Transparency Myanmar

transparency.myanmar@gmail.com

AFP, 17th August 2010

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ယခုႏွစ္ ေႏွာင္းပိုင္းတြင္ က်င္းပမည့္ ေရြးေကာက္ပြဲသည္ ဖိႏွိပ္မႈ မ်ားေသာ အေျခအေနတြင္ က်င္းပမည္ကို ကေနဒါ ႏိုင္ငံ အေနျဖင့္ လြန္စြာ စိုးရိမ္မိေၾကာင္း ႏိုင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီး Lawrence Cannon က တနလၤာေန႔က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

"ကေနဒါ ႏိုင္ငံ အေနနဲ႔ ျမန္မာ အစိုးရက ဒီမိုကေရစီ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပေပးမယ္ ဆိုလို႔ ႀကိဳဆိုပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အေနနဲ႔ ဖိႏွိပ္မႈမ်ားတဲ့ အေျခအေနမွာ က်င္းပေပးမွာ ကိုေတာ့ အလြန္အမင္း စိုးရိမ္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံတကာ စံေတြနဲ႔ မကိုက္ညီမွာကိုလည္း စိုးရိမ္ပါတယ္" ဟု Cannon က ေၾကညာခ်က္တြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

"ျမန္မာ ျပည္သူေတြဟာ ၿခိမ္းေျခာက္မႈနဲ႕ ရက္စက္မႈေတြကို မေၾကာက္ရဘဲ သူတို႔ အသံကို သူတို႔ ျပန္ၾကားႏိုင္ဖို႔ ထိုက္တန္ပါတယ္" ဟု ၎က ဆိုသည္။

"ျမန္မာ အစိုးရဟာ သူကတိျပဳထားတဲ့ လြတ္လပ္ၿပီး တရားမွ်တတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပေပးမယ္ ဆိုတဲ့ အခ်က္ကို ထိန္းသိမ္းတဲ့ အေနနဲ႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အပါအဝင္ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြကို ခၽြင္းခ်က္မရွိ လႊတ္ေပးဖို႔နဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံက တိုင္းရင္းသားေတြနဲ႔ ဒီမိုကရက္တစ္ အတိုက္အခံေတြ အားလံုး ပါဝင္တဲ့ စစ္မွန္တဲ့ ေတြ႕ဆံု ေဆြးေႏြးမႈ ျပဳလုပ္ဖို႔၊ လုပ္ငန္းစဥ္မွာ ဒီမိုကေရစီအရ အျပည့္အဝ ပါဝင္ ခြင့္ျပဳေရးကို ေတာင္းဆိုပါတယ္" ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။

ျမန္မာ အစိုးက ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားကို ႏိုဝင္ဘာလ ၇ ရက္ေန႔တြင္ က်င္းပမည္ဟု ေသာၾကာေန႔က ေၾကညာခဲ့ရာ၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ လက္ရွိ ေနအိမ္ အက်ယ္ခ်ဳပ္ ျပစ္ဒဏ္ ကုန္ဆံုးမည့္ ႏိုဝင္ဘာ ၁၃ ရက္ မတိုင္မီ တစ္ပတ္ အလိုတြင္ ျဖစ္သည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ လြန္ခဲ့သည့္ အႏွစ္ ႏွစ္ဆယ္ အတြင္း အခ်ိန္ အေတာ္မ်ားမ်ား ထိန္းသိမ္းခံေနရၿပီး၊ အစိုးရ အေပၚ အႀကီးမားဆံုးေသာ ၿခိမ္းေျခာက္မႈ ျပဳႏိုင္ေနဆဲ ျဖစ္သည္။

သူမ၏ အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္သည္ ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒမ်ားသည္ တရားမွ်တမႈ မရွိဆိုကာ ေရြးေကာက္ပြဲကို သပိတ္ေမွာက္ခဲ့သည္။

 

--
Yangon Chronicle သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြင္းရွိ ဖတ္သူမ်ား ေဒါင္႔စုံ သတင္းရေအာင္ ေဖာ္ျပျခင္းသာ ျဖစ္ျပီး ဘာသာျပန္ ဆိုေဖာ္ျပခ်က္ အားလုံးသည္ မူရင္းမီဒီယာ မ်ား၏ အာေဘာ္သာ ျဖစ္၍ Yangon Chronicle ၏ သေဘာထား မဟုတ္ပါေၾကာင္း။
 
The information from this group yangonchronicle2010 were allowed to be reposted on the website named http://transparencymyanmar2010.blogspot.com/ upon their request.

ထုိင္းႏုိင္ငံတြင္ လအတန္ၾကာ ထုတ္ျပန္ထားသည့္ ႏုိင္ငံေတာ္ အေရးေပၚ အေျခအေန အမိန္႔ကုိ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕တြင္ ဆက္လက္ ျပ႒ာန္းထားဆဲ ျဖစ္ေသာ္လည္း ျပည္နယ္ သုံးခုတြင္ ရုပ္သိမ္းလုိက္ၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္း ႏုိင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီးဌာနက ၾသဂုတ္လ ၁၆ ရက္ေန႔တြင္ ထုတ္ျပန္ ေၾကညာသည္။

အဆုိပါ အေရးေပၚ အမိန္႔ ဆက္လက္ ျပ႒ာန္းထားဆဲ ျဖစ္သည့္ ျပည္နယ္ စုစုေပါင္း ၇ ခု က်န္ရွိေသးေၾကာင္း ထုိင္းႏုိင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီး႒ာန၏ ဒုတိယ ေျပာေရးဆုိခြင့္ ရွိသူ Thani Thongpakdi က ေျပာၾကားသည္။

ႏုိင္ငံေတာ္ အေရးေပၚ အေျခအေန ဥပေဒအရ စစ္တပ္အေနျဖင့္ လုံၿခံဳေရး ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားကုိ တာဝန္ယူ လုပ္ကုိင္ႏုိင္ခြင့္ ရွိသည္။ ထုိင္းႏုိင္ငံတြင္ ၿပီးခဲ့သည့္ ဧၿပီလအတြင္း အစုိးရ ဆန္႔က်င္ေရး ဆႏၵျပ အုပ္စုမ်ားက ပါလီမန္ အေဆာက္အအုံထဲသုိ႔ ခ်ိဳးေဖာက္ ဝင္ေရာက္မႈ ျဖစ္ပြားၿပီးေနာက္ အစုိးရက ယင္းဥပေဒ အမိန္႔ကုိ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ထုိင္းဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ အဘီဇစ္ ဝိဇၨာဝီရက ႏုိင္ငံတြင္း တရား ဥပေဒ စုိးမုိးေရးႏွင့္ ေအးခ်မ္း သာယာေရးတုိ႔ ျပန္လည္ ရရွိႏုိင္ေရး၊ ထုိင္း ျပည္သူလူထုထံသုိ႔ လြဲမွားေသာ သတင္းမ်ား ပ်ံ႕ႏွံ႔ ေရာက္ရွိမႈမ်ား ရပ္တန္႔ႏုိင္ေရးအတြက္ ယင္းအမိန္႔ ထုတ္ျပန္ရျခင္း ျဖစ္သည္ဟု ဆုိသည္။

ထုိင္းႏုိင္ငံ၊ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕တြင္ ႏုိင္ငံေရး ပဋိပကၡ ျဖစ္ပြားမႈမ်ား၊ ရုန္းရင္းဆန္ခတ္မႈမ်ား ရပ္ဆုိင္းသြားၿပီး ေနာက္ပိုင္း အစိုးရက ျပည္နယ္ အသီးသီးတြင္ ျပ႒ာန္းထားေသာ အေရးေပၚ အေျခအေန အမိန္႔ကုိ တျဖည္းျဖည္းခ်င္း ရုပ္သိမ္းေပး လာခဲ့သည္။

လူ႔အခြင့္အေရးကိစၥ

ၿပီးခဲ့သည့္ ဇြန္လအတြင္း ႏုိင္ငံတကာ လြတ္ၿငိမ္း ခ်မ္းသာခြင့္အဖြဲ႕ (AI) က ထုိင္းဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ထံသုိ႔ စာတစ္ေစာင္ ေရးသား ေပးပုိ႔ခဲ့သည္။ "ျပ႒ာန္းထားေသာ ႏုိင္ငံေတာ္ အေရးေပၚ အေျခအေန အမိန္႔ေၾကာင့္ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ ေျပာဆုိခြင့္မ်ား ကန္႔သတ္ ပိတ္ပင္ ခံထားရသည္။ အထူးသျဖင့္ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ေသာ အရာရွိႀကီးမ်ား တရားစြဲဆုိ အျပစ္ေပးႏုိင္မည့္ လုပ္ရပ္မ်ားလည္း ရပ္ဆုိင္းထားရသည္။ ယင္းအေရးေပၚ အေျခအေနအမိန္႔ ထုတ္ျပန္ထားေသးသေရြ႕ အာဏာပိုင္မ်ား အေနျဖင့္ အလြဲသုံးစားမႈမ်ား၊ အဂတိ လုိက္စားမႈမ်ား က်ဴးလြန္ႏုိင္သည္ ျဖစ္ရာ အျမန္ဆုံး ရုပ္သိမ္းေပးေစလုိသည္" ဟု AI က ေရးသားေသာ စာတြင္ ေဖာ္ျပပါ ရွိသည္။

ၿမိဳ႕ေတာ္ ဘန္ေကာက္တြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ အစုိးရ ဆန္႔က်င္ေရး ဆႏၵျပ အုပ္စုမ်ားႏွင့္ အစိုးရ တပ္ဖြဲ႕မ်ား အၾကား အျပန္အလွန္ တုိက္ခုိက္မႈေၾကာင့္ လူေပါင္း ၈၀ ေက်ာ္ ေသဆုံးခဲ့ၿပီး ၁၅၀၀ ေက်ာ္ ဒဏ္ရာ ရရွိခဲ့သည္။ ထုိ႔ျပင္ ဘန္ေကာက္ရွိ ဘဏ္တစ္ခု၊ ရဲစခန္းတစ္ခု၊ ျပည္တြင္း ရုပ္သံဌာန တစ္ခုႏွင့္ အႀကီးဆုံး ေရွာ့ပင္းေမာလ္ တစ္ခု အပါအဝင္ အေဆာက္အအုံ ၃၀ ေက်ာ္ မီးရႈိ႕ခံခဲ့ရသည္။

ယင္း ဆႏၵျပပြဲကို ယခင္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း သက္ဆင္ရွင္နာဝပ္ကုိ လုိလားသူ ရွပ္နီဝတ္ အုပ္စုမ်ားက ဦးေဆာင္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ ရွပ္နီ အုပ္စုမ်ားက လက္ရွိ ထုိင္းအစုိးရ အဖြဲ႕ႏွင့္ ပါလီမန္ကုိ ဖ်က္သိမ္းၿပီး ေရြးေကာက္ပြဲသစ္ တစ္ရပ္ ျပန္လည္ က်င္းပေပးရန္ ေတာင္းဆုိခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

CNN သတင္းကုိ ဘာသာ ျပန္ဆိုသည္။

--
Yangon Chronicle သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြင္းရွိ ဖတ္သူမ်ား ေဒါင္႔စုံ သတင္းရေအာင္ ေဖာ္ျပျခင္းသာ ျဖစ္ျပီး ဘာသာျပန္ ဆိုေဖာ္ျပခ်က္ အားလုံးသည္ မူရင္းမီဒီယာ မ်ား၏ အာေဘာ္သာ ျဖစ္၍ Yangon Chronicle ၏ သေဘာထား မဟုတ္ပါေၾကာင္း။
 
The information from this group yangonchronicle2010 were allowed to be reposted on the website named http://transparencymyanmar2010.blogspot.com/ upon their request.

englishnews@chosun.com, 16th August 2010

ေျမာက္ကိုရီးယား ေခါင္းေဆာင္ ကင္ဂ်ဳံအီသည္ ၎၏ ဆင္းရဲ မြဲေတေနေသာ တုိင္းျပည္တြင္ ႏိုင္ငံတကာ၏ အေရးယူ ပိတ္ဆို႔မႈႏွင့္ ႏိုင္ငံျခားေငြ ျပတ္လပ္မႈ တို႔ေၾကာင့္ ဒုကၡေရာက္ ေနရာ စီးပြားေရးကို ဦးစားေပး လုပ္ေဆာင္ေနေၾကာင္း၊ သူ၏ ေနရာတြင္ပင္ ခ်က္ခ်င္း လမ္းၫႊန္မႈ ေပးေသာ ခရီးစဥ္မ်ား အေပၚ သံုးသပ္ခ်က္ အစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

ကင္သည္ ယခုႏွစ္ ႏွစ္ဝက္ အတြင္း အဆိုပါ ခရီးစဥ္ ၇၇ ခု သြားေရာက္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္ရာ ယမန္ႏွစ္ ကလည္း ထိုအေရအတြက္ခန္႔ ခရီးသြားခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။ ၎တို႔အနက္ ၃၃ ခုသည္ စီးပြားေရးႏွင့္ သက္ဆိုင္သည္ဟု ျပန္လည္ ေပါင္းစည္းေရး ဝန္ႀကီးဌာန၏ သံုးသပ္ခ်က္အရ သိရွိရသည္။ ယမန္ႏွစ္က စီးပြားေရး လုပ္ငန္း ခရီးစဥ္ ၂၇ ခု ထြက္ခဲ့သည္။ ယမန္ႏွစ္က စစ္တပ္ ဆိုင္ရာ ခရီးစဥ္ ၂၁ ခု ထြက္ခဲ့သည္။

ကင္ဂ်ဳံအီႏွင့္ အၿမဲတမ္း လိုက္ပါေသာ အႀကီးတန္း အရာရွိမွ ၎၏ ႏွမ ျဖစ္သူ အလုပ္သမား ပါတီ၏ အေပါ့စား စက္မႈဌာနမွ အႀကီးအကဲ Kim Kyong-hee ျဖစ္ၿပီး ၅၆ ႀကိမ္ လိုက္ပါခဲ့သည္။ သူမႏွင့္အတူ အမ်ဳိးသား ကာကြယ္ေရး ေကာ္မရွင္ ဒုတိယ ဥကၠဌ Jang Song-taek (၄၅ ႀကိမ္)၊ ပါတီ ဗဟို ေကာ္မတီ အတြင္းေရးမွဴး Kim Ki-nam (အႀကိမ္ ၄၀) ႏွင့္ ပါတီ အတြင္းေရးမွဴး Choe Thae-bok တို႔လည္း လိုက္ပါၾကသည္။

Kim Kyong-hee မွာ ယမန္ႏွစ္က ကင္ဂ်ဳံအီကို အကူအညီ ေပးေသာ ထိပ္တန္း ပုဂၢိဳလ္ ၁၀ ဦးတြင္ မပါဝင္ေပ။ ကင္ဂ်ဳံအီက စီးပြားေရးကို ဦးစားေပး လုပ္ေဆာင္သည့္ အခ်ိန္မွသာ သူမ၏ က႑မွာ တိုးတက္လာသည္ဟု ဆိုရမည္ ျဖစ္သည္ဟု ေတာင္ကိုရီးယား လံုၿခံဳေရး ဆိုင္ရာ တာဝန္ရွိသူ တစ္ဦးက ဆိုသည္။

ေျမာက္ကိုရီးယား မီဒီယာသည္ Stakhanovite ေအာင္ျမင္မႈ ပံုျပင္မ်ားကို ေန႔တိုင္း ထုတ္လႊင့္သည္။ ကိုရီးယား ဗဟို အသံလႊင့္ ဌာနသည္ ပါဝါ ထုတ္လုပ္မႈကို ယခုႏွစ္ ပထမႏွစ္ဝက္တြင္ ထုတ္လႊင့္မႈမွာ ယမန္ႏွစ္ ယခုလို အခ်ိန္ကထက္ ၁.၂ ဆ ပို၍ မ်ားသည္။ KCNA ကလည္း အခ်ဳိ႕ စက္႐ံုမ်ားသည္ ေမွ်ာ္မွန္းသည္ထက္ ပိုမို ထုတ္လုပ္ေနသည္ဟု ဆိုသည္။

"ေျမာက္ကိုရီးယားသည္ မၾကာခဏ အံ့ၾသစရာ ေကာင္းေလာက္ေအာင္ မတူတဲ့ အစြန္း ႏွစ္ဖက္ အယူအဆေတြနဲ႔ စီးပြားေရး ျပႆနာေတြကို ရည္ၫႊန္းေလ့ ရွိပါတယ္" ဟု chungang တကၠသိုလ္မွ ပါေမာကၡ Kim Young-soo က ေျပာသည္။ "ဒါေပမယ့္ ကင္ဂ်ဳံအီကေတာ့ ျပႆနာမ်ားကို မိမိကိုယ္ကို အားကိုးၿပီး ေျဖရွင္းရန္သာ လက္ကိုင္ထားပါတယ္" ဟု ဆိုသည္။ ျပန္လည္ ေပါင္းစည္းေရး ဝန္ႀကီးဌာနမွ တာဝန္ရွိသူ တစ္ဦးက ခန္႔မွန္းရာတြင္ ေျမာက္ပိုင္းတြင္ ရာသီဥတု ေအးျခင္းေၾကာင့္ အစာေရစာ ျပတ္လပ္မႈ ျဖစ္ေပၚေၾကာင္းႏွင့္ ယမန္ႏွစ္က မွားယြင္းေသာ ေငြေၾကး ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈေၾကာင့္ မၿငိမ္မသက္မႈမ်ားသည္ ျပည္သူမ်ား ၾကားတြင္ ယံုၾကည္မႈ မရွိေအာင္ ပိုလုပ္သလို ျဖစ္ရေၾကာင္း ဆုိသည္။

--
Yangon Chronicle သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြင္းရွိ ဖတ္သူမ်ား ေဒါင္႔စုံ သတင္းရေအာင္ ေဖာ္ျပျခင္းသာ ျဖစ္ျပီး ဘာသာျပန္ ဆိုေဖာ္ျပခ်က္ အားလုံးသည္ မူရင္းမီဒီယာ မ်ား၏ အာေဘာ္သာ ျဖစ္၍ Yangon Chronicle ၏ သေဘာထား မဟုတ္ပါေၾကာင္း။
 
The information from this group yangonchronicle2010 were allowed to be reposted on the website named http://transparencymyanmar2010.blogspot.com/ upon their request.

Andrew Batson, Daisuke Wakaba Yashi and Mark Whitehouse, 16th August 2010

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသည္ ကမာၻ႔ ဒုတိယ အႀကီးဆံုး စီးပြားေရး ႏိုင္ငံအျဖစ္ ယခုႏွစ္အတြင္း ဂ်ပန္ကို ေက်ာ္တက္မည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ရသျဖင့္ ခက္ခဲ ပင္ပန္းမႈမ်ား ႏွင့္အတူ ေအာင္ပြဲမ်ားပါ ရရွိေနသည့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲ ႏိုင္ငံ တစ္ခု အတြက္ ယခင္က မရွိခဲ့ဖူးေသာ အေနအထား တစ္ရပ္ပင္ ျဖစ္သည္။

တနလၤာေန႔ မနက္က ထုတ္ျပန္ေသာ ဂ်ပန္၏ ဒုတိယ ေလးလပတ္ ဂ်ီဒီပီမွာ ေဒၚလာ ၁.၂၈၈ ထရီလီယံသာ ရွိသျဖင့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ ဒုတိယ ေလးလပတ္ ဂ်ီဒီပီ ေဒၚလ ၁.၃၃၉ ထရီလီယံထက္ ေလ်ာ့နည္းေနသည္။

ဤအခ်က္မွာ တ႐ုတ္သည္ ဂ်ပန္ကို တစ္ႀကိမ္တည္းႏွင့္ တစ္ႏွစ္ပတ္လံုး အတြက္ ေက်ာ္ျဖတ္သြားမည့္ လကၡဏာကို ၫႊန္ျပေနသည္။ တ႐ုတ္ စီးပြားေရး ပိုမို သြက္လက္လာသည့္ ယခင္ႏွစ္ ေနာက္ဆံုး ေလးလပတ္ ကာလကပင္ တ႐ုတ္ ထုတ္ကုန္ တန္ဖုိးက ဂ်ပန္ကို ေက်ာ္တက္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္သည္။ ဂ်ပန္ကို အေစာပိုင္း ေလးလပတ္မ်ားတြင္ ေက်ာ္ျဖတ္ခဲ့ျခင္းသည္ ဂ်ပန္ကို တစ္ႏွစ္ပတ္လံုး ျဖတ္ထားႏိုင္သည့္ အရွိန္အဟုန္ တ႐ုတ္တြင္ ရွိေနသည္ကို ၫႊန္ျပေနသည္။ ၂၀၁၀ အတြက္ ကိန္းဂဏန္းမ်ား အားလံုးကို စုစည္းၿပီးသည္ႏွင့္ တၿပိဳင္နက္ တ႐ုတ္သည္ ဂ်ပန္ကို ေက်ာ္ကာ ကမာၻ႔ ဒုတိယ အႀကီးဆံုး စီးပြားေရး ႏိုင္ငံ အဆင့္ကို ရယူေတာ့မည္ဟု စီးပြားေရး ပညာရွင္ အမ်ားစုက ေမွ်ာ္လင့္ေနၾကသည္။

တ႐ုတ္၏ စီးပြားေရး ထုတ္လုပ္မႈ ေဒၚလာ ၅ ထရီလီယံႏွင့္ အေမရိကန္၏ စီးပြားေရး ထုတ္လုပ္မႈ ေဒၚလာ ၁၅ ထရီလီယံ အၾကားတြင္ ကြာဟခ်က္ ႀကီးမားလြန္းသည့္ အျပင္ တ႐ုတ္၏ လက္ရွိ ႀကီးထြားႏႈန္းမွာလည္း အစဥ္မျပတ္ ရႏိုင္မည္ မဟုတ္ေသာေၾကာင့္ တ႐ုတ္ အေနျဖင့္ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုကို မွီရန္ ဆယ္စုႏွစ္ တစ္စု (သို႔) ထို႔ထက္ ပို၍ အခ်ိန္ လိုအပ္လိမ့္မည္။

"ဒီအေျပာင္းအလဲက ကမာၻ႔စီးပြားေရး အတြက္ မွတ္တိုင္ တစ္ခု ျဖစ္လာပါလိမ့္မယ္" ဟု နယူးေယာက္ J.P Morqan Chase & Co မွ စီးပြားေရး ပညာရွင္ အႀကီးအကဲ Bruce Kasman က ေျပာၾကားသည္။ "တျခားႏိုင္ငံ အမ်ားစု တကယ္ကို အခက္အခဲ ေတြ႕ေနခ်ိန္မွာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက ေကာင္းေကာင္း ျဖတ္သန္းၿပီး သန္စြမ္း ႀကီးထြားခဲ့တာကေတာ့ ခ်ီးက်ဴးစရာပါပဲ" ဟု ၎က ဆက္လက္ ေျပာသည္။

လြန္ခဲ့ေသာ ၁၀ ႏွစ္ ေက်ာ္ခန္႔ကမူ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသည္ ကမာၻ႔ သတၱမ အႀကီးဆံုး စီးပြားေရး အဆင့္တြင္ ရွိခဲ့သည္။ ၎သည္ ၂၀၀၇ တြင္ ဂ်ာမနီကို ေက်ာ္ျဖတ္ကာ နံပါတ္ (၃) ျဖစ္လာသည္။ ယခု ၂၀၁၀ တြင္မူ ဂ်ာမနီက အဆင့္ ၄၊ ျပင္သစ္က အဆင့္ ၅၊ ၿဗိတိန္က အဆင့္ ၆ ရရွိကာ အဆင့္ ၇ အီတလီ၏ ေနာက္တြင္ ဘရာဇီးက အဆင့္ ၈ အျဖစ္ ေပၚထြက္လာမည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ရသည္။

တ႐ုတ္၏ စီးပြားေရး အဆင့္ကို အတိအက် သတ္မွတ္ျခင္းသည္ စီးပြားေရး က႑မ်ားကို မည္သို႔ မည္ပံု တိုင္းတာသည္ ဟူေသာ လုပ္ငန္းတစ္ခု ျဖစ္သည္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသည္ အေမရိကန္၏ ေနာက္တြင္ ဒုတိယ အျဖစ္ ဂ်ပန္ကို ေက်ာ္ျဖတ္ႏိုင္ခဲ့သည့္တိုင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ တစ္ဦးခ်င္း ထုတ္လုပ္မႈ တန္ဖိုးမွာ ေဒၚလာ ၄၀၀၀ ခန္႔သာ ရွိ၍ ဂ်ပန္၏ ဆယ္ပံုတစ္ပံုခန္႔သာ ရွိသည္။

ေလထိုးသကဲ့သို႔ ႀကီးထြားေနေသာ တ႐ုတ္ႏွင့္ သိသိသာသာ ျခားနားစြာပင္ ဂ်ပန္ စီးပြားေရးမွာ ဆယ္စု ႏွစ္စုခန္႔ ေႏွးေကြး ေလးလံကာ ကေမာက္ကမ ျဖစ္ေနသျဖင့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ အဆင့္ ေျပာင္းလဲမႈ ေပၚထြက္လာျခင္း ျဖစ္သည္။

ဂ်ပန္ ႏိုင္ငံမွာမူ လြန္ခဲ့သည့္ ႏွစ္အနည္းငယ္ အတြင္း အာရွ၏ စီးပြားေရး ဦးေဆာင္ ႏိုင္ငံ အဆင့္ကို ဆံုး႐ႈံးခဲ့ျခင္းအား မလြဲမေရွာင္သာ လက္ခံလိုက္သည့္ လကၡဏာ ရွိသည္။ ၿပီးခဲ့ေသာ ဧၿပီလတြင္ ဂ်ပန္ နာမည္ႀကီး သတင္းစာ အဆာဟီ ရွင္ဘြန္းက လူေပါင္း ၂၃၉၂ ေယာက္ကို စစ္တမ္း ေကာက္ယူခဲ့ရာ ၅၀ % က ဂ်ပန္ စီးပြားေရးကို တ႐ုတ္က ေက်ာ္တက္သြားၿပီး၊ အဆင့္ ၃ သို႔ က်သြားျခင္းကို အဓိက ျပႆနာ တစ္ခုဟု ယူဆၾက၍ ၄၆ % ကမူ ယင္းသို႔ မယူဆၾကဟု သိရွိရသည္။

အနာဂတ္ ကံၾကမၼာ အေပၚ သေဘာ ကြဲလြဲမႈမ်ား အနက္ တိုက်ဳိမွ တကၠစီ ဒ႐ိုင္ဘာ ကိုအိခ်ိယာမာတာက ကုန္က်စရိတ္ ေထာင္းေနေသာ ဂ်ပန္မ်ားမွာ တကၠစီ ငွားရမ္းမႈ နည္းလာၿပီး တ႐ုတ္ ကမာၻလွည့္ ခရီးသည္မ်ားကိုသာ ပို၍ အားထား ေနရသည္ဟု ေျပာၾကားခဲ့ျခင္းမွာ ထင္ရွားသည့္ သာဓက တစ္ခုပင္ ျဖစ္သည္။ "ဒါဟာ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံ ဘယ္ေလာက္ေတာင္ က်ဆင္းသြားတယ္ ဆိုတာကို စိတ္မေကာင္းစရာ သတိေပးမႈ တစ္ရပ္ပါ" ဟု ၎က ဆိုသည္။ "ဒီလို ေျပာဖို႔ မသင့္ေပမဲ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဂ်ပန္ေတြ တခ်ိန္က စီးပြားေရး စန္းထခဲ့တဲ့ ပံုစံကို တ႐ုတ္ေတြ ခံစားေနတာကို ၾကည့္ရတာ နည္းနည္းေတာ့ စိတ္အေႏွာင့္အယွက္ ျဖစ္မိတယ္ ဆိုတာကို ကၽြန္ေတာ္ ႐ိုး႐ိုးသားသာ ဝန္ခံပါရေစ" ဟု ယာမာတာက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

၁၉၈၀ ခုႏွစ္မ်ားတြင္ ဂ်ပန္ စီးပြားေရး စန္းထကာ စီးပြားေရး ဟဲဗီးဝိတ္ ျဖစ္လာၿပီးေနာက္ ဂ်ပန္ ကုမၸဏီမ်ားက အာရွတစ္လႊား စက္႐ံုမ်ား တည္ေဆာက္မႈ အတြင္းသို႔ ေငြမ်ား ေလာင္းထည့္ခဲ့သည့္ လမ္းေၾကာင္း အတိုင္း ယခု တ႐ုတ္က လုိက္ပါေနသည္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသည္ ၎၏ အေနအထား အေပၚ ေထာက္ခံမႈ ရရွိရန္ အတြက္ ၎၏ ၿငိမ္းခ်မ္းေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အစီအစဥ္မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ အိမ္နီးခ်င္းမ်ားကို အာမခံရန္ အာ႐ံုစိုက္ေနၿပီး အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ားေလာက္ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ခ်က္ မထားဘဲ အေထာက္အပံ့ ေပးအပ္ျခင္း၊ ရင္းႏွီး ျမႇဳပ္ႏွံျခင္းမ်ားကို ျပဳလုပ္လ်က္ ရွိသလို ယဥ္ေက်းမႈ လက္တံ ဆန္႔ျခင္းကိုလည္း ပထမဆံုး အႀကိမ္ အသည္းအသန္ ျပဳလုပ္ေနသည္။

ယခုအခါ တ႐ုတ္ စီးပြားေရး ႀကီးထြားလာျခင္းသည္ ဆြဲေဆာင္မႈ အျဖစ္သာမကပဲ ၿခိမ္းေျခာက္မႈလည္း ျဖစ္လာႏိုင္သည့္ အျပင္ သတိထား ကိုင္တြယ္ရန္ လိုအပ္သည္ ဆိုေသာ အခ်က္ကို ႏိုင္ငံျခားေရး မူဝါဒ စည္းဝိုင္းမ်ား အတြင္း ပိုမို သိရွိ သေဘာေပါက္ လာၾကသည္။ "တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက သူ႔ရဲ႕ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြနဲ႔ သူ႔ရဲ႕ သေဘာထား အမာ/အေပ်ာ့ကို စဥ္းစား ဆင္ျခင္ဖို႔ ရွိပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံရဲ႕ တ႐ုတ္ လူမ်ဳိးေတြဟာ ႏွစ္သက္စရာ ေကာင္းတယ္လို႔ ကမာၻက အသိအမွတ္ျပဳေနပါၿပီ" ဟု ေဘဂ်င္းရွိ ရွင္းဟြာ တကၠသိုလ္ ႏိုင္ငံတကာ ေလ့လာေရးဌာနမွ ပါေမာကၡ လူဂ်န္ေယာင္က ေျပာၾကားသည္။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ စီးပြား ႂကြယ္ဝလာျခင္းသည္ ႏိုင္ငံေရး ျပႆနာ အျဖစ္သို႔ စတင္ ေျပာင္းလဲ ေနေသာ္လည္း ႏိုင္ငံတကာ ေခါင္းေဆာင္မ်ား၏ ေဝဖန္စရာ ပစ္မွတ္တစ္ခု အျဖစ္ကိုလည္း ေရာက္ရွိေနသည္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ ပို႔ကုန္ ဦးေဆာင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး မူဝါဒကို ကမာၻ႔ ကုန္သြယ္ေရး ဟန္ခ်က္ မညီမႈ၏ အေၾကာင္းရင္း အျဖစ္ အေနာက္ႏိုင္ငံ တာဝန္ရွိ ပုဂၢိဳလ္ အမ်ားစုက ႐ႈျမင္ေနၾကသည္။ တ႐ုတ္ စီးပြားေရး သန္စြမ္းမႈသည္ အာဏာၾသဇာႏွင့္ လႊမ္းမိုးမႈကို ေပးစြမ္းသလို မိတ္ေဆြမ်ားကိုလည္း ဆံုး႐ႈံးႏိုင္ေျခ ရွိေနသည္။

စီးပြားေရး သန္စြမ္းမႈကို ပါဝါ အေပ်ာ့ အျဖစ္သို႔ ေျပာင္းလဲမည့္ တ႐ုတ္၏ စြမ္းရည္မွာ အကန္႔အသတ္မ်ား ရွိေနသည္ဟု ဆစ္ဒနီရွိ Lowy Institute of International Studies မွ ဝါရင့္ သုေတသန ပညာရွင္ Andrew Shearer က ေျပာၾကားသည္။ "တ႐ုတ္ႏိုင္ငံဟာ လိုထာထက္ ပိုမို အားထုတ္တဲ့ အတြက္ မေအာင္ျမင္တဲ့ လကၡဏာေတြကို ေတြ႕ရပါတယ္" ဟု ၎က ေျပာဆိုခဲ့ၿပီး၊ ဗီယက္နမ္၊ ေတာင္ကိုရီးယား၊ ၾသစေၾတးလ် စေသာ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္မ်ားႏွင့္ လတ္တေလာ ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ သံတမန္ဆိုင္ရာ အျငင္းပြားမႈမ်ားကို ေထာက္ျပ ရည္ၫႊန္းသည္။

မတ္လက ေတာင္ကိုရီးယား စစ္သေဘၤာ နစ္ျမဳပ္မႈသည္လည္း တ႐ုတ္ႏွင့္ ေတာင္ကိုရီးယား ဆက္ဆံေရး အလွည့္အေျပာင္းကို ျဖစ္ေပၚေစခဲ့သည္။ ခ်ဳိနန္ စစ္သေဘၤာ နစ္ျမဳပ္မႈ ျဖစ္ရပ္ အၿပီးတြင္ တ႐ုတ္သည္ ဆိုးလ္၏ အႀကီးဆံုး ကုန္သြယ္ဖက္ ျဖစ္သလို ၿပံဳးယမ္း၏ အဓိက မဟာမိတ္လည္း ျဖစ္သည္ကို ေတာင္ကိုရီးယား တို႔အတြက္ သတိျပဳစရာ ျဖစ္လာခဲ့သည္။

ေမလတြင္ ေတာင္ကိုရီးယား၊ အေမရိကန္၊ ၿဗိတိန္၊ ဆီြဒင္ႏွင့္ ၾသစေၾတးလ်ားတို႔ ပါဝင္ေသာ ႏိုင္ငံစံု စစ္ေဆးေရး အဖြဲ႕က ခ်ဳိနန္ သေဘၤာ နစ္ျမဳပ္ျခင္းသည္ ေျမာက္ကိုရီးယား တိုပီဒို ပစ္ခတ္မႈေၾကာင့္ ျဖစ္သည္ဟု အစီရင္ခံစာ တင္ျပခဲ့ၾကသည္။ သို႔ေသာ္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသည္ ေရတပ္သား ၄၆ ဦး ေသဆံုးေသာ သေဘၤာနစ္ျမဳပ္မႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေတာင္ကိုရီးယားအား ဝမ္းနည္းစကား ေျပာၾကားရန္ တစ္လခန္႔ ေႏွာင့္ေႏွးခဲ့သည့္ အျပင္ စံုစမ္း စစ္ေဆးမႈ ရလဒ္မ်ားကို သံုးသပ္ရန္ ေတာင္ကိုရီးယားက ဖိတ္ေခၚခဲ့ျခင္းကိုလည္း တုန္႔ျပန္မႈ မျပဳလုပ္ခဲ့ပါ။ ထို႔အျပင္ အခင္းျဖစ္ရက္ ေနာက္ပိုင္း ေတာင္ကိုရီးယားႏွင့္ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုတို႔၏ ပူးတြဲ စစ္ေရး ေလ့က်င့္မႈမ်ားကိုလည္း လူသိရွင္ၾကား ကန္႔ကြက္ခဲ့ျပန္သည္။

"တ႐ုတ္ရဲ႕ အျပဳအမူကေတာ့ ေတာင္ကိုရီးယားေတြ ေမွ်ာ္လင့္ထားတာနဲ႔ လံုးဝ ဆန္႔က်င္ဘက္ပါပဲ" ဟု ဆိုးလ္ Yonxi University တ႐ုတ္ေရးရာ ေလ့လာမႈ ပါေမာကၡ ဟန္ဆြတ္ဟီးက ေျပာဆိုသည္။

"ခုိင္မာတဲ့ စီးပြားေရး ဆက္ဆံမႈေတြကေန ေကာင္းမြန္တဲ့ သံတမန္ ဆက္ဆံေရး၊ စစ္ဖက္ ဆက္ဆံေရးကို အသြင္းေျပာင္းလိမ့္မယ္လို႔ တခ်ဳိ႕ ေတာင္ကိုရီးယားေတြက ေမွ်ာ္လင့္ထားၾကပါတယ္။ အခုေတာ့ စိတ္ပ်က္စရာပါပဲ" ဟု ၎က ဆိုသည္။ ယခုႏွစ္ အေစာပိုင္းတြင္ Pew Global Attitudes Project က ျပဳလုပ္ေသာ သေဘာထား ေကာက္ယူမႈတြင္ ေတာင္ကိုရီးယား ၅၆ % က တ႐ုတ္ အေပၚ မႏွစ္သက္သည့္ သေဘာထားရွိၿပီး ၃၉ % ကသာ ႏွစ္သက္သည့္ သေဘာထား ေပးခဲ့သည္ကို ေတြ႕ရွိရသည္။

အေရွ႕ေတာင္ အာရွ ႏိုင္ငံမ်ား အတြက္လည္း တ႐ုတ္သည္ အဓိက စီးပြားဖက္ ျဖစ္ေနၿပီး၊ အခ်ိန္ ၾကာျမင့္စြာ ဦးေဆာင္ခဲ့ေသာ ဂ်ပန္ကို မႏွစ္က ေက်ာ္တက္ကာ အာဆီယံ ၁၀ ႏိုင္ငံ၏ အႀကီးဆံုး ကုန္သြယ္ဖက္ ျဖစ္လာခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္လညး္ ေတာင္တ႐ုတ္ ပင္လယ္တြင္းရွိ ေရျပင္ႏွင့္ ကၽြန္းမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ အခ်ိန္ၾကာျမင့္စြာ အျငင္းပြား ေနမႈမ်ားအေပၚ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ လတ္တေလာ ကိုင္တြယ္ပံုေၾကာင့္ အဆိုပါ ေဒသတြင္ သတိေပး ေခါင္းေလာင္း ျမည္လာခဲ့သည္။

--
Yangon Chronicle သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြင္းရွိ ဖတ္သူမ်ား ေဒါင္႔စုံ သတင္းရေအာင္ ေဖာ္ျပျခင္းသာ ျဖစ္ျပီး ဘာသာျပန္ ဆိုေဖာ္ျပခ်က္ အားလုံးသည္ မူရင္းမီဒီယာ မ်ား၏ အာေဘာ္သာ ျဖစ္၍ Yangon Chronicle ၏ သေဘာထား မဟုတ္ပါေၾကာင္း။
 
The information from this group yangonchronicle2010 were allowed to be reposted on the website named http://transparencymyanmar2010.blogspot.com/ upon their request.

Associated Press, By Anne Flaherty, 16th August 2010

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသည္ အဓိက စစ္ေရး အင္အားႀကီး ႏိုင္ငံ ျဖစ္လာေရး အတြက္ လွ်ဳိ႕ဝွက္စြာ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲလ်က္ ရွိေၾကာင္း၊ လွ်ဳိ႕ဝွက္စြာ လုပ္ေဆာင္ေနျခင္းေၾကာင့္ အျခားႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ နားလည္မႈ လြဲျခင္းမ်ား၊ စစ္ေရး ပဋိပကၡမ်ား ျဖစ္လာႏိုင္ေၾကာင္း ပင္တဂြန္က အစီရင္ခံစာသစ္တြင္ ေျပာၾကားသည္။

တနလၤာေန႔က ထုတ္ျပန္ေသာ ကာကြယ္ေရး ဌာန၏ ႏွစ္ပတ္လည္ အကဲျဖတ္ အစီရင္ခံစာတြင္ Beijing သည္ ၎၏ ေျမျပင္ အေျခစိုက္ ဒံုးက်ည္ လက္နက္ႀကီးမ်ားကို အဆင့္ျမႇင့္ျခင္း၊ ႏ်ဴကလီယာ အင္အားကို ေခတ္မီေအာင္ ျပဳလုပ္ျခင္း၊ ေရတပ္အုပ္စုအား ေရငုပ္ သေဘၤာမ်ားအား တိုက္ခိုက္ႏိုင္ေအာင္ တိုးခ်ဲ႕ျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ေနသည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။

ထိုသို႔ ႀကိဳးပမ္းမႈမ်ားမွာ တ႐ုတ္သည္ အေမရိကန္ႏွင့္ စစ္တပ္ျခင္း ဆက္သြယ္မႈ ရပ္ဆိုင္းသြား ၿပီးေနာက္ ျပဳလုပ္ျခင္း ျဖစ္ၿပီး၊ ထိုသို႔ တည္ေဆာက္ျခင္း၏ ေနာက္ကြယ္မွ ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ားကို အေမရိကန္အား သိေစလိုသည့္ သေဘာ ရွိသည္။

အေမရိကန္ႏွင့္ တ႐ုတ္တို႔၏ ဆက္ဆံေရးမွာ မၾကာေသးမီေသာ လမ်ားက ေႏြးေထြးမႈ မရွိခဲ့ေပ။ ေတာင္ကိုရီးယား စစ္သေဘၤာ နစ္ျမဳပ္ျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ စံုစမ္း စစ္ေဆးေရး အဖြဲ႕က ေျမာက္ကိုရီးယားအား အျပစ္ဖို႔ထားျခင္းအား တ႐ုတ္က ပယ္ခ်ခဲ့သည္။ တ႐ုတ္၏ စစ္ေရးအရ တည္ေဆာက္မႈမ်ားမွာ ထိုင္ဝမ္ကို အေမရိကန္က အကာအကြယ္ ေပးျခင္းကို ၿခိမ္းေျခာက္ရန္လည္း ျဖစ္သည္။

ကြန္ဂရက္မွ ခြင့္ျပဳၿပီးေသာ အဆိုပါ အစီရင္ခံစာသည္ အံ့ၾသစရာေတာ့ မေကာင္းလွေပ။ ထိုကိစၥမွာ အခ်ိန္ အေတာ္ၾကာကပင္ သတိျပဳမိၿပီး ျဖစ္သည္။ တ႐ုတ္သည္ ကမာၻ႔ စီးပြားေရးအရ အင္အားႀကီးေသာ ႏိုင္ငံအျဖစ္ ထြက္ေပၚလာ အၿပီးတြင္ ၎၏ ေဒသတြင္း စိတ္ပါဝင္စားမႈမ်ားကို အကာအကြယ္ ေပးႏိုင္ရန္ စစ္ေရးအရ တိုက္ခိုက္ေရး၊ ကာကြယ္ေရး အတြက္ ေဒၚလာ ဘီလီယံေပါင္း မ်ားစြာ အသံုးျပဳခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္ အေမရိကန္ အစိုးရ တာဝန္ရွိသူမ်ားက ေျပာၾကားရာတြင္ လွ်ဳိ႕ဝွက္စြာ လုပ္ေဆာင္ေနျခင္းေၾကာင့္ Beijing ၏ ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ားကို တိုင္းတာရန္ ခက္ခဲသည္ဟု ဆိုသည္။

တ႐ုတ္သည္ ယခုႏွစ္ အတြင္း ကာကြယ္ေရး ဝန္ႀကီး Robert Gates အပါအဝင္ ပင္တဂြန္မွ အႀကီးတန္း တာဝန္ရွိသူမ်ားႏွင့္ ေတြ႕ဆံုရန္ ျငင္းပယ္ခဲ့သည္။ Robert Gates မွာမူ ဇြန္လက အာရွတိုက္သို႔ လာေရာက္စဥ္ တ႐ုတ္သို႔ပါ ဝင္ေရာက္ရန္ ကမ္းလွမ္းမႈအား ျငင္းပယ္ ခံရျခင္း ျဖစ္သည္။

"လြန္ခဲ့တဲ့လ အနည္းငယ္ ကတည္းက အဓိပၸာယ္ အမ်ဳိးမ်ဳိး ေကာက္ယူႏိုင္သလို ျဖစ္ေနပါတယ္" ဟု ပင္တဂြန္၏ တ႐ုတ္ႏွင့္ ဆက္ဆံေရး အေပၚ အျမင္အား အႀကီးတန္း ကာကြယ္ေရး တာဝန္ရွိ ပုဂၢိဳလ္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ စစ္ေရးႏွင့္ လံုၿခံဳေရး ဆိုင္ရာ ကိစၥမ်ားတြင္ ပြင့္လင္း ျမင္သာမႈ၌ အကန္႔အသတ္မ်ား ရ&