Transparency Myanmar

transparency.myanmar@gmail.com

INTERNATIONAL MEDIA (1)
Document

Snapshot of the item below:
INTERNATIONAL MEDIA (1)

ဘာသာျပန္သတင္းမ်ား

  1. မဲေခါင္မူးယစ္ႏွိမ္ႏွိင္းေရး စီမံခ်က္အတြင္း သံသယရွိသူ ၁၃ဝဝ ခန္႔ကုိ ဖမ္းဆီး

(Ximhua မွ 25 Jun 2013 ရက္ပါ “1300 arrested in Merkong anti-drug campaign”  သတင္းကုိ ဘာသာျပန္ ဆုိသည္)

  1.  ေအာ္ပေရတာလုိင္စင္သည္  ျမန္မာနိုင္ငံအတြက္ စမ္းသပ္မႈတစ္ခု

(Reuters မွ  25 Jun 2013 ရက္စြဲပါ  Mobile Licences Test Case  For Myanmar  သတင္းကို ဘာသာျပန္ဆို သည္)

  1. ျမန္မာတို႔ လွမ္းရမည့္ ေျခလွမ္း( ၁၀) လွမ္း

( 24 June 2013 ရက္စြဲပါ CNN မွ  Suzanne Dimaggio ႏွင့္ Priscilla Clapp တို႔ ေရးသားေသာ 10 Steps Myanmar Must Take ကိုဘာသာျပန္ပါသည္)


မဲေခါင္မူးယစ္ႏွိမ္ႏွိင္းေရး စီမံခ်က္အတြင္း သံသယရွိသူ ၁၃ဝဝ ခန္႔ကုိ ဖမ္းဆီး

(Ximhua မွ 25 Jun 2013 ရက္ပါ “1300 arrested in Merkong anti-drug campaign”  သတင္းကုိ ဘာသာျပန္ဆုိ သည္)

ဧၿပီလတြင္ စတင္ေသာ ႏွစ္လၾကာ မဲေခါင္ျမစ္ေၾကာင္း မူးယစ္ေဆးဝါး ႏွိပ္ႏွိင္းေရးစီမံခ်က္ကာလအတြင္း သံသယ ရွိသူ ၁၃ဝဝခန္႔ႏွင္႔ မူယစ္ေဆးဝါး ၃.၉တန္ကုိ တ႐ုတ္၊ လာအုိ၊ ျမန္မာ၊ ထုိင္းရဲမ်ားက ဖမ္းဆီးခဲ႔ေၾကာင္း တ႐ုတ္ျပည္သူ႔လုံၿခဳံ ေရး ဝန္ႀကီးဌာနက အဂၤါေန႔တြင္ ထုတ္ျပန္ေၾကညာသည္။

စီမံခ်က္ကာလအတြင္း ေသနတ္ ၂၉လက္၊ က်ည္ဆံ ၇၉၇ေတာင္႔႔ ႏွင္႔ မူယစ္ေဆးဝါး ထုတ္လုပ္ရာတြင္ အသုံးျပဳ ေသာ ဓာတုပစၥည္း ၇၈.၇ တန္ကုိ ရဲမ်ားက သိမ္းဆည္းရမိခဲ႔သည္ဟု ဝန္ႀကီးဌာနအဆုိအရ သိရွိရသည္။

ထု႔ိအျပင္ စီမံခ်က္ကာလအတြင္း မူယစ္ဆက္စပ္မႈခင္း ၁ဝ၃၇မႈကုိ ရဲမ်ားက ရွင္းလင္းခဲ႔သည္ဟု ဆုိသည္။

မဲေခါင္ျမစ္အတြင္း မူယစ္ေဆးဆက္စပ္ ရာဇဝတ္မႈမ်ားမၾကာခဏ ျဖစ္ပြားေနမႈကုိ ထိထိေရာက္ေရာက္ ထိန္းခ်ဳပ္ထား ႏိုင္ၿပီဟု တ႐ုတ္ျပည္သူ႔ဝန္ႀကီးဌာနက ေျပာၾကားသည္။

ေဘးကင္းေသာျမစ္(Safe River) ဟု အမည္ေပးထားေသာ မဲေခါင္ျမစ္ေၾကာင္း မူးယစ္ေဆးဝါး ပူးတြဲႏွိပ္ႏွိင္းေရး စီမံခ်က္ကုိ ဧၿပီလ ၂ဝ မွ ဇြန္လ ၂ဝ အထိ ႏွစ္လၾကာ လုပ္ေဆာင္ခဲ႔ျခင္းျဖစ္သည္။

အေ႔ရွေတာင္အာရွ၏ အဓိက ေရးလမ္းေၾကာင္းတစ္ခုျဖစ္ၿပီး တ႐ုတ္၊ လာအုိ၊ ျမန္မာ၊ ထုိင္း၊ ကေမာၻဒီယား၊ ဗီယက္ နမ္ ႏုိင္ငံမ်ားကုိ ျဖတ္သန္းစီဆင္းသြားေသာ မဲေခါင္ျမစ္သည္ အထက္ပုိင္းေလးႏုိင္ငံ ထိစပ္ေနေသာ ေနရာတစ္ဝုိက္ တြင္ မူးယစ္ေဆးဝါး ဆက္စပ္ ရာဇဝတ္မႈမ်ား မၾကာခဏ ျဖစ္ပြားေလ႔ရွိၿပီး မၾကာေသးခင္ ကာလအထိ ႏွိပ္ႏွင္းႏုိင္ခဲ႔ျခင္းမရွိခဲ႔ေပ။

ၿပီးခဲ႔ေသာႏွစ္က မဲေခါင္ျမစ္အတြင္း မူးယစ္ေဆးဝါးႏွင္႔ ပက္သက္ေနေသာ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံသား ၁၃ဦး အသတ္ခံရေသာ အမႈျဖစ္ပြားခဲ႔ၿပီးေနာက္တြင္ မခ်ိမခံသာ ျဖစ္ပြားသြားေသာ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက လာအုိ၊ ျမန္မာ၊ ထုိင္း၊ အိမ္နီးခ်င္း သုံးႏုိင္ငံကုိ ဖိအားေပးကာ မဲေခါင္ျမစ္မူယစ္ေဆးဝါး ပူးတြဲႏွိမ္ႏွိင္းေရး စီမံခ်က္ကို ကမကထျပဳ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေနျခင္းျဖစ္သည္။


 ေအာ္ပေရတာလုိင္စင္သည္  ျမန္မာနိုင္ငံအတြက္ စမ္းသပ္မႈတစ္ခု

(Reuters မွ  25 Jun 2013 ရက္စြဲပါ  Mobile Licences Test Case  For Myanmar  သတင္းကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္)

ႏိုင္ငံပိုင္ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားက  အဓိကပေလယာ ျဖစ္ေနဆဲ  ျမန္မာနုိင္ငံတြင္ ယခုသီတင္း ပတ္ တယ္လီ ကြန္ေအာ္ပေရတာ လုိင္စင္ခြင့္ျပဳခ်က္ရမည့္  Company မ်ားအေနျဖင့္ ႏိုင္ငံတစ္လႊား ကြန္ရက္ျဖန္႔ရန္ ေဒၚလာဘီလီယံႏွင့္ခ်ီ ၍  သံုးစြဲဖို႔လိုပါလိမ့္မည္။

တင္ဒါျပိဳင္သည့္ ကုမၸဏီမ်ားအနက္ စင္ကာပူ  MI Telecom ႏွင့္ ဝန္ႀကီးဦးေအာင္ေသာင္း၏ သားမ်ားပိုင္ေသာ  IGE ကုမၸဏီလက္ေထာက္ခံ အမရာ  Amara Communications တို႔ ပူးေပါင္း ဖြဲ႔စည္းထားေသာ MIN ကုမၸဏီလညး္ပါဝင္သည္ဟု သိရွိရသည္။

ေအာ္ပေရတာလိုင္စင္ တင္ဒါသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ျဖစ္စဥ္အေပၚ  အနီးကပ္ေစာင့္ၾကည့္ရမည့္ စမ္းသပ္မႈတစ္ခု ျဖစ္ေနေသာ္လည္း  ကနဦးအဆင့္တြင္  ႏုိင္ငံတကာ  ကုမၸဏီ ၉၀ ခန္႔အဆိုျပဳလႊာ တင္သြင္းျခင္းကုိ တားဆီး နုိင္ျခင္း မရွွိခဲ့ေပ။

သို႔ရာတြင္ ရင္းႏွီွးျမွဳပ္ႏွံမႈ ႀကီးမားျခင္း ၊ အက်ိဳးအျမတ္မေရရာျခင္းတုိ႔ႏွင့္ ရင္ဆိုင္ရေသာေၾကာင့္  Vodafone ႏွင့္ China Mobile တို႔က  ၄င္းတို႔၏ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ စံညႊန္းမ်ားႏွင့္ ကိုက္ညီမႈမရွိဟု ေျပာၾကားကာ ၿပိဳင္ပြဲမွ ထြက္သြားသည္။

ေနာက္ဆံုးအဆင့္ ဆန္ကာတင္ စာရင္းဝင္ ကုမၸဏီ ၁၁ခုတြင္ ဂ်ပန္ KDDI ႏွင့္ ေနာ္ေဝ Telenor တို႔ပါဝင္ေနဆဲ ျဖစ္ပါသည္။

“ဒီဆက္သြယ္ေရးက႑ကို အစိုးရက ဘယ္လုိတိုင္တြယ္မွာလဲ ဆိုတာကို  ဘယ္သူမွ မမွန္းဆနုိင္ၾကပါဘူး” ဟု ျမန္မာႏိုင္ငံေရာက္ နုိင္ငံတကာကုမၸဏီမ်ားကို အၾကံေပးေနသူ ရန္ကုန္အေျခစိုက္ VDB Loi ေရွ႕ေနလုပ္ငန္းမွ  အက္ဒြင္ဗန္ဒါ ဘရူဂန္ က ေျပာၾကားသည္။

တပ္မေတာ္အစိုးရလက္ထက္ နိုင္ငံတကာ အပယ္ခံရျခင္း၊ စီမံခန္႔ခြဲမႈ လြဲမွားျခင္း၊နုိင္ငံကိုတံခါး ပိတ္၍ စီးပြားရွာ အျမတ္ထုတ္ျခင္း တို႔ေၾကာင့္ စီးပြားေရး ျပိဳလဲေလွာင္ပိတ္မိေနေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ မိုဘိုင္းဖုန္း ပ်ံ႕ႏွံ႔မႈႏႈန္းသည္  ၅% မွ ၉% သာရွိျပီး ေျမာက္ကုိရီးယားကိုပင္ မမွီဟု သိရွိရသည္။ အေျခခံ အေဆာက္အဦးစနစ္ အနိမ့္ဆံုးသို႔ က်ဆင္းေနေသာ ျမန္မာ ႏိုင္ငံတြင္  ဖုန္းကြန္ရက္ျဖန္႔ရန္  ေဒၚလာ ၂ဘီလီယံခန္႔ လိုလိမ္႔မည္ဟု ဗန္ဒါဘရူဂန္ ကခန္႔မွန္းသည္။

လက္ရွိအစိုးရသည္ ၂၀၁၁ မွစ၍ နုိင္ငံေရး၊စီးပြားေရး အေျပာင္းအလဲမ်ားကို  တြန္းအားေပးေန ေသာ္လည္း ဆက္ သြယ္ေရးဥပေဒမွာ လႊတ္ေတာ္တြင္ ေဆြးေႏြးေနဆဲပင္ ရွိေသးသည္။ “တိက်တဲ့ ဆက္သြယ္ေရးဥပေဒ မရွိေသးတာ၊ ထုတ္ျပန္ မယ့္ အခ်ိန္အတိအက် မသတ္မွတ္ရ ေသးတာေတြဟာ တင္ဒါၿပိဳင္တဲ့ ကုမၸဏီေတြအတြက္ ၾကီးမားတဲ့ မေရရာမႈကို ေပးေနပါ တယ္” ဟု  စင္ကာပူအေျခစိုက္  Allen ေရွ႕ေနလုပ္ငန္းမွ မာေရးကိုင္တာ ကေျပာၾကားသည္။

Human Rights Watch အဖြဲ႔ကလည္း လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ႏုိင္မႈ အလားအလာ မ်ားရွိေၾကာင္း  သတိေပး ထားသည္။ တင္ဒါဖိတ္ၾကားမႈ လ်ိဳ႕ဝွက္ကန္႔သတ္စည္းကမ္းအရ  ေအာ္ပေရတာ ကုမၸဏီသည္ အေရးေပၚအေျခအေနတြင္ ဆက္သြယ္မႈမ်ား တင္းၾကပ္ျခင္း၊ ျဖတ္ေတာက္ျခင္း (သို႕) အစိုးရအား ထိုသို႕ လုပ္ခြင့္ေပးျခင္း တုိ႔ကို ခြင့္ျပဳရဖြယ္ရွိသည္ဟု သိရွိရသည္။

အစိုးရက ၂၀၁၅ ေနာက္ဆံုးထား၍ ဆက္သြယ္ေရးဥပေဒသစ္ကုိ ေရးဆြဲရန္ စီစဥ္ေနသည္ဟု ေျပာၾကားထားပါ သည္။


ျမန္မာတို႔ လွမ္းရမည့္ ေျခလွမ္း( ၁၀) လွမ္း

 ( 24 June 2013 ရက္စြဲပါ CNN မွ  Suzanne Dimaggio ႏွင့္ Priscilla Clapp တို႔ ေရးသားေသာ 10 Steps Myanmar Must Take ကိုဘာသာျပန္ပါသည္)

 

         ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ယခုမွ စတင္ကာစရွိေသးေသာ  အသြင္ကူးေျပာင္းေရးသည္  ယေန႔ကမာၻေပၚတြင္ ရွိေသာ ဒီမိုကေရစီ ေဖာ္ေဆာင္မႈမ်ားတြင္  သံဓိဌာန္ အခိုင္မာဆံုး ႀကိဳးပမ္းမႈအျဖစ္ ထြက္ေပၚလာေနပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ရာစုႏွစ္ တစ္ဝက္ခန္႔ ေသြးထြက္သံယိုမ်ား ျဖစ္ေစၿပီး  တိုင္းျပည္အား ခၽြတ္ၿခံဳက်ေစသည့္ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအၿပီးတြင္ စီမံတြက္ခ်က္ ထားေသာ ထိပ္ပိုင္းမွ စေသာ အေျပာင္းအလဲကို စတင္ခဲ့ရာ ေအာက္ေျခမွ စ၍ ႏိုင္ငံေရး၊ စိီးပြားေရးႏွင့္ လူထုအေျချပဳ အဖြဲ႔အ စည္း လႈပ္ရွားမႈမ်ားတြင္  ေအာက္ေျခမွ စတင္ လုပ္ေဆာင္ရန္ တြန္းအားေပးေနပါသည္။

ယေန႔အထိ တိုးတက္မႈမ်ားရွိေနသည္ ဆိုေသာ္လည္း ၊ ယခုမွစ၍ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲအထိ ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ေခါင္းေဆာင္မ်ားျဖစ္ေသာ သမၼတဥိီးသိန္းစိန္၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒ သူရဦး ေရႊမန္းတို႔သည္ စိန္ေခၚမႈ အမ်ိဳးမ်ိဳးကို ႀကံဳေတြ႕ရမည္ျဖစ္ၿပီး ၊ အဆိုပါ စိန္ေခၚမႈမ်ားသည္ ၄င္းတို႔၏ စြမ္းေဆာင္ရည္ႏွင့္ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကာလ၏ ခံႏိုင္ရည္ရွိမႈ တို႔အေပၚ စမ္းသပ္မႈ သဖြယ္ရွိလာေပလိမ့္မည္။ အေရးေပၚ ဦးစားေပးရမည့္ ကိစၥရပ္မ်ားတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ကြဲျပားျခားနားေသာ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းအတြင္း တိုင္းရင္းသားႏွင့္ ဘာသာေရး ပဋိပကၡမ်ားကို အေျဖရွာေရး ၊ ဆင္းရဲမြဲေတေနေသာ ျပည္သူအမ်ားစုၾကား အလုပ္အကိုင္ ဖန္တီးေပးေရး ၊ စစ္တပ္၏ အခန္းက႑ကို ဆက္လက္အသြင္ေျပာင္းေရး၊ အဂတိလိုက္စားမႈကို တိုတ္ဖ်က္ေရးႏွင့္ တရားဥပေဒစိုးမိုးမႈကို လုပ္ေဆာင္ျခင္းမ်ား ပါဝင္ ပါသည္။

စာေရးသူတို႔သည္ မၾကာမီက ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ သြားေရာက္၍ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၊ အႀကီးတန္း အစိုးရ တာဝန္ရွိသူမ်ား၊ သမၼတ၏အႀကံေပးမ်ား၊ စီးပြားေရးႏွင့္ လူထုအေျချပဳအဖြဲ႕အစည္းမ်ား ၊တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူမ်ား၊ သတင္းစာ ဆရာမ်ားႏွင့္ ေတြ႕ဆံုခဲ့၍ အစည္းအေဝးမ်ား အႀကံျပဳမႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ပါသည္။ အဆိုပါ ေဆြးေႏြးမႈမ်ားမွတဆင့္ ျပဳ ျပင္ေျပာင္းလဲေရး လုပ္ငန္းစဥ္ကို စဥ္ဆက္မျပတ္ ေစရန္ ၊ ျမန္မာေခါင္းေဆာင္မ်ား ထိန္းခ်ဳပ္ရမည့္ အဓိက ေသာ့ခ်က္စိန္ေခၚမႈ ဆယ္ခုကို စာေရးသူတို႔ ေဖာ္ထုတ္ခဲ့ပါသည္။

၁။ စစ္တပ္၏ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ စီးပြားေရးအခန္းက႑ကို ျပန္လည္သတ္မွတ္၍ ပေရာဖက္ရွင္နယ္က်က် လုပ္ေဆာင္ရန္

တိုင္းျပည္တြင္ စစ္တပ္၏စီးပြားေရးအရ လႊမ္းမိုးထားမႈကို ဖယ္ရွားမပစ္မခ်င္း တိုင္းရင္းသားလူနည္းစုႏွင့္ ႏိုင္ငံေရး အရ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းမႈႏွင့္ စီးပြားေရးဖြံံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို ေဖာ္ေဆာင္ရန္ ခက္ခဲေနဦးမည္ျဖစ္ပါသည္။အကယ္၍ တိုင္းျပည္ ၏ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးသည္ တုိင္းျပည္၏ဆိုးရြားစြာ ဆင္းရဲမြဲေတေနရမႈကို သက္သာရာရေစမည့္ စီးပြားေရး ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို မေဆာင္ၾကည္းႏိုင္ပါက တုိင္းျပည္မတည္ၿငိမ္မႈအတြက္ ၿခိမ္းေျခာက္မႈရွိေနမည္ျဖစ္ပါသည္။

၂ ။တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးႏွင့္ တရားေရးမဏိဳင္ကို ခိုင္မာစြာထူေထာင္ရန္

 အစိုးရသစ္၏ ဖြဲ႕စည္းတည္ေဆာက္မႈတြင္ တရားေရးမဳိင္သည္  အဓိကအားနည္းခ်က္အျဖစ္ ရွိေနဆဲျဖစ္ ပါသည္။ယင္းမွာ ဖြဲ႕စည္းမႈပံုစံတြင္ ျပႆနာျဖစ္ေနသည္မွာ တစိ္တ္တပိုင္းျဖစ္ၿပီး၊ စစ္အစိုးရအဆက္ဆက္ တရားစီရင္မႈဆိုင္ရာ က်ဳးလြန္မႈမ်ား၏ ရလာဒ္ေၾကာင့္လည္း တစိတ္တပိုင္းျဖစ္ပါသည္။ ယင္းသို႔ အဆက္မျပက္ေနမႈမ်ားေၾကာင့္  ျပည္သူမ်ားက တရားမွ်တစြာ တရားစီရင္ႏိုင္စြမ္းရွိၿပီး တရားဥပေဒ စိုးမိုးမႈကို တည္ေဆာက္ႏိုင္မည္ဟု ယံုၾကည္ရမည့္ တရား႐ုံးမ်ား ဖြံ ့ၿဖိဳးလာေရးတြင္ ျပႆနာရွိလာပါသည္။

၃ ။ လူတစ္ဦးခ်င္း ရပိုင္ခြင့္မ်ား အကာအကြယ္ေပးရန္

လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္ႏွစ္ကတည္းက လြတ္လပ္မႈအသစ္မ်ားအတြက္  ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး လုပ္ငန္းစဥ္က တံခါးဖြင့္ေပးခဲ့ ေသာ္လည္းဥပေဒအရ  လိုက္နာအကာအကြယ္ေပးမႈမ်ား မရွိေသးေပး။ ၂၀၀၈  အေျခခံဥပေဒတြင္ ေဖာ္ျပထားေသာ္လည္း ၊တစ္ဦးခ်င္းရပိုင္ခြင့္မ်ားကို ဥပေဒျဖင့္အကာအကြယ္ေပးမႈမ်ား မရွိေသးေပ။တကယ္တမ္း ဆိုရလွ်င္ ၁၉၆၂ ကတည္းက ခ်မွတ္ က်င့္သံုးလာခဲ့ေသာ ဥပေဒမ်ား၊ စည္းမ်ဥ္းမ်ားသည္ လံုၿခံဳေရးကိုသာ အဓိကထားၿပီး အာ႐ုံျပဳခဲ့ၿပီး၊ယခုအထိ စာအုပ္မ်ားတြင္ ရွိေနဆဲျဖစ္ပါသည္။

အဆိုပါ ဥပေဒကိုပင္ လံုၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕မ်ားက လိုအပ္ပါက အသံုးျပဳေနဆဲျဖစ္ပါသည္။

၄ ။ တိုင္းရင္းသားမ်ား တန္းတူညီမွ်ေရးအတြက္  ထိေရာက္ေသာ ေဖာ္ျမဴလာမ်ား ဖံြ႔ၿဖိဳးေစေရး

ႏိုင္ငံေရးအရ အသြင္ကူးေျပာင္းေရး တစ္ခုတည္းသက္သက္ျဖင့္ တိုင္းရင္းသားမ်ားတန္းတူညိီမွ်ေရးကို မေဖာ္ ေဆာင္ေပးႏိုင္ပါ။ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ စီးပြားေရးအပါအဝင္ အာဏာခြဲေဝေရးႏွင့္ပတ္သက္ေသာ အခ်ိဳ႕ခက္ခဲေသာ ႏိုင္ငံေရးအရ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ား လိုအပ္ၿပီး ၊ တျဖည္းျဖည္းအေျခခံ ဥပေဒ ျပင္ဆင္မႈမ်ားပါ လိုအပ္ပါသည္။ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ဖက္ဒရယ္စနစ္ ကိုအစိပၸယ္ သတ္မွတ္ရန္ႏွင့္ ဖက္ဒရယ္အဆင့္တြင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအာဏဗဟိုခ်ဳပ္ကိုင္မႈ ေလ်ာ့ခ်ေရးႏွင့္ေဒသဆိုင္ရာ အစိုးရ မ်ားအား ေကာင္းေစေရးတို႔အတြက္  အေလးအနက္ အေျခအတင္ေဆြးေႏြးမႈမ်ား တိုးတက္လာရမည္ျဖစ္၍ ၄င္းတို႔ သည္ အေရးႀကီးေသာေျခလွမ္းျဖစ္ၿပီး၊  ေရွ႕ဆက္သြားရန္ မ်ားစြာ က်န္ရွိေနပါေသးသည္။

၅။ လူမႈေရးအရ လည္းေကာင္း ဘာသာေရးအရ လည္းေကာင္း သည္းခံစိတ္မ်ား တျဖည္းျဖည္း ေမြးလာေစရန္

ဗုဒၶဘာသာႏွင့္မြတ္ဆလင္မ်ားၾကားတြင္ ျဖစ္ပြားေနေသာ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားသည္ ျပႆနာရွာလို႔သူ အနညး္စုက ေဒသတစ္ခုမွ အျငင္းပြားမႈေလးတစ္ခုကိုအဓိကက်ေသာ ပဋိပကၡအျဖစ္ အသြင္ေျပာင္းႏိုင္ရန္ ေရခံေျမခံမ်ားပင္ ျဖစ္ပါသည္။ ရဲတပ္ဖြဲ႕သည္ လူအုပ္ႀကီးျဖင့္ အၾကမ္းဖက္မႈကို ထိေရာက္စြာကာကြယ္ရန္ႏွင့္တုံျပန္ရန္ ေသခ်ာဖြဲ႔စည္း၍ ေလ့က်င့္ ထားသင္ပါသည္။တခ်ိန္တည္းမွာပင္ အရပ္ဖက္ လူ႔အဖြ႔ဲအစည္းမ်ား၊ ဘာသာေရးႏွင့္အစိုးရေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ စိတ္ရွည္ ရန္ႏွင့္ သံသယမ်ားကို ေဖာ္ထုတ္ရန္ ပညာေပးမႈမ်ားႏွင့္ ေဆြးေႏြးမႈမ်ား အဆက္မျပတ္ ျပဳလုပ္သင့္ပါသည္။

၆။ အဂတိလိုက္စားမႈသည္ ျမန္မာအစိုးရႏွင့္ စီးပြားေရးတြင္ အျမစ္တြယ္ေနၿပီး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး လုပ္ငန္းစဥ္

ဒီမိုကေရစိီေဖာ္ေဆာင္ေရး၊ စီးပြားေရးေျဖေလ်ာ့မႈမ်ားတြင္ ႀကီးစြာေသာစိန္ေခၚမႈျဖစ္ပါသည္။အကယ္၍ ယေန႔ရွိေန ေသာ အဂတိလုိက္စားမႈ အဆင့္ကို ၂၀၁၅ မတိုင္မီ အေရးပါစြာ ေလ်ာ့မခ်ႏိုင္ပါက ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးသည္ ကမာၻအႏွံတြင္ ေတြ႕ရေလ့ရွိသည္ မက်က္တက်က္ ဒီမိုကေရစီသာ ျဖစ္လာလိမ့္မည္ျဖစ္ပါသည္။

၇။ အစိုးရႏွင့္စီးပြားေရးတြင္ စြမ္းေဆာင္ရည္ ကြက္လပ္ျဖစ္ေနေသာ အလယ္လႊာ ေပ်ာက္ဆံုးေနမႈကို ေဖာ္ထုတ္ျခင္း

 

`        ျမန္မာေခါင္းေဆာင္ပိုင္းသည္ ျမန္ဆန္ေသာ  ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးကို ေကာက္ရိုးမီးကဲ့သို႔ ဝုန္းခနဲ စနစ္မ်ိဳးျဖင့္ ဖိအား ေပးလ်က္ရွိပါသည္။ အရပ္ဖက္လူ႔အဖြဲ႔အစည္းမ်ားကလညး္ လက္ေတြ႔ ေအာက္ေျခတြင္ တုန္႔ျပန္မႈမ်ားရွိရန္ က်ယ္က်ယ္ ေလာင္ေလာင္ ေျပာဆိုလ်က္ ရွိပါသည္။ မူဝါဒကို လက္ေတြ႔အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရး အဆင့္သို႔ ေျပာင္းေပးမည့္ အလယ္ လႊာ ေပ်ာက္ဆံုးေနပါသည္။ အဆိုပါအလႊာသည္ စြမ္းအားမရွိဘဲ အထက္ပါကိစၥရပ္မ်ားကို ကိုင္တြယ္ရန္ႏွင့္ အေကာင္အ ထည္ေဖာ္ ရန္ စြမ္းေဆာင္ရည္ မရွိေပ။

၈။ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး၏ အက်ိဳးအျမတ္ကို  ျပည္သူလူထု၏ က်ယ္ျပန္႔ေသာ အလႊာမ်ားထံ ေဝငွနုိင္ေရး

မက္ခရိုစီးပြားေရး တည္ျငိမ္မႈႏွင့္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒသစ္မ်ားသည္ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံသူ မ်ားအတြက္ စီးပြားေရး ပတ္ဝန္းက်င္ တိုးတက္ေရးအတြက္ အဓိက ေျခလွမ္းမ်ားျဖစ္ပါသည္။ အဆိုပါ ႀကိဳးပမ္းမႈမ်ားကို  ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ ေနစဥ္မွာပင္ အစိုးရသည္  အဆိုပါ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈမ်ားကို အလုပ္အကိုင္ ဖန္တီးမႈႏွင့္ သာမန္လယ္သမားမ်ား  စြမ္းအားထက္ေစ ေရးကို  ဦးတည္ရန္  အားေပးရမည္ျဖစ္ျပီး ခရိုနီ လူတန္းစားထဲ မေရာက္ရန္ လုပ္ေဆာင္ရပါမည္။ လက္ရွိ စစ္တပ္ႏွင့္ ခရိုနီ မ်ားကသာ စီးပြားေရးကို ထိန္းခ်ဳပ္ထားျခင္းသည္ က်ယ္ျပန္႔မႈကို အေျခခံေသာ  စၤိးပြားေရးဖြံ႔ၿဖိဳး တိုးတက္မႈအတြက္  ႀကီးမား ေသာ အတားအဆီးမ်ား ျဖစ္ပါသည္။

၉။ေျမယာႏွင့္ ပစၥည္းရပိုင္ခြင့္ကို ေဖာ္ထုတ္ရန္

လႊတ္ေတာ္တြင္ ေျမယာႏွင့္ ပတ္သက္ေသာ ဥပေဒသစ္မ်ားအတြက္  စၾကၤံရွိေနေသာ္လည္း လက္ေတြ႔တြင္ ျမန္မာ ႏိုင္ငံမွ ျပည္သူမ်ားသည္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား ၊စိုက္ပ်ိဳးေရးစီမံကိန္းမ်ား အတြက္ လံုေလာက္ေသာ ေလ်ာ္ေၾကး(သို႔) ဘဝျပန္ လည္ထူေထာင္ေရးအတြက္ လုပ္ေဆာင္မေပးနုိင္ ဘဲ တရားမွ်တမႈ မရွိစြာ ေနရာဖယ္ေပးေနရျခင္းမ်ား ရွိေနဆဲ ျဖစ္ပါသည္။ တရားမွ်တေသာ တရားစီရင္ေရးစနစ္ မရွိျခင္းေၾကာင့္ ျပည္သူမ်ားသည္  အဆိုပါ ေနရာဖယ္ေပးခဲ့ရမႈမ်ားအေပၚ ဘာမွ် မလုပ္ ႏိုင္ခဲ့ေပ။ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ စီမံကိန္းအသစ္မ်ားသည္ ေဒသခံမ်ားအတြက္  မွ်တေသာ မွ်ေဝခံစားမႈရွိရမည္။ ပံုစံသစ္ႏွင့္ ေျမယာ မ်ားမွ  မတရားဖယ္ရွားမခံရေရး တည္ျငိမ္ေသာ ေျမယာပိုင္ခြင့္မ်ား ေသခ်ာေစရပါမည္။

၁၀။စီးပြားေရးဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈႏွင့္ လူမႈေရးတိုးတက္မႈ၊ ပတ္ဝန္းက်င္ အကာအကြယ္ေပးေရးၾကားတြင္ ခ်ိန္ခြင္လွ်ာညီရန္ ေဆြးေႏြးသည့္ ယႏၱရား တိုးတက္ရန္။

ျမန္မာနုိင္ငံတြင္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈမ်ား တိုးတက္လာသည္ႏွင့္အမွ် ေဒသခံအသိုင္းအဝိုင္မ်ားတြင္ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးစီမံကိန္း မ်ားေၾကာင့္ လိုအပ္ခ်က္မ်ားႏွင့္ တုိင္းရင္းသား ေဒသခံမ်ားတြင္ အမ်ိဳးသားအေျခခံ အေဆာက္အဦလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ စီးပြားေရး ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္မႈကို ေႏွာင့္ေႏွးေစမည့္ ဆႏၵျပမႈမ်ားအတြက္ ၄င္းအသိုင္းအဝိုင္းမ်ားႏွင့္အတူ  လုပ္ကိုင္ရန္ လိုအပ္ပါသည္။ ႀကီးမာေသာ သယံဇာတ ထုတ္ယူမႈမ်ား တြင္ ေဒသခံမ်ားႏွင့္ မွ်တစြာ မွ်ေဝေရးကို ေသခ်ာေစရန္ လိုအပ္ပါသည္။

အသြင္ကူးေျပာင္းေရးဟူသည္ ဘယ္ေသာအခါမွ ေခ်ေမြ႕႔သည္ဟု မရွိေပ။ ျမန္မာနုိင္ငံမွ လက္ေတြ႔အေျခအေနမွာ လည္း ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ အေနအထားမေရာက္မီ  ပိုမိုခက္ခဲေသာ အပိုင္းကို ၾကံဳရမည္ျဖစ္ပါသည္။ယခုပင္ ကၽြန္ုပ္တုိ႔သည္ လက္ရွိလုပ္ငန္းစဥ္မွ အက်ိဳးအျမတ္ရွိသူမ်ား၊ ဆံုးရုံုးမႈရွိသူမ်ားကို စတင္ေတြ႕ျမင္လာရမည္ ျဖစ္ပါသည္။ စီၤးပြားေရး ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိး တက္မႈမွာလည္း မညီမွ်ႏိုင္ေသးေပ။ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈမ်ားမွာလည္း က်ုယ္ျပန္႔မႈကို အေျခမခံနု္ိင္ေသးေပ။ ေျမယာရပိုင္ခြင့္ အျငင္း ပြားမႈမ်ားကို အလြယ္တကူ မေျဖရွင္းႏိုင္ေသးေပ။ ျပည္သူမ်ားလညး္ ေနရာေရြ႕ေျပာင္းေပးရဦးမည္။ တုိင္းရင္းသားႏွင့္ ဘာသာ ေရး ပဋိပကၡမ်ားမွာ အားလံုးလက္ခံနုိင္ေသာ အေျဖမရမခ်င္း ဆက္လက္ရွိေနနိုင္ပါသည္။ လက္ရွိအေျခအေနကို ေပးထား ခ်က္အျဖစ္ ခံယူ၍ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအေနျဖင့္ ျမန္မာနုိင္ငံကို  ၂၀၁၅ ႏွင့္  ၄င္းကို ေက်ာ္၍ လက္ရွိ အေပါင္းလကၡဏာ ေဆာင္ေသာ လမ္းေၾကာင္းကို  ဆက္လက္ေလွ်ာက္လွမ္းနိုင္ေရးကို ေသခ်ာေစရန္  ယံုၾကည္စိတ္ခ်ရေသာ ပါတနာအျဖစ္ လုပ္ သင့္လုပ္ထိုက္သည္မ်ား လုပ္ေပးရမည္ျဖစ္သည္။

(Suzanne  Dimaggio)သည္ Asia Society  မွ ကမၻာလံုးဆုိင္ရာ မူဝါဒ အစီအစဥ္  ဒုဥကၠ႒ျဖစ္ၿပီး Priscilla Clapp သည္ အေမရိကန္နုိင္ငံျခားေရး  ေကာင္စစ္ဝန္ ဝန္ႀကီး ျဖစ္ျပီး ျမန္မာနုိင္ငံရွိ အေမရိကန္သံရံုး ယာယီတာဝန္ခံျဖစ္ပါသည္။

(အထက္ပါတို႔မွာ  ၄င္းတို႔၏ အျမင္ျဖစ္ပါသည္)