Transparency Myanmar

transparency.myanmar@gmail.com

yangonchronicle 2011 - (2)
yangonchronicle 2011 - (2)

၂၈.၃.၂ဝ၁၂

ဘာသာျပန္သတင္းမ်ား အပိုင္း(၂)

  1. အာရွ၏ခြင္သစ္ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေရြးေကာက္ပြဲရွိေနေသာေၾကာင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား တုန္႔ဆိုင္း

(Bloomberg News မွ 27 Mar 2012 ရက္စြဲပါ "Investors hesitate as frontier market Myanmar faces elections" သတင္းေဆာင္းပါးကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္)

****************************************************

ဘာသာျပန္သတင္းမ်ား

အာရွ၏ခြင္သစ္ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေရြးေကာက္ပြဲရွိေနေသာေၾကာင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား တုန္႔ဆိုင္း

(Bloomberg News မွ 27 Mar 2012 ရက္စြဲပါ "Investors hesitate as frontier market Myanmar faces elections" သတင္းေဆာင္းပါးကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္)

ႏွစ္ေပါင္း ၆၀ အထီးက်န္၊ အပယ္ခံခဲ့ရၿပီးေနာက္ ပာိုတယ္ခန္းရရွိႏိုင္မႈ အကန္႔အသတ္ရွိေနေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ဒေရာေသာပါး ဝင္ေရာက္လာ ေသာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား၏ ေငြရင္းေငြႏွီး သံုးစြဲမႈနည္းပါးျခင္းေၾကာင့္ အာရွစီးပြားေရးႏိုင္ငံသစ္အျဖစ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ထြက္ျပဴလာမႈသည္ လက္ေတြ႕ထက္ မွန္းေျခကသာပိုမ်ားေနေပသည္။

အိမ္ျခံေျမ အက်ိဳးေဆာင္ကုမၸဏီ Collires International Thailand မွ ဒါ႐ိုက္တာ တိုနီဖီကြန္က "ေန႔တိုင္း တစ္ဖြဲ႔ၿပီးတစ္ဖြဲ႕ ေရာက္လာၾကတဲ့ စီးပြားေရးကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕ေတြပာာ စားပြဲေပၚကိုေတာ့ ပိုက္ဆံမထားခဲ့ၾကပါဘူး။ ျမန္မာႏိုင္ငံကိုလာၾကတဲ့ စီးပြားေရးအသိုင္းအဝိုင္းအေနနနဲ႔ ႐ိုးသား ေျဖာင့္မတ္ဖို႔ လိုပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔လာၾကည့္တာပါ။ ဝယ္ဖို႔မပာုတ္ပါဘူးလို႔ ေျပာဖို႔လိုပါတယ္။ ေဒသခံျမန္မာေတြ အထင္မွားေအာင္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ မေပးသင့္ပါဘူး"ပာု မွတ္ခ်က္ေပးသည္။

အတိုက္အခံေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္မည့္ ေနာက္သီတင္းပတ္ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲကို အကဲခတ္ရန္ ေစာင့္ ေနၾကေသာ အေနာက္ႏိုင္ငံအစိုးရမ်ား ခ်မွတ္ထားၾကသည့္ အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈ Sanctions မ်ားသည္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအတြက္ ပထမဆံုး အတားအဆီး ျဖစ္ၿပီး ေငြရင္းစီးဝင္မႈဆိုင္ရာ တားျမစ္ခ်က္မ်ား၊ လည္ပတ္ေနေသာ စေတာ့အိတ္ခ်ိန္း မရိွျခင္း၊ မစမ္းသပ္ရေသးေသာ ဥပေဒနယ္ပယ္ႏွင့္ နိမ့္က်လြန္းေသာ အေျခခံအေဆာက္အဦးက႑တို႔သည္လည္း ယခင္အာဏာရွင္ႏိုင္ငံသို႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံျခင္းကို ေနာက္ျပန္ဆြဲထားေသာ အေၾကာင္းရင္းမ်ား ျဖစ္ၾက သည္။

"အႀကီးဆံုး ၿမိဳ႕ေတာ္ေပာာင္း ရန္ကုန္သို႔ စီးပြားေရး ေကာ္ပေရးရွင္းအမႈေဆာင္မ်ားႏွင့္ ခရီးသြားတိုးရစ္မ်ား တသီတတန္း ဝင္ေရာက္လာျခင္း ေၾကာင့္ ၿပီးခဲ့ေသာ လပိုင္းမ်ားအတြင္း ပာိုတယ္ခန္းေစ်းႏႈန္းမ်ား တစ္ညလွ်င္ ေဒၚလာ ၄၀၀ အထိ ခုန္တက္သြားခဲ့သည္။ ကုမၸဏီအမ်ားစုသည္ ႏွစ္ရွည္ စာ ခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ရန္ တြန္႔ဆုတ္ေနျခင္းျဖင့္ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ားကို ေဒသခံပြဲစားမ်ား မဆက္ဆံခ်င္ေအာင္ ျပဳလုပ္ေနၾကသည္"ပာု ပီကြန္က ဆိုပါသည္။

"လက္ေပါက္ကပ္တဲ့ ေစ်းကြက္"

၁၉၉၃ ခုႏွစ္က ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ British American Tobacco Plc (ၿဗိတိသွ် အေမရိကန္ေဆးရြက္ႀကီး ကုမၸဏီ)၏ လုပ္ငန္းထူေထာင္ ဖြဲ႕စည္းမႈကို ကူညီစီစဥ္ေပးခဲ့ေသာ စီးပြားေရးအၾကံေပး ကုမၸဏီ West Intochina Ltd ထူေထာင္သူ Luc de Waegh က "ေလာေလာဆယ္မွာေတာ့ ဘယ္ေနရာမွာမွ ပိုက္ဆံထုတ္ၿပီး ရင္းမယ့္လူမရွိပါဘူး။ ဒီေစ်းကြက္က လက္ေပါက္ကတ္တယ္။ ေစ်းကြက္က်ဥ္းတယ္။ ဒီေစ်းကြက္မွာ သံုးႏိုင္ ျဖဳန္းႏိုင္တဲ့ ဝင္ေငြမရွိတဲ့ လူေတြပဲ ရွိတယ္။ အနာဂါတ္ကေတာ့ သိပ္ကိုေတာက္ပေနပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေလာေလာဆယ္မွာ ပိုက္ဆံမ်ားမ်ား မရွိၾကဘူး"ပာု သံုးသပ္ေျပာဆိုသည္။

၁၉၉၉ ခုႏွစ္ ကမၻာ့ကုန္ေစ်းႏႈန္းတက္မႈကို ႀကိဳတင္ေပာာကိန္းထုတ္ခဲ့သူ Rogers Holdings ဥကၠ႒ ဂ်င္မ္ေရာ္ဂ်ားကမူ "လူဦးေရ သန္း ၆၀ ေနထိုင္ေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ အခြင့္အလမ္းမ်ားကို သဲသဲကြဲကြဲျမင္ေနရသည္။ ျဖစ္ႏိုင္လွ်င္ ပိုက္ဆံအားလံုးကို ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံထားခ်င္သည္"ပာု ေျပာၾကားသည္။

အေရွ႕ေတာင္အာရွ၌ အင္ဒိုနီးရွားၿပီးလွ်င္ ဒုတိယအက်ယ္ဝန္းဆံုး ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ ေရြ၊ ေၾကးနီႏွင့္ ေက်ာက္မ်က္ရတနာသိုက္မ်ား ရွိေနသည္။ ၿဗိတိ သွ် ကိုလိုနီေခတ္က ကမၻာ့အႀကီးဆံုး ဆန္ကုန္သည္ျဖစ္ခဲ့ၿပီး ယခုအခါ ယင္းသရဖူကို အိမ္နီးျခင္းထိုင္းႏိုင္ငံသို႔ လႊဲေျပာင္းေပးထားရေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အင္အားႀကီး တ႐ုတ္ႏွင့္ အိႏၵိယႏိုင္ငံတို႔အၾကားတြင္ တည္ရွိသည့္အျပင္ ဥေရာပႏွင့္ အေရွ႕အာရွအၾကား ဆက္သြယ္ေသာ ေရလမ္းေၾကာင္းမ်ားေပၚတြင္ ခြ ၍ တည္ရွိေနသည္။

ၿပီးခဲ့ေသာ ႏွစ္မ်ားအတြင္း ျပင္သစ္၏ Total၊ အေမရိကန္မွ Chevron၊ မေလးရွား၏ Petronas စေသာ ကုမၸဏီႀကီးမ်ားသည္ ကမ္းလြန္ေရနံႏွင့္ ဓာတ္ေငြ႕သိုက္မ်ား ရွာေဖြတူးေဖာ္ရန္ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ဝင္လာခဲ့ၾကသည္။ သို႔တိုင္ေအာင္ မရွာေဖြရေသးေသာ ေရျပင္နယ္နိမိတ္မ်ားစြာ ရွိေနေသာေၾကာင့္ မေလးရွား၏ ၈ ပံု ၁ ပံုခန္႔ရွိမည္ပာု BP ကိန္းဂဏာန္း အစီရင္ခံစာက ခန္႔မွန္းထားေသာ ေတြ႕ရွိၿပီး ဓာတ္ေငြ႕သိုက္မ်ားထက္ မ်ားစြာႀကီးႀကီးမားမား က်န္ရွိ ေနေသာ အလားအလာရွိေနသည္။

"စြမ္းအင္ ၾကြယ္ဝမႈမ်ား"

CLSA Asia-Pacific Markets က ယခုလထုတ္ျပန္ေသာ သုေတသန အစီရင္ခံစာတြင္ "ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ က်ယ္ျပန္႔လြန္းေသာ ကမ္းေျခတစ္ ေလွ်ာက္ မရွာေဖြရေသးေသာ ေနရာမ်ားစြာ ရွိေနေသာေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဓါတ္ေငြ႕ပိုက္မ်ားမွာ ခန္႔မွန္းထားသည္ထက္ ပိုမိုမ်ားျပားႏိုင္သည္ဟု ေဖာ္ျပ ထားသည္။ အာဆီယံ သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးကြန္ယက္ကို ခ်ိတ္ဆက္မႈႏွင့္အတူ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ စြမ္းအင္ရင္းျမစ္လုပ္ငန္း ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈမ်ားက ေဒသတြင္းသို႔ ႏုိင္ငံ ျခားေငြရင္းႏွီး စီးဝင္မႈကို တိုးပြားေစလိမ့္မည္”ဟုလည္း သံုးသပ္ထားသည္။

ႏိုင္ငံတကာ ေငြေၾကးရန္ပံုေငြအဖြဲ႕ IMF ၏ ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ားအရ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ တစ္ဦးျခင္း အသားတင္ထုတ္လုပ္မႈ GDP သည္ တစ္ရက္လွ်င္ ၂.၂၅ ေဒၚလာသာရွိ၍ ဗီယက္နမ္၏ ထက္ဝက္ (၅၀ရာခုိင္ႏႈန္း)ခန္႔ႏွင့္ အိမ္နီးခ်င္း ထိုင္းႏိုင္ငံ၏ ၁၄ရာခုိင္ႏႈန္းမွ်သာ ရွိသည္ဟု သိရွိရသည္။ လူဦးေရ ၃၀ လွ်င္ မိုဘိုင္းဖုန္း တစ္လံုးႏႈန္းသာ သံုးစြဲႏိုင္ၿပီး အင္တာနက္ အသံုးျပဳသူအလြန္နည္းပါးလြန္းသည္ဟု Nomura Holding Inc. က မတ္လ ၁၄ရက္ထုတ္ အစီရင္ခံစာတြင္ ေဖၚျပထားသည္။

ထို႔ျပင္ ကီလိုမီတာ ေထာင္ခ်ီေသာ ကမ္းေျခတစ္ေလွ်ာက္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈမရွိေသာေၾကာင့္ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္အတြင္း ခရီးသြားတိုးရစ္ဦးေရ ၈၀၀,၀၀၀ မွ်သာ လာေရာက္ခဲ့ၾကရာ၊ ထိုအေရအတြက္သည္ အိမ္နီးခ်င္း ထိုင္းႏုိင္ငံသို႔ ဧည့္သည္ဝင္ ေရာက္မႈထက္ အဆ ၂၀ခန္႔ ေလွ်ာ့နည္းေနေပသည္။ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေတာ္ ၏ စုစုေပါင္း ရံုးခန္းပမာဏမွာလည္း ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕လယ္ စီးပြားေရးရပ္ကြက္မွ အႀကီးဆံုး ရံုးခန္းအေဆာက္အအံု Emperor Tower တစ္ခုထဲရွိ ရံုးခန္း ပမာဏ ၏ သံုးပံုတစ္ပံုခန္႔သာရွိသည္ဟု Colliers ကုမၸဏီက ဆိုပါသည္။

“ေခတ္ေနာက္က်၊ ယိုယြင္းပ်က္ဆီးမႈ ဆိုးေမြ”

ႏိုင္ငံတကာႏွင့္ အဆက္ျဖတ္ထားခဲ့ေသာ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး၏ ဆိုးေမြမွာ အရာရာဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ နိမ့္က်ေနျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။ အာဏာသိမ္းမႈႏွင့္ ျပည္သူ ပိုင္သိမ္းမႈမ်ားက စီးပြားေရးအင္အားေကာင္းေကာင္းျဖင့္ လင္းလက္ေနေသာ ႏုိင္ငံကို အေရွ႕ေတာင္အာရွ၏ ေရေသႏြံေတာထဲမွ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံအျဖစ္ ေျပာင္းလဲပစ္သည္ဟု ကမၻာ့ဘဏ္က ၁၉၆၀ခုႏွစ္တြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

၂၀၁၀ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားအၿပီး အာဏာရလာေသာ လက္ရွိသမၼတ ဦးသိန္းစိန္က ယခင္ စီးပြားေရး ခ်ဳပ္ခ်ယ္ကန္႔သတ္မႈမ်ားကို စတင္ ေျဖေလ်ာ့ ေပးရန္ ေဆာင္ရြက္ေနၿပီျဖစ္၍ ျမန္မာႏုိင္ငံကို အာရွ၏ စီးပြားေရးခြင္သစ္၊ ေစ်းကြက္သစ္တစ္ခုျဖစ္လာေအာင္ ျပဳလုပ္ႏုိင္ဖြယ္ရွိသည္ဟု IMF က ဇန္နဝါရီ လတြင္ ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားထားပါသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံေသာ ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီမ်ား၏ အခြန္သက္သာခြင့္ သက္တမ္း ၃ႏွစ္ကို လႊတ္ေတာ္တြင္ ဥပေဒၾကမ္းတင္ျပကာ ၈ႏွစ္ အထိ သက္တမ္းတိုးႏိုင္ဖြယ္ရွိသည္ဟု ျမန္မာႏုိင္ငံကို အကဲခတ္ေနေသာ ဘန္ေကာက္ DFDL ဥပေဒအက်ိဳးေဆာင္ကုမၸဏီမွ ေရွ႕ေန ရူးပတ္ေဟာက ဆိုပါ သည္။

ျပည္သူပိုင္သိမ္းမႈဆိုင္ရာ စည္းကမ္းမ်ားကို ေလ်ာ့ေပးျခင္း၊ ျပည္တြင္းေဒသခံလုပ္သားမ်ားအတြက္ ေဝစုပိုေတာင္းျခင္း စေသာ အျခားအစီအစဥ္ မ်ားမွာမူ ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီမ်ားကို ဆြဲေဆာင္ႏုိင္အား နည္းလိမ့္မည္ဟု ရူးပတ္ေဟာက ဆိုသည္။ အကယ္၍ ႏုိင္ငံျခားေငြရင္းေငြႏွီးမ်ားကို အမွန္တကယ္ ဆြဲေဆာင္လိုသည္ဆိုပါက ျမန္မာႏိုင္ငံသားပိုင္ ကုမၸဏီမ်ားမွ ပုဂၢလိက အစုရွယ္ယာမ်ားကို ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား ဝယ္ယူႏိုင္ခြင့္ဆိုင္ရာ တားျမစ္ခ်က္မ်ားကို လည္း ေလ်ာ့ေပါ့ ေျဖရွင္းေဆာင္ရြက္ေပးရန္ လိုသည္ဟု ရူးပတ္ေဟာက ေျပာၾကားသည္။

“ေရာေထြးေနတဲ့ ဥပေဒ”

ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံမႈဆိုင္ရာ ဥပေဒမူၾကမ္းဟာ တစ္ဖက္မွာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈကို ထင္ဟပ္ေနသလို အျခားတစ္ဖက္ကၾကည့္ရင္ မယံုသကၤာ ကာကြယ္ တတ္သူေတြရဲ႕ အစီအစဥ္မ်ိဳးေတြကို ပိုမို ေတြ႕ျမင္ေနရပါတယ္။ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံမႈကို ဒီလိုပံုစံမ်ိဳးနဲ႔ ႀကီးႀကီးမားမား ဆြဲေဆာင္ႏိုင္မယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္ ကို သံသယျဖစ္မိပါတယ္ ဟု ရူးပတ္ေဟာက အီးေမးလ္ျဖင့္ ျပန္ၾကားမွတ္ခ်က္ေပးသည္။

အာဆီယံအဖြဲ႕ဝင္ ၁၀ႏိုင္ငံ ေစ်းကြက္ေပါင္းစည္းႀကံမည့္ သေဘာတူညီခ်က္ အႀကံဳးဝင္သက္ေရာက္မည့္ ၂၀၁၅တြင္မူ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ ႏုိင္ငံျခား ဘဏ္မ်ား လုပ္ကိုင္ခြင့္ရရွိၾကေတာ့မည္ ျဖစ္သည္။ ႏုိင္ငံ၏ စီးပြားေရးကို ေငြစကၠဴေပၚတြင္ ႀကီးႀကီးမားမား မွီခိုလည္ပတ္ရေအာင္ ဖန္တီးခဲ့သည့္ ေငြလဲႏႈန္း ေပါင္းစံုစနစ္ကို ယခုအခါ အာဏာပိုင္မ်ားက ျပင္ဆင္ေျပာင္းလဲ ရန္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိသည္။

ဘဏ္၏ အျမတ္ေငြ သံုးပံုႏွစ္ပံုကို အာရွတိုက္မွ ရရွိေနေသာ ၿဗိတိန္ Standard Chartered Plc. ကဲ့သို႔ေသာ ဘဏ္မ်ားအေနျဖင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံသို႔ ျပန္မဝင္မွီ Sanction မ်ား ရုတ္သိမ္းျခင္းကို ေစာင့္စားေနၾကသည္ဟု ယင္းဘဏ္၏ အေရွ႕ေတာင္အာရွ တာဝန္ခံ အႀကီးအကဲ နီရတ္ခ်္ဆြာရုပ္က ေျပာ ၾကားပါသည္။

“အခ်ိန္ေစာေနေသး”

အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စု၏ Sanctions မ်ားက ျမန္မာႏုိင္ငံ၌ ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံျခင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ပစၥည္းဝယ္ယူတင္သြင္းျခင္း၊ ေငြလႊဲေျပာင္းျခင္း မ်ားကို တားျမစ္ထားၿပီး ျမန္မာအစိုးရႏွင့္ အေပါင္းအပါမ်ား၏ ပိုင္ဆိုင္မႈမ်ားကို ထိန္းခ်ဳပ္ထားသည္။ အလားတူ ဥေရာပသမဂၢ(အီးယူ)ကလည္း ျမန္မာႏုိင္ငံ ႏွင့္ ကုန္သြယ္ျခင္း၊ လက္နက္ေရာင္းခ်ျခင္းတို႔ကို တားျမစ္ထားမည္။

“အခုထိကေတာ့ အခ်ိန္ေစာပါေသးတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔အေနနဲ႔ တရားဝင္ ေျပာဆိုေဆာင္ရြက္မႈေတြ မျပဳလုပ္ခင္မွာ ဘယ္လိုပံုစံမ်ိဳးနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံ ေျပာင္းလဲေနသလဲဆိုတာကို ေစာင့္ၾကည့္ရဦးမွာပါ”ဟု ဆြာရုပ္က ဘန္ေကာက္တြင္ သတင္းေထာက္မ်ားကို ေျပာၾကားသည္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ကေတာ့ ေဖာက္သည္ေတြေနာက္ကို လိုက္ရမွာပါ။ ေဖာက္သည္ေတြကလည္း အဲဒီမွာ အရာရာလြယ္ကူေခ်ာေမြ႔လာၿပီလို႔ လက္ေတြ႕ျမင္ရခ်ိန္မွာ အံုလိုက္က်င္းလိုက္ ေရာက္သြားၾကမွာပါဟု ယင္းက ရွင္းလင္းေျပာဆိုသည္။

Standard Chartered ဘဏ္ ယခုကဲ့သို႔ သတိႀကီးစြာ ထားေနရျခင္းမွာ အေၾကာင္းအရင္းရွိပါသည္။ ၁၉၆၂တြင္ ျမန္မာစစ္ ေခါင္းေဆာင္မ်ား အာ ဏာသိမ္းခဲ့စဥ္က ျပည္သူပိုင္သိမ္းျခင္းခံရေသာ ဘဏ္မ်ားထဲတြင္ အဆိုပါ လန္ဒန္အေျခစိုက္ဘဏ္လည္း ပါဝင္ခဲ့ေသာေၾကာင့္ပင္ ျဖစ္သည္။

“တကယ္လို႔ ကုမၸဏီအေနနဲ႔ စီးပြားေရး၊ ႏိုင္ငံေရး ေနာက္ခံအင္အားတစ္မ်ိဳးမ်ိဳး မရွိဘူးဆိုရင္ ျပည္သူပိုင္သိမ္းခံရမယ့္ အႏၱရာယ္ကေတာ့ ရွိေနဦး မွာပါပဲ။ ခင္ဗ်ားအေနနဲ႔ အဲဒီမွာ အျမစ္တြယ္ၿပီးသား ဓေလ့စရိုက္ေတြနဲ႔ ႀကံဳဆံုရပါလိမ့္မယ္”ဟု စင္ကာပူအေျခစိုက္ Control Risks မွ ပညာရွင္ ဂ်ိဳဟန္းစ္ လည္းက ေျပာၾကားထားပါသည္။

*******************************************

 

 

 


Google Docs makes it easy to create, store and share online documents, spreadsheets and presentations.
Logo for Google Docs

yangonchronicle 2011- (1)
yangonchronicle 2011- (1)

၂၈.၃.၂ဝ၁၂

ဘာသာျပန္သတင္းမ်ား အပိုင္း (၁)

  1. အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ားက ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲကို အေရးယူမႈမ်ား ေျဖေလ်ာ့ႏိုင္ရန္ ေစာင့္ၾကည့္ေနၾကသည္

(27 March 2012 ရက္စြဲပါ Reuters မွ Martin Petty ေရးသားေသာ West waits on Myanmar vote to start sanctions scale-back ကို ဘာသာျပန္သည္)

****************************************

ဘာသာျပန္သတင္းမ်ား

အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ားက ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲကို အေရးယူမႈမ်ား ေျဖေလ်ာ့ႏိုင္ရန္ ေစာင့္ၾကည့္ေနၾကသည္

(27 March 2012 ရက္စြဲပါ Reuters မွ Martin Petty ေရးသားေသာ West waits on Myanmar vote to start sanc tions scale-back ကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္)

အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ားသည္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား လႊတ္ေတာ္တြင္ ေနရာတစ္ေနရာေပးမည့္ တနဂၤေႏြေန႔တြင္ က်င္းပမည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား ေခ်ာေမာစြာ ၿပီးေျမာက္သြားရန္ လိုလားလ်က္ ရွိသည္။ သို႔မွသာ ယင္းတို႔သည္ အေရးယူမႈမ်ား စတင္႐ုတ္သိမ္းလ်က္ ယင္း တို႔၏ ကုမၸဏီမ်ား ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ၾကားျဖတ္ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား ေခ်ာေမာစြာၿပီးေျမာက္သြားရန္ လိုလားလ်က္ ရွိသည္။ သို႔မွသာ ယင္းတို႔သည္ အေရးယူမႈမ်ား စတင္ ႐ုတ္သိမ္းလ်က္ ယင္းတို႔၏ ကုမၸဏီမ်ား ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံေစမည္ ျဖစ္သည္။

ျမန္မာ အရပ္သားအစိုးရသည္ လြန္ခဲ့သည့္တစ္ႏွစ္ ယင္း အာဏာရလာကတည္းက ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို အ့ံအားသင့္ဖြယ္ လုပ္ ေဆာင္လာခဲ့သည္။

အေနာက္ႏိုင္ငံ ကုမၸဏီမ်ားကလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ဝင္ေရာက္ရန္ တန္းစီလ်က္ ရွိသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အိႏၵိယႏွင့္ တ႐ုတ္ၾကားတြင္ရွိၿပီး စြမ္း အင္၊ ေငြေၾကးဝန္ေဆာင္မႈ၊ တယ္လီဖုန္းဆက္သြယ္ေရး ႏွင့္ ခရီးသြားက႑မ်ားတြင္ ႀကီးမားေသာ အလားအလာမ်ား ရွိသည္။

သံတမန္မ်ားက ေျပာၾကားရာတြင္ အကယ္၍ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားကို အမ်ားက လက္ခံခဲ့ပါက ဗီဇာ ပိတ္ပင္ထားျခင္းႏွင့္ ပိုင္ဆိုင္မႈမ်ား ထိန္းသိမ္း ထားျခင္း ကဲ့သို႔ေသာ အေမရိကန္၏ အေရးယူမႈမ်ား ႐ုတ္သိမ္းသြားဖြယ္ ရွိေၾကာင္း၊ ဥေရာပသမဂၢကလည္း သစ္ႏွင့္ ေက်ာက္မ်က္သတၱဳမ်ားတြင္ ရင္းႏွီး ျမႇဳပ္ႏွံမႈ ပိတ္ပင္ထားျခင္းကို ႐ုတ္သိမ္းသြားႏိုင္ေၾကာင္း ဆုိသည္။

သို႔ေသာ္ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား တရားမွ်တေၾကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က လက္မေထာင္ မီးစိမ္းျပရန္ လိုအပ္သည္။

"တကယ္လို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ နဲ႔ ဒီမိုကရက္တစ္ အတိုက္အခံေတြက ဧၿပီလ (၁)ရက္ ေရြးေကာက္ပြဲေတြက ေကာင္းမြန္ေၾကာင္း အတည္ ျပဳခ်က္ရခဲ့ရင္၊ အေမရိကန္ အစိုးရ အပိုင္းကလဲ အေပါင္း လကၡဏာေဆာင္ၿပီး၊ အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္တဲ့ လုပ္ေဆာင္မႈေတြ ရွိလာပါလိမ့္မယ္" ဟု ဝါရွင္ တန္အေျခစိုက္ U.S Campaign for Burma မွ Jennifer Quigley က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ဥေရာပသမဂၢ၊ ကေနဒါ ႏွင့္ ၾသစေၾတးလ်တို႔ကလည္း ထုိသို႔ လုပ္ေဆာင္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ႀကိဳတင္ေျပာဆိုထားၾကသည္။ တနလၤာေန႔က ၾသစ ေၾတးလ် ႏိုင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီး Bob Carr သည္ ယင္း၏ ကေမၻာဒီးယားခရီးစဥ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ ခ်မွတ္ထားေသာ ယင္းတို႔၏ အေရးယူမႈမ်ားကို တစ္ဆင့္ျခင္း ႐ုတ္သိမ္းသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ သို႔ေသာ္ ႐ုတ္သိမ္းေပးမည့္ အေရးယူမႈတစ္ခုျခင္းအေပၚ အတိုက္အခံႏွင့္ တိုင္ပင္မႈမ်ား ျပဳလုပ္သြားမည္ ျဖစ္သည္ဟု ေျပာဆိုခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကိုယ္တိုင္ပင္ ေဝခြဲမရ ျဖစ္ေနပံုရသည္။ အကယ္၍ သူမသည္ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို အက်ံဳးဝင္ေသာ အေၾကာင္းျပခ်က္မ်ားျဖင့္ ျငင္းခ်က္ ထုတ္ခဲ့မည္ဆိုလွ်င္၊ အေရးယူမႈမ်ားကလည္း အင္ႏွင့္အားႏွင့္ ဆက္လက္ရွိေနမည္ျဖစ္ရာ၊ အေျပာင္းအလဲကို လိုလား ေနေသာ သန္းေပါင္းမ်ားစြာေသာ ျမန္မာလူထုၾကားတြင္ သူမ၏ ပံုရိပ္ထိခိုက္ဖြယ္ရွိေၾကာင္း သံုးသပ္သူ အခ်ိဳ႕က ေျပာသည္။

"ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က အေရးယူမႈေတြကို အစိုးရဆီက သူမလိုခ်င္တာ ေတာင္းႏိုင္ေအာင္ ကိုင္ထားတဲ့ လက္နက္သဖြယ္ ႐ႈျမင္ေနပါတယ္။ ဒါဟာ အႏၱရာယ္ အလြန္မ်ားတဲ့ မူဝါဒပါပဲ" ဟု အေရးယူမႈမ်ားကို ေဝဖန္ခဲ့သူ ဝါရွင္တန္၏ Georgetown တကၠသိုလ္မွ David Steinberg က ေျပာၾကား ခဲ့သည္။

"ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ …. သူမကို ဆင္းရဲမြဲေတမႈကို ဦးစားေပး နားလည္ေပးဖို႔ ျဖစ္လာေအာင္ တြန္းပို႔ေနတာပါပဲ။ မဟုတ္ရင္ေတာ့ သူမကို ထိ ခိုက္ႏိုင္ပါတယ္" ဟု ယင္းက ေျပာသည္။

ေရြးေကာက္ပြဲေန႔တြင္ တိုင္ၾကားမႈမ်ား ထြက္ေပၚလာႏိုင္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ႏွစ္ေပါင္း (၄၉)ႏွစ္ခန္႔ စစ္တပ္မွ အုပ္ခ်ဳပ္လာခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ေရြး ေကာက္ပြဲ က်င္းပသည့္ အေတြ႔အႀကံဳမွာ အကန္႔အသတ္ႏွင့္သာ ရွိခဲ့ပါသည္။ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ စစ္တပ္ေနာက္ခံျပဳ USDP ပါတီကို မ်က္ႏွာသာ ေပး၍ မသမာမႈမ်ားရွိေၾကာင္း က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ႐ႈျမင္ခဲ့ၾကပါသည္။

သံတမန္အမ်ားစုက ျမန္မာႏုိင္ငံမွ အုပ္ခ်ဳပ္သူမ်ားသည္ ႐ိုးသားသည္ဟု ယံုၾကည္ၾကသည္။ ယင္းတို႔သည္ လႊတ္ေတာ္ႀကီးကို တရားဝင္ အသိအ မွတ္ျပဳလာၾကေရးအတြက္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ႏွင့္ NLD ပါတီကို လႊတ္ေတာ္သို႔ ဝင္လာေစလိုၾကသည္။

သို႔ေသာ္ NLD သည္ ရလဒ္အတြက္ ျဖစ္လာႏုိင္ေသာ အျငင္းပြားမႈမ်ားအတြက္ အေၾကာင္းတရားမ်ားကို ရွာေဖြထားၿပီး ျဖစ္သည္။ မဲဝယ္ေၾကာင္း စြပ္စြဲမႈ၊ မဲစာရင္းတြင္ ေသဆံုးသူမ်ား ပါဝင္ေနမႈ အပါအဝင္ သမၼတကိုပင္ မဲေပးရာတြင္ ၾသဇာ လႊမ္းမိုးမႈရွိရန္ ႀကိဳးစားေနသည္ဟု ေျပာဆိုမႈမ်ား ရွိေန သည္။

အစိုးရကလည္း မ်က္ႏွာသာ မေပးပဲ ေရြးေကာက္ပြဲ ေစာင့္ၾကည့္ေသာ အစစ္အမွန္ မစ္ရွင္မ်ားကို ခြင့္မျပဳခဲ့ေပ။ ၿပီးခဲ့သည့္ အပတ္က အေရွ႕ ေတာင္အာရွမွ ငါးဦး၊ အေမရိကန္၊ အီးယူႏွင့္ အျခားႏိုင္ငံမ်ားမွ ႏွစ္ဦးစီကို ေလ့လာသူမ်ားအျဖစ္ အခ်ိန္ေနာက္က်မွ ဖိတ္ၾကားခဲ့သည္။

ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို မၾကည့္ပဲဆုိလွ်င္ အေရးယူမႈမ်ား မည္သို႔ ျမန္ျမန္ ႐ုတ္သိမ္းသြားမည္ဆိုသည္မွာ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း မသိႏုိင္ေပ။ အေရး ယူမႈမ်ားကို တစ္ႀကိမ္တည္းႏွင့္ အားလံုး ႐ုတ္သိမ္းရန္မွာ မျဖစ္ႏိုင္ေပ။ အေနာက္တိုင္းမွ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏံွသူမ်ားမွာ အခ်ိန္ႏွင့္အမွ် ၿပိဳင္ဆိုင္ေနရျခင္းေၾကာင့္ စိတ္ေစာလ်က္ ရွိသည္။ အာရွမွ ကုမၸဏီမ်ားသည္ အခြင့္အလမ္းမ်ားရွာရန္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းသို႔ သြားေရာက္လ်က္ရွိၿပီး အလ်င္အျမန္သိမ္းလ်က္ ရွိသည္။

အီးယူသည္ ဧၿပီလ (၂၃) ရက္ေန႔တြင္ ယင္း၏ အေရးယူမႈကို ျပန္လည္ သံုးသပ္မည္ျဖစ္ရာ ဝါရွင္တန္ထက္ ေစာ၍ ေလ်ာ့ေပးဖြယ္ ရွိသည္။

အီးယူအဖြဲ႔ဝင္ႏိုင္ငံမွ သံတမန္အခ်ိဳ႕၏အဆိုအရ ေရြးေကာက္ပြဲသည္ အမ်ားကလက္ခံၿပီး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကလည္း မီးစိမ္းျပခဲ့ပါလွ်င္ အီးယူ ႏိုင္ငံျခားေရးရာ ေကာင္စီမွ မဲေပး၍ အေရးယူမႈ အခ်ိဳ႕ ဖယ္ရွားႏိုင္ေၾကာင္း သိရွိရသည္။

လက္နက္ ေရာင္းဝယ္မႈႏွင့္ ကုန္သြယ္မႈ ပိတ္ပင္ထားျခင္းမ်ားသာ က်န္ခဲ့မည္ ျဖစ္သည္။ ထိုကိစၥ ႐ုတ္သိမ္းရန္ အနည္းဆံုး တစ္ႏွစ္ခန္႔ ၾကာမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း အခ်ိဳ႕သံတမန္မ်ားက ေျပာသည္။

ေရြးေကာက္ပြဲသည္ တရားမွ်တခဲ့ပါက ကေနဒါကလည္း အေရးယူမႈမ်ားကို စတင္႐ုတ္သိမ္းမည္ျဖစ္ေၾကာင္း အစိုးရ တာဝန္ရွိသူတစ္ဦးက Reuters သို႔ ေျပာသည္။

အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုအေနျဖင့္ ယခု ၿပိဳင္ပြဲတြင္ ေဘး၌က်န္ရစ္ႏိုင္သည္။ ယင္း၏ ႐ႈတ္ေထြးေသာ ပင့္ကူမွ်င္ကဲ့သို႔ တစ္ခုႏွင့္တစ္ခု ထပ္ေန ေသာ အေရးယူမႈမ်ားကို အလ်င္အျမန္ ေျဖေလ်ာ့ရန္ လံုးဝ မလြယ္ကူေပ။ ကြန္ဂရက္တြင္ ပါတီႏွစ္ခုလံုးမွ အေရးယူမႈ ႐ုတ္သိမ္းေရးအတြက္ ေထာက္ခံ သည့္တိုင္ မလြယ္ကူလွေပ။

အေမရိကန္တို႔၏ အေရးယူမႈမ်ားမွာ ဖက္ဒရယ္ ဥပေဒငါးခု၊ သမၼတ၏ အမိန္႔ေလးခုတို႔ျဖင့္ ၁၉၉၀ ႏွင့္ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္အတြင္း ခ်မွတ္ထားျခင္း ျဖစ္ သည္။ အေရးယူမႈ တစ္ခုစီကိုလည္း ႐ုတ္သိမ္းရမည့္ အေျခအေနမ်ား၊ ကုန္ဆံုးရက္မ်ားႏွင့္ အျခား အေျခအေန အမ်ိဳးမ်ိဳး ထည့္သြင္းထားသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အခ်ိဳ႕ အေျခအေနမ်ားျဖစ္ေသာ အတိုက္အခံႏွင့္ ဆက္ဆံေရး ျပဳလုပ္ျခင္း၊ မီဒီယာလြတ္လပ္ခြင့္အခ်ိဳ႕ ေပးျခင္းမ်ားကို လုပ္ ေဆာင္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္သည္။

သို႔ေသာ္ အခ်ိဳ႕ ဥပေဒတြင္ လိုအပ္ခ်က္ ျဖစ္ေသာ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသားမ်ားအားလံုး လႊတ္ေပးရန္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေထာင္ထဲတြင္ မည္မွ်က်န္ သည္ကို မည္သူမွ် မသိႏိုင္။ အေမရိကန္သမၼတ ေက်နပ္ေအာင္ မူးယစ္ေဆးဝါး ေရာင္းဝယ္မႈ အက်ိဳးစီးပြားႏွင့္ မပတ္သက္ေတာ့ေၾကာင္း ကိစၥမ်ားမွာ မလြယ္ကူေပ။

သို႔ေသာ္ ထိုအရာမ်ား အားလံုးသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ တ႐ုတ္၏ ၾသဇာလႊမ္းမိုးမႈကို ေလွ်ာ့ခ်လိုေသာ ကုမၸဏီမ်ား အလံုးအရင္း ဝင္ေရာက္ရင္း ႏွီးျမႇဳပ္ႏွံလိုေသာ အေမရိကန္အတြက္ အေကာင္းအဆိုး ဆံုးျဖတ္ရန္ လံုေလာက္ေသာ လကၡဏာမ်ား မဟုတ္ေသးေပ။

"လူတိုင္းက ျမန္မာႏိုင္ငံကို ခုန္ဝင္ေနၾကတဲ့အခ်ိန္မွာ အေမရိကန္အေနနဲ႔ ကုန္သြယ္ေရးနဲ႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမွာ ေဘးေရာက္ေနေတာ့ ကိုယ္လိုခ်င္တဲ့ ေနရာ မရႏိုင္ပါဘူး" ဟု အၿငိမ္းစား ကမၻာ့ဘဏ္ တာဝန္ရွိသူႏွင့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး ပညာရွင္ Bradley Badson က ေျပာၾကားခဲ့သည္။