္းေသာ ဆႏၵျပမႈမ်ားႏွင့္ ၁၉၈၈ တြင္ အင္ဒိုနီး႐ွား၌ ဆူဟာတို က်ဆံုးမႈတို႕ အားလံုးသည္ အာဏာတည္ေဆာက္မႈ၏ ေအာက္ဆံုးအဆင့္မွ စတင္ခဲ့ပါသည္။

တိုင္ဝမ္ႏိုင္ငံတြင္သာ သမၼတ Chiang Ching-kuo သည္ ၎၏အစိုးရ တည္ၿမဲေရးအတြက္ ေျပာင္းလဲမႈမ်ား လိုအပ္သည္ဟု အသိအမွတ္ျပဳေသာေၾကာင့္ ႏိုင္ငံေရးစနစ္ ထိပ္ပိုင္းမွစ၍ ေျပာင္းလဲမႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး အလားအလာေကာင္းမ်ားသည္ မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ က်ယ္ျပန္႕လာေနပါသည္။ ျပည္တြင္းတြင္ ေျပာဆိုမႈမ်ားအရ ျပည္သူမ်ားသည္ ယခင္ဆိုး႐ြားေသာ အေျခအေနမွေန၍ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ စီးပြားေရး တျဖည္းျဖည္း တိုးတက္ေျပာင္းလဲလာႏိုင္ေျခမ်ားကို ေစာင့္ေနခဲ့ၾက သည္ဟု ဆိုပါသည္။ ယခုစီးပြားေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား စီစဥ္ေနပါသည္။ ႏွစ္ေပါင္းငါးဆယ္အတြင္း ပထမဆံုးအႀကိမ္အျဖစ္ ဆင္းရဲမြဲေတမႈမ်ားကို ဝန္ခံျခင္း ႐ွိခဲ့ပါသည္။ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈကုိ ျပႆနာတစ္ရပ္အျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳခဲ့ျခင္းတို႕ ျဖစ္ပါသည္။

လူ႕အခြင့္အေရး အေျခအေနမ်ား ေဆြးေႏြးလာပါသည္။ တိုင္းရင္းသားမ်ား ၎တို႕၏ အေရးကိစၥမ်ား အနည္းငယ္ ေျပာခြင့္ရလာပါသည္။ ဆင္ဆာမ်ား ေျဖေလ်ာ့ေပးလာပါသည္။ အလုပ္သမားသမဂၢမ်ား ခြင့္ျပဳလာပါသည္။ ျပည္သူလူထုဆႏၵေၾကာင့္ အမ်ားမုန္းတီးေနေသာ တ႐ုတ္ေရေလွာင္တမံ စီမံကိန္းကို သမၼတက ရပ္တံ့ခဲ့ပါသည္။ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ပိုမိုလႊတ္ေပးျခင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံျခား႐ွိ အစိုးရဆန္႕က်င္သူမ်ားအား ျပန္လာရန္ ဖိတ္ေခၚျခင္းမ်ား ႐ွိလာပါသည္။

အထက္ေဖာ္ျပပါ ေျပာင္းလဲမႈမ်ားသည္ အခ်ိန္မေ႐ြး ပ်က္သြားႏိုင္ပါသည္။ အဘယ့္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ယခင္စနစ္ေဟာင္းကို ပိုမိုႏွစ္သက္ေသာ စစ္တပ္မွ အရာ႐ွိႀကီးမ်ားႏွင့္ ၎တို႕၏အရပ္သား မိတ္ေဆြမ်ား၏ ယခင္စနစ္ေပၚမွ အသာစီးရေနမႈကို ဝင္ေရာက္အေႏွာင့္အယွက္ေပးေနသကဲ့သို႕ ႐ွိျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ပါသည္။ သို႕ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အစိုးရသစ္သည္ မၾကာေသးေသာ္လည္း ၎တို႕အဆိုျပဳထားေသာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ားကို အခ်ိန္ႏွင့္အမွ် မည္မွ်ၾကာၾကာထိ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္မည္ဆိုသည္ကို မခန္႕မွန္းႏိုင္ေပ။

ျပည္သူမ်ားအေနျဖင့္ ၎တို႕၏အနာဂတ္သည္ စစ္တပ္ထိန္းခ်ဳပ္ထားေသာ လမ္းေၾကာင္းတစ္ခုတည္းမွသာ သြားရမည္မဟုတ္ဟု ခံယူထား ရမည္ျဖစ္ပါသည္။ သို႕ေသာ္ ထိုကာလကို အတိအက်ေတာ့ မသိႏိုင္ေသးေပ။ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား အေကာင္အထည္ေဖာ္ၿပီး၍ ဘဝမ်ား တိုးတက္ႏိုင္ေသးသည္ဟူေသာ အခ်က္ျဖစ္ပါသည္။ အထက္ပါအခ်က္မ်ားသည္ မေဝးေသာအနာဂတ္အတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လက္ခံႏိုင္ေသာ ရည္မွန္းခ်က္ပန္းတိုင္ပင္ ျဖစ္သည္။

ထို႕ေၾကာင့္ ျပင္ပကမၻာအေနျဖင့္ အေတြးအျမင္မွားမႈမ်ား၊ ခ်ဲ႕ကားေရးသားေျပာဆိုမႈမ်ားကို ေဘးဖယ္၍ အထက္ပါ ေျပာင္းလဲမႈမ်ားကို အားေပးသင့္လွသည္။ ဆီးရီးယားမွ စိတ္အနာတရမ်ား၊ေသဆံုးမႈမ်ား၊ ယီမင္ကဲ့သို႕ေသာ ပတ္ဝန္းက်င္အေျခအေနမ်ိဳးကိုေ႐ွာင္႐ွား၍ ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ျခားနားေသာ အေျခအေနမ်ိဳးကို လက္ခံရမည္ျဖစ္ပါသည္။ အရပ္သားႏိုင္ငံေတာ္ျဖစ္ရန္ အခ်ိန္ၾကာျမင့္စြာ စီမံေနသည္ဟု ဆိုႏိုင္ေသာ္လည္း ျမန္မာစစ္တပ္သည္ အေ႐ွ႕အလယ္ပိုင္းမွ သင္ခန္းစာျဖစ္ေသာ ေခါင္းေဆာင္ပိုင္းသည္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးကို ျငင္းဆန္ပါက လူ႕အဖြဲ႕အစည္းက အင္အားျဖင့္ ေျပာင္းလဲလိမ့္မည္ဆိုသည္ကို နားလည္သေဘာေပါက္ေနပါသည္။ အခ်ိဳ႕ဆႏၵ႐ွိၾကသလို ေတာ္လွန္ေရးတစ္ခု မျဖစ္ႏိုင္ေသာ္လည္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္ေသာ ေျပာင္းလဲမႈမ်ားကို ယူေဆာင္လာႏိုင္ေတာ့မည္ ျဖစ္ပါသည္။

(David I Steinberg သည္ ေဂ်ာ့ေတာင္းတကၠသိုလ္ School of Foreign Service ၏ အေ႐ွ႕ေတာင္အာ႐ွေလ့လာေရးမွ ထင္႐ွားေသာ ပါေမာကၡျဖစ္ပါသည္)

*************************************************************************

ဂတ္ဗိုလ္ အေျပာင္းအလဲ

(New Statesman မွ 17.Oct.2011 ရက္စြဲပါ “The Shifting of the guard” သတင္းေဆာင္းပါးကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္။)

ယခုေဆာင္းပါးရွင္ Peter Popham ၏ “The Lady and The Peacock” ေလဒီ ႏွင့္ ခြပ္ေဒါင္း (ေဒၚစု အထုပၸတၱိ) ကို ႏိုဝင္ဘာ ၃ ရက္ တြင္ ျဖန္႔ခ်ိမည္ ျဖစ္သည္။

ဒီမိုကေရစီသို႔ ဦးတည္ေသာ စစ္မွန္သည္႔ တိုးတက္ေျပာင္းလဲမႈအားလံုး ရပ္ဆိုင္းေနခဲ႔ေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ တပ္မေတာ္အစိုးရ၏ ေန႔ရက္မ်ားမွ လမ္းခြဲ ေျပာင္းလဲေတာ႔မည္႔ လကၡဏာမ်ား စတင္ေပၚထြက္လ်က္ရွိသည္။ ယခုအခ်ိန္သည္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အေကာင္းဆံုး အခါသမယ ျဖစ္ႏိုင္ဖြယ္ရွိပါသလား။

ေနာက္ဆံုးတြင္မူ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ အေျပာင္းအလဲစတင္ေတာ႔မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ခိုင္မာစြာ ရည္ညႊန္းသည္ ဟုဆိုႏိုင္ေသာ ျဖစ္ရပ္တစ္ခု ၾသဂုတ္လ ၁၇ ရက္က ေပၚေပါက္ခဲ႔သည္။ ဤကိစၥသည္ အမ်ားအံအား သင့္ၾကေသာ ဦးသိန္းစိန္ ႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔၏ သမိုင္းဝင္ေတြ႔ဆံုမႈ မဟုတ္ပဲ ေတြ႔ဆံုမႈအၿပီးတြင္ သမၼတကေတာ္က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ဖိတ္ေခၚကာ ညစာျဖင္႔ ဧည့္ခံမႈပင္ ျဖစ္ေပသည္။

အကယ္၍ ယခင္အာဏာရွင္ ဦးသန္းေရႊ၏ အာဏာပါဝါမ်ား အားနည္းလာၿပီဆိုသည္ကို တစံုတေယာက္က သံသယရွိသည္ဆိုပါက ဤအတြက္ အေထာက္အထားမ်ားရွိၿပီး ျဖစ္ပါသည္။ ဦးသန္းေရႊသည္ တခ်ိန္က ႏိုင္ငံျခားကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕မ်ားႏွင္႔ အစည္းအေဝးေဆြးေႏြးပြဲမ်ားတြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ နာမည္ထြက္ေပၚလာပါက ခ်က္ျခင္း ရုတ္သိမ္းတတ္ျခင္းေၾကာင္႔ နာမည္ဆိုးေသာသူ တစ္ဦးျဖစ္ခဲ႔သည္။ သို႔ေသာ္လည္း ဦးသန္းေရႊ၏ “ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အေပၚ မုန္းတီးမႈ” သည္ “ အတူအကြ စုေဝးကာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဟု ပညတ္ထားေသာ ေမွာ္ဝင္အရုပ္ကို ပင္အပ္ျဖင္႔ ဝိုင္းထိုးတတ္ၾကေသာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးကေတာ္ ႏွင္႔ အျခား ဗိုလ္ခ်ဳပ္ကေတာ္မ်ား၏ မုန္းတီးမႈ ” ကို လံုးဝယွဥ္ႏိုင္လိမ္႔ မဟုတ္ပါ။

ထိုသို႔ေသာ ထူးထူးဆန္းဆန္း အိမ္တြင္းပုန္း ႏိုင္ငံ၏ က်ိဳးေၾကာင္းမဆီေလ်ာ္ ရီရႊင္ဖြယ္ေကာင္းေသာ ေနျပည္ေတာ္ အေဝးၿမိဳ႕ေတာ္ကို အေနာက္ကမာၻ နာမည္ေက်ာ္ “ေလဒီ” က ယခု အသိအမွတ္ျပဳ လက္ခံလိုက္ၿပီ ျဖစ္ေလသည္။

ထို႔ေနာက္တြင္မူ အေျပာင္းအလဲ လကၡဏာမ်ား ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ ထြက္ေပၚလာခဲ႔သည္။ တစ္ႏွစ္ခန္႔ ေႏွာင္႔ေႏွးၾကန႔္ၾကာေနေသာ ကုလ လူ႔အခြင္႔အေရး ကိုယ္စားလွယ္၏ ျပည္ဝင္ခြင္႔ဗီဇာကို ခြင္႔ျပဳခဲ႔သည္။ ၁၀လၾကာေအာင္ ဆင္ဆာ ေစာင္႔ခဲ႔ရေသာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အင္တာဗ်ဴး အပါအဝင္ သူမ၏ သတင္းႏွင္႔ ရုပ္ပံုမ်ား ျမန&#