Transparency Myanmar

transparency.myanmar@gmail.com

ပစိဖိတ္တိုင္ဖြန္းမ်ား စုၿပံဳေရာက္ရွိလာျခင္း၏ ေနာက္ကြယ္တြင္

အယ္နီႏို ရွိေနသလား

By Brandon Miler

CNN Meteorologist

ယခုတေလာ ၾကားသိေနရေသာ အေသအေပ်ာက္မ်ားျပားသည့္ မုန္တိုင္း သတင္းမ်ားေၾကာင့္ ယခုႏွစ္သည္ သာမန္ႏွစ္တႏွစ္ထက္ပို၍ ျခားနားေျပာင္းလဲမႈမ်ား ျမင္ေတြ႕ရသည္ဟု ဆိုရပါမည္။

စက္တင္ဘာ ၁ရက္ေန႕မွစ၍ ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ အပူပိုင္း ဆိုင္ကလုန္းမုန္တိုင္း ၈ ခု အနက္ ၅ ခု မွာ တိုက္ဖုန္းအဆင့္သို႕ ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီး ၂ ခု မွာ စူပါတိုက္ဖုန္း အဆင့္သို႕ ေရာက္ရွိခဲ့ေၾကာင္း ပစိဖိတ္သမုဒၵရာ အေနာက္ပိုင္း အပူပိုင္းမုန္တိုင္းမ်ားအဆင့္ သတ္မွတ္ခ်က္အရ သိရွိရပါသည္။      

သို႕ရာတြင္ အေရအတြက္အားျဖင့္ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္သည္ ပ်မ္းမွ်ႏႈန္းထားထက္ အနည္းငယ္ ေလ်ာ့နည္းေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရပါသည္။ ယခုအခ်ိန္အထိ ပစိဖိတ္သမုဒၵရာ အေနာက္ပိုင္းတြင္ အပူပိုင္းမုန္တိုင္း ၁၉ ခု ျဖစ္ေပၚခဲ့ၿပီး၊ ႏွစ္စဥ္ျဖစ္ပြားမႈ ပ်မ္းမွ်ႏႈန္း ၂၇ ကို မမွီေသးေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရပါသည္။      

အပူပိုင္းေဒသ ရာသီဥတု၏ ေဖာက္ျပန္ရက္စက္မႈမ်ားကို နာမည္ဆိုး ေက်ာ္ၾကားမႈျဖင့္ တိုင္းထြာ၍ မုန္တိုင္းမ်ားအား နာမည္ေပးေလ့ရွိပါသည္။      

ယခုႏွစ္ အတၱလန္တိတ္ သမုဒၵရာေျမာက္ပိုင္းကို ဥပမာျပရလွ်င္ ယမန္ေန႕က အပူပိုင္း မုန္တိုင္း ဟင္နရီသည္ ၈ ခု ေျမာက္ နာမည္ေပးခံရေသာ မုန္တိုင္း ျဖစ္လာပါသည္။ National Hurricanc Center မွ ပ်မ္းမွ် တစ္ႏွစ္အတြင္း ၈ ႀကိမ္ေျမာက္အျဖစ္ ပံုမွန္အမည္ေပးခဲ့ၿပီး၊ တပတ္ အၾကာတြင္ ျဖစ္ပါသည္။      

၂၀၀၉ ခုႏွစ္သည္ ပံုမွန္ပ်မ္းမွ် ႏႈန္းထားအတိုင္း မုန္တိုင္းမ်ား ျဖစ္ေပၚခဲ့ေသာေၾကာင့္ အတၱလန္တိတ္သမုဒၵရာ၏ ယခုႏွစ္ ဟာရီကိန္းရာသီသည္ စိတ္ပ်က္ဖြယ္ရာျဖစ္ေၾကာင္း အျငင္းပြားမည့္သူ မရွိႏိုင္ပါ။ သို႕ရာတြင္ ယခုရာသီ၏ မုန္တိုင္းအမ်ားစုသည္ အားနည္းျခင္း၊ အခ်ိန္ တိုေတာင္းျခင္းတို႕ေၾကာင့္ ပ်က္စီးဆံုးရႈံးမႈမ်ား မရွိခဲ့ပါ။ (အပူပိုင္းမုန္တိုင္း ဂေရ႕စ္သည္ ယမန္ေန႕ကအထိ အင္အားေကာင္းလာျခင္းမရွိေသးပါ။)      

ဟာရီကိန္းႏွင့္ တိုင္ဖြန္းရာသီမ်ားကို တိုင္းထြာတြက္ခ်က္ရာတြင္ Accumulated Cyclone Energy (ACE) သည္ အေကာင္းဆံုး နည္းလမ္းျဖစ္ၿပီး၊ အ့ံၾသဖြယ္ရိုးစင္းေသာ သခ်ၤာတြက္နည္း တစ္ခုသာျဖစ္ပါသည္။      

သမုဒၵရာႏွင့္ ေလထုပတ္၀န္းက်င္ကို ေလ့လာေနေသာ အေမရိကန္သုေတသနအဖြဲ႕ The National Oceanic and Atmospheric Administration သည္ ACE နည္းပညာကို အသံုးျပဳ၍ ဆိုင္ကလုန္းမုန္တိုင္း တစ္ခုခ်င္း၏ ပါ၀င္ေသာစြမ္းအင္ကို ခန္႕မွန္း တြက္ခ်က္ပါသည္။      

Florida State University မွ PhD ေက်ာင္းသား Ryan Maue က ACE ကိုအသံုးျပဳ၍ တကမာၻလံုးအႏွံ႕ ေလ့လာေစာင့္ၾကည့္ခဲ့ၿပီး၊ 'Maue' ၏ ကိန္းဂဏန္းမ်ားအရ ပစိဖိတ္သမုဒၵရာ အေနာက္ပိုင္းတြင္ ပံုမွန္ေအာက္ ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေလ်ာ့နည္းခဲ့ေၾကာင္း၊ အတၱလန္တိတ္ သမုဒၵရာ ေျမာက္ပိုင္းတြင္ ပံုမွန္ေအာက္ ၅၀% ေလ်ာ့နည္းခဲ့ေၾကာင္း သိရပါသည္။ 

၂၀၀၉ ခုႏွစ္ရာသီ မုန္တိုင္းမ်ားသည္ ပ်မ္းမွ်ေအာက္ ေလ်ာ့နည္းခဲ့ေသာ္လည္း ယခင္လက ျဖစ္ေပၚခဲ့ေသာမုန္တိုင္း ၈ ခု အနက္ ၅ ခု မွာ အာရွေဒသသို႕ တိုက္ရိုက္ ၀င္ေရာက္ တုိက္ခိုက္ခဲ့သျဖင့္ ထူးျခားေသာ စက္တင္ဘာလျဖစ္ခဲ့ပါသည္။      

တိုင္ဖြန္းမီယာသည္ ၾကာသပေတးေန႕အေစာပိုင္းက ဂ်ပန္သို႕ ၀င္ေရာက္ခဲ့သည္။ ဖိလစ္ပိုင္ တြင္လည္း ၂ ပတ္အတြင္း တုိင္ဖုန္း ၂ ႀကိမ္ ၀င္ေရာက္ခဲ့သျဖင့္ ဆံုးရံႈးမႈမ်ား ခံစားေနရဆဲ ျဖစ္သည္။ တိုင္ဖြန္းပါးမားသည္ ယခင္အပတ္က ၀င္ေရာက္ခဲ့ၿပီး၊ လူ ၁၈ ဦး အနည္းဆံုး ေသဆံုးခဲ့သည္။ စက္တင္ဘာလကုန္ပိုင္းက ဖိလစ္ပိုင္ႏွင့္ဗီယက္နမ္သို႕ ၀င္ေရာက္ခဲ့ေသာ တိုင္ဖြန္းကက္ဆာနာေၾကာင့္ လူရာေပါင္းမ်ားစြာ ေသဆံုးခဲ့ၿပီး ဖိလစ္ပိုင္တြင္ ျပန္လည္ထူေထာင္ ေနရဆဲျဖစ္ပါသည္။      

ၾသဂုတ္လက တုိင္ဖြန္းမိုရာေကာ့ ထိုင္၀မ္သို႕ တိုက္ခိုက္ခဲ့ၿပီး၊ လူ ၆၀၀ ေက်ာ္ ေသဆံုးခဲ့ ပါသည္။ ၎ၾသဂုတ္လတြင္းမွာပင္ တိုင္ဖြန္းအီေတာင္ ၀င္ေရာက္မႈေၾကာင့္ ထိုင္၀မ္တြင္ ေရလွ်ံမႈ၊ ေျမၿပိဳမႈမ်ား ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး၊ လူတစ္ဒါဇင္ေက်ာ္ ေသဆံုးခဲ့ပါသည္။      

အထက္ပါ ျဖစ္ရပ္မ်ား၏ ေနာက္ကြယ္တြင္ မည္သည့္ အေၾကာင္းအရာမ်ား ရွိေနပါသနည္း။      

အဘယ္ေၾကာင့္ မုန္တိုင္းအားလံုးသည္္ ရာသီေႏွာင္းပိုင္းတြင္ တခ်ိန္ထဲ၀င္ေရာက္ခဲ့ ပါသနည္း      

အထက္ပါ ေမးခြန္းမ်ား၏အေျဖမွာ အယ္နီႏုိ (EL Nino) ပင္ျဖစ္ပါသည္။ အယ္နီႏို္ေၾကာင့္ ပစိဖိတ္သမုဒၵရာႏွင့္ ၎၏ေလထု၀န္းက်င္တြင္ ရာသီသဘာ၀မ်ား အခ်ိန္ေျပာင္းလဲသြားၿပီး၊ ပစိဖိတ္သမုဒၵရာ အလယ္ပိုင္းႏွင့္ အေရွ႕ပိုင္းေရထုမွာ ပံုမွန္ထက္ ပိုေႏြးလာေသာေၾကာင့္ ကမာၻလံုး ဆိုင္ရာ ရာသီဥတုအေပၚတြင္ လြန္ကဲေသာ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈမ်ား ျဖစ္ေပၚခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။      

Ryan Maue ၏ အဆိုအရ ပစိဖိတ္သမုဒၵရာ အေနာက္ပိုင္း၏ အယ္နီႏို ႏွစ္မ်ားအတြင္း ရာသီေႏွာင္းပိုင္းတြင္ ဆိုင္ကလုန္းမုန္တိုင္းမ်ားကို ပိုမိုေတြ႕ႀကံဳရဖြယ္ရွိၿပီး၊ အယ္နီႏုိသည္ ပစိဖိတ္၏ အေရွ႕ဖက္သို႕ နယ္ခ်ဲ႕လ်က္ရွိသည္ဟု ဆိုပါသည္။ အယ္နီႏိုျဖစ္စဥ္အတြင္း ပင္လယ္ေရ မ်က္ႏွာျပင္ အပူခ်ိန္ ပိုေႏြးလာမႈသည္ ေရျပင္အထက္တြင္ ဖြဲ႕တည္ေနေသာ မုန္တိုင္းမ်ားအား ႀကီးမား၍ အင္အားျပင္ထန္ေသာ တိုင္ဖြန္း မုန္တိုင္းအဆင့္သို႕ ႀကီးထြား ေျပာင္းလဲ သြားေစခဲ့ျခင္း ျဖစ္ပါသည္။      

အယ္နီႏိုႏွစ္မ်ားအတြင္း စူပါတုိင္ဖြန္းမုန္တိုင္းမ်ားကို ပိုမိုေတြ႕ရမည္ျဖစ္ၿပီး၊ ခၽြဳိင္၀မ္ႏွင့္ မီလာမုန္တိုင္းမ်ား စူပါတိုင္ဖြန္းအဆင့္သို႕ ေရာက္ရွိခဲ့သည္ကို ၾကည့္ျခင္းအားျဖင့္ ယခုႏွစ္တြင္လည္း ၎အဆိုမွန္ကန္ေၾကာင္း သိရွိႏိုင္ပါသည္။      

အယ္နီႏိုသည္ ကမာၻ႕ေလထုအထက္ပိုင္းတြင္ ေလထုအလႊာမ်ား ပိုမိုျဖစ္ေပၚေစၿပီး၊ ၎အေနအထားသည္ အပူပိုင္းဆိုင္ကလုန္း မုန္တိုင္းမ်ားကို ရွင္သန္အားေကာင္းေစရန္ အားသစ္ ေလာင္းေပလုိက္ျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။ သို႕ျဖစ္၍ အတၱလန္တိတ္သမုဒၵရာ ေျမာက္ပိုင္းရွိ ျဖစ္ေပၚေျပာင္းလဲမႈမ်ား၏ တရားခံလက္သည္  အယ္နီႏိုပင္ျဖစ္သည္ ဟု ဆိုႏိုင္ပါေၾကာင္း တင္ျပလုိက္ရပါသည္။

 


--~--~---------~--~----~------------~-------~--~----~
The information from this group yangonchronicle2010 were allowed to be reposted on the website named http://transparencymyanmar2010.blogspot.com/   upon their request.

-~----------~----~----~----~------~----~------~--~---

ကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ကလင္တန္က အီရန္ကို

ဖိအားေပးရန္ ရုရွားကို ေတာင္းဆို

 (AP- Oct 13,09)

အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ဟီလာရီကလင္တန္ (Hillary Rodham Clinton) က အီရန္အေနျဖင့္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာက ေတာင္းဆိုခ်က္ျဖစ္သည့္ ႏ်ဴကလီးယား အစီအစဥ္ကို ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ အသံုးခ်ျခင္းမျပဳပါက ရုရွားေခါင္းေဆာင္မ်ားက တိက်ေသာ ဖိအားေပးမႈ ျပဳလုပ္ရန္အတြက္ တိုက္တြန္းေျပာဆိုရန္ စီစဥ္ထားပါသည္။

ကလင္တန္သည္ အဂၤါေန႕တြင္ ရုရွားသမၼတ Dmitry Medvedev  ႏွင့္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Sergei Lavrov ႏွင့္ေတြ႕ဆံုလ်က္ အီရန္ကိစၥမ်ားကို အထူး အေလးေပး ေဆြးေႏြးရန္အတြက္ ေမာ္စကိုၿမိဳ႕သို႕ တနလၤာေန႕က Belfast မွတဆင့္ ေရာက္ရွိလာပါသည္။

အဆိုပါ အစည္းအေ၀းတြင္ အာဖဂန္နစၥတန္ အေရးကိစၥႏွင့္ ဘြတ္ခ်္အစိုးရ လက္ထက္က အဆိုျပဳခဲ့ေသာ ဒံုးက်ည္ကာကြယ္ေရးစနစ္ ဥေရာပတြင္ ျဖန္႕က်က္ခ်ထားမႈ အဆိုျပဳခ်က္ကို အိုဘားမားအစိုးရက ျပန္လည္ရုပ္သိမ္းရန္ ကိစၥရပ္မ်ားကိုလည္း ေဆြးေႏြးရန္ရွိပါသည္။      

ေဆြးေႏြးမည့္ အစီအစဥ္မ်ားထဲတြင္ တနလၤာေန႕က ထပ္မံျပဳလုပ္သည့္ တာတိုပစ္ ဒံုးက်ည္စမ္းသပ္မႈ ျပဳလုပ္သည့္ ေျမာက္ကိုရီးယားကိစၥ၊ ေနတိုးအဖြဲ႕၏ တိုးခ်ဲ႕မႈအစီအစဥ္၊ ယမန္ႏွစ္က ရုရွားႏွင့္ျပႆနာျဖစ္ခဲသည့္ ေဂ်ာ့ဂ်ီးယားအေရးကိစၥ၊ လူအခြင့္အေရးကိစၥႏွင့္ လက္နက္ထိန္းခ်ဳပ္ေရး ကိစၥရပ္မ်ား ပါ၀င္သည္။     

ကလင္တန္ ႏွင့္အတူ လိုက္ပါသြားသူ အစိုးရအဖြဲ႕ရံုးမွ အဆင္ျ့မင့္ အရာရွိတစ္ဦးက အီရန္အေနျဖင့္ ၎၏ ႏ်ဴကလီးယားကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္၍ ျပဳလုပ္ရန္ရွိသည့္ ကိစၥမ်ားကို ျပဳလုပ္ႏိုင္ျခင္း မရွိပါက၊ ရုရွားသည္ အေမရိကန္ႏွင့္ ယင္း၏မဟာမိတ္မ်ား ႏွင့္အတူ အီရန္ကို မည္ကဲ့သို႕ေသာ တိက်သည့္ ဖိအားေပးမႈမ်ား ျပဳလုပ္မည္ကို ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Lavrov၊ သမၼတ Medvedev တို႕ႏွင့္ ေဆြးေႏြးရန္ရွိေၾကာင္း ေျပာခဲ့ပါသည္။     

အဆိုပါ အရာရွိက ေမာ္စကို၏ ခိုင္မာေသာ ေထာက္ခံမႈ ရရွိရန္ အထူး အေရးႀကီးေၾကာင္း၊ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံမ်ား ေပါင္းစည္းမႈ ပိုမိုရရွိမွ အီရန္အေပၚ ဖိအားေပးမႈသည္ ပိုမို ထိေရာက္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာသည္။      

ႏ်ဴကလီးယားလက္နက္ မထုတ္လုပ္ပါဟုဆိုေသာ သက္ေသျပခ်က္ကို ကမာၻက "တသက္လံုးေစာင့္ေနမည္" မဟုတ္ေၾကာင္း ကလင္တန္က တနဂၤေႏြက ေျပာၾကားခဲ့ပါသည္။     

အီရန္ကလည္း ၎တို႕အေနျဖင့္ ျပည္တြင္း ႏ်ဴကလီးယား သန္႕စင္ေရး လုပ္ငန္းမ်ားကို ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကိစၥႏွင့္ စြမ္းအင္ ထုတ္လုပ္မႈအတြက္ လုပ္ပိုင္ခြင့္ အျပည့္အ၀ရွိေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။      

အီရန္ကိစၥႏွင့္ပတ္သက္၍ ကုလသမဂၢက ပိတ္ဆို႕မႈ ()ခု ျပဳလုပ္ၿပီးျဖစ္ပါသည္။ ရုရွားႏွင့္ တရုတ္တို႕သည္ အီရန္အေပၚ အေရးယူမႈအသစ္မ်ား ျပဳလုပ္ျခင္းကို တားဆီးခဲ့ၾကေသာ္လည္း အီရန္၏ Holy City of Qom တြင္ရွိေသာ လွ်ဳိ႕၀ွက္ ယူေရနီယံ သန္႕စင္ေရး လုပ္ငန္းမ်ားကို သိရွိလာျခင္းေၾကာင့္ ရပ္တည္မႈ ေျပာင္းလဲေကာင္း ေျပာင္းလဲမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာၾကားလာပါသည္။      

သို႕ေသာ္ အီရန္အေပၚသို႕ အေရးယူမႈအသစ္မ်ား ျပဳလုပ္ျခင္းကို လက္ခံေအာင္ ရုရွားတို႕အား ျပဳလုပ္ရန္ ခက္ခဲမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ အီရန္က ကုလသမဂၢ စစ္ေဆးေရးအဖြဲ႕ကို Qom သို႕၀င္ေရာက္ စစ္ေဆးခြင့္ ျပဳလုိက္ၿပီး၊ ၎၏ အဆင့္နိမ့္ သန္႕စင္ၿပီးေသာ ယူေရနီယံကို ရုရွားႏိုင္ငံတြင္ ဆက္လက္ သန္႕စင္မႈ ျပဳလုပ္ရန္ ေပးပို႕ျခင္းကို မူအားျဖင့္ သေဘာတူညီခဲ့ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္ဟု အေမရိကန္ အရာရွိမွ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

အီရန္ ႏ်ဴကလီးယားကိစၥ ညွိႏႈိင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ႏွင့္ အေမရိကန္၊ ရုရွား၊ တရုတ္၊ ၿဗိတိန္၊ ျပင္သစ္ႏွင့္ ဂ်ာမနီႏိုင္ငံ မ်ားမွ သံတမန္မ်ား ဂ်ီနီဗာၿမိဳ႕တြင္ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးၿပီးေနာက္ အီရန္က သေဘာတူညီခဲ့ျခင္း ျဖစ္ပါသည္။      

အျပည္ျပည္ဆိုင္ရေတာင္းဆိုခ်က္ႏွင့္အညီ အီရန္ႏိုင္ငံက ယူေရနီယံသန္႕စင္ျခင္း လုပ္ငန္းကို စြန္႕လႊတ္ပါက ၎တို႕အတြက္ အက်ဳိးရွိေစမည့္ ကိစၥရပ္မ်ားကို ခံစားရရွိေစမည္၊ သို႕မဟုတ္ပါက ပိတ္ဆို႕ ဒဏ္ခတ္မႈအသစ္ကို ရင္ဆိုင္ရမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာၾကားထားသည္။အီရန္ကို အဆိုပါ အဆိုျပဳခ်က္အေပၚ စဥ္းစားသံုးသပ္ရန္ အခ်ိန္ ေပးထားပါသည္။     

အုိဘားမားအစိုးရသည္ ဖိအားေပးမႈကို ရပ္ဆိုင္းမသြားရန္ ဆႏၵျပင္းျပေနၿပီး၊ ကလင္တန္ မွလည္း ပိတ္ဆို႕မႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ ရုရွားတို႕၏ ေထာက္ခံမႈအတြက္ ေဖာ္ျပခ်က္ႏွင့္ အီရန္မွ ယခုႏွစ္ကုန္ပိုင္းတြင္ ႏ်ဴကလီးယား အစီအစဥ္မ်ား ရပ္တန္႕ျခင္းမျပဳပါက ထပ္မံျပဳလုပ္မည့္ ဒဏ္ခတ္မႈမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ အေလးထား ေလ့လာေနပါသည္။ 

ကလင္တန္ ၀ါရွင္တန္မွ ဆြစ္ဇာလန္၊ ၿဗိတိန္၊ အိုင္ယာလန္ႏွင့္ ရုရွားသို႕ စတင္ ထြက္ခြာခဲ့စဥ္က ရုရွားသမၼတ Medvedev က သူ႕အစိုးရအေနျဖင့္ မည္သည့္ ႏိုင္ငံကမွ ႏ်ဴကလီးယားလက္နက္ ထုတ္လုပ္မႈကို မျမင္ေတြ႕လိုေတာ့ေၾကာင္း ေျပာခဲ့ေသာ္လည္း၊ ပိတ္ဆို႕ ဒဏ္ခတ္မႈ အလားအလာမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ မည္သို႕မွ ေျပာၾကားျခင္း မရွိခဲ့ပါ။       

ယခုခရီးစဥ္သည္ ကလင္တန္အတြက္ ထိပ္တန္း သံတမန္တစ္ဦးအျဖစ္ ရုရွားသို႕ ပထမဆံုးအႀကိမ္ သြားေရာက္သည့္ ခရီးစဥ္ျဖစ္ပါသည္။ သမၼတ အိုဘားမားကလည္း ဇူလိုင္လတြင္ ရုရွားသို႕ သြားေရာက္ လည္ပတ္ခဲ့ၿပီး အေမရိကန္-ရုရွား ဆက္ဆံေရးကို ပိုမိုတိုးခ်ဲ႕ရန္ သံနိဌာန္ခ် ထားခဲ့ပါသည္။      

ကလင္တန္ႏွင့္အတူ လိုက္ပါသြားေသာ အဆင့္ျမင့္ အရာရွိႀကီးတစ္ဦးက အေမရိကန္ႏွင့္ရုရွား ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈမ်ားသည္ တိုးတက္လ်က္ရွိေၾကာင္း၊ အာဖဂန္နစၥတန္သို႕ လူေသေစႏုိင္ေသာ လက္နက္ပစၥည္းကိရိယာမ်ား သယ္ေဆာင္ေသာ အေမရိကန္ စစ္ေလယာဥ္မ်ားကိုပင္ ရုရွားနယ္ေျမေပၚမွ ျဖတ္ေက်ာ္ပ်ံသန္းခြင့္ ျပဳထားေၾကာင္း ေျပာပါသည္။ သို႕ေသာ္ သေဘာ မတူသည့္အခ်က္ ေျမာက္မ်ားစြာလည္း ရွိေနေသးေၾကာင္း ေျပာသည္။      

ေဂ်ာ္ဂ်ီးယားကိစၥ၊ ေနတိုးကိစၥႏွင့္ အျခားေသာ အတူတူ ပူးတြဲလုပ္ေဆာင္ေနေသာ ကိစၥတခ်ဳိ႕ ႏွင့္ အီရန္ကိစၥမ်ားတြင္ သေဘာမတူမႈမ်ား ရွိေနေသးေၾကာင္း၊ ထို႕အတြက္လည္း ဆက္လက္ ညွိႏႈိင္းေဆြးေႏြးေနရေသးေၾကာင္း လည္း ေျပာၾကားသြားပါသည္။       

ႏွစ္ႏိုင္ငံ ညွိႏႈိင္းေဆြးေႏြးသူမ်ားသည္ ၁၉၉၁ ခုႏွစ္ Strategic Arms Reduction Treaty (Start I) ကို ဆက္လက္ျပဳလုပ္ရန္ သေဘာတူညီမႈ ရရွိေရးအတြက္ အျပင္းအထန္ လုပ္ေနရၿပီး၊ ကလင္တန္မွ ေဆြးေႏြးမႈ၏ အေရးပါမႈကို ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခဲ့သည္။      

အေရွ႕ဥေရာပတြင္ ဘြတ္ခ်္အစိုးရလက္ထက္က ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ ဒံုးက်ည္ကာကြယ္ေရး စနစ္ကို ထူေထာင္ရန္ကိစၥအတြက္ အိုဘားမားအစိုးရက ဆက္လက္ျပဳလုပ္မျပဳလုပ္ရန္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေပၚ ညွိႏႈိင္းေဆြးေႏြးမႈမ်ားကိုလည္း ကလင္တန္မွ ျပဳလုပ္သြားရန္ရွိပါသည္။ ရုရွားက အဆုိပါစီမံကိန္းကို ခါးခါးသီးသီး ဆန္႕က်င္ခဲ့ၿပီး၊ အိုဘားမားအစိုးရ၏ အဆိုျပဳခ်က္ အသစ္ကို ႀကိဳဆိုခဲ့သည္။      

ကရင္လင္မွ အဆိုပါကိစၥကို လက္ခံေသာ္လည္း၊ ဒံုးက်ည္ကာကြယ္ေရးစနစ္ႏွင့္ START ေဆြးေႏြးပြဲကို ဆက္လက္ျပဳလုပ္ရန္ တိုက္တြန္းခဲ့သည္။ ရုရွားႏွင့္ အေမရိကန္ သံတမန္မ်ားသည္ ကလင္တန္ မေရာက္ရွိမွီ တနလၤာေန႕တြင္ ဒံုးက်ည္ကာကြယ္ေရး စနစ္အတြက္ ေဆြးေႏြးမႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ပါသည္။      

ကလင္တန္သည္ Lavrov ႏွင့္အတူ အိုဘားမားႏွင့္ Medvedev တို႕မွ ဆံုးျဖတ္ ခ်မွတ္ခဲ့ေသာ ေကာ္မရွင္အစည္းအေ၀းကို အတူလုပ္ေဆာင္သြားမည္ ျဖစ္ပါသည္။ အဆိုပါ အစည္းအေ၀းတြင္ အာဖန္နစၥတန္ ကိစၥႏွင့္အတူ အျခားေသာ ကိစၥမ်ဳိးစံုလည္း ေဆြးေႏြးမည္ ျဖစ္သည္။      

ရုရွား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ Vladimir Putin သည္ တရုတ္ျပည္သို႕ ကုန္သြယ္ေရးမစ္ရွင္ ခရီးစဥ္ သြားေရာက္ေန၍ ကလင္တန္ႏွင့္ ေတြ႕ဆံုမည္မဟုတ္ေၾကာင္း သိရွိရပါသည္။

 


--~--~---------~--~----~------------~-------~--~----~
The information from this group yangonchronicle2010 were allowed to be reposted on the website named http://transparencymyanmar2010.blogspot.com/   upon their request.

-~----------~----~----~----~------~----~------~--~---

အိုဘားမား၏ ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ လူ႕အခြင့္အေရးမူ၀ါဒမ်ားကို သံုးသပ္ျခင္း

(CNN : 15 - Oct - 2009) 

အေမရိကန္သမၼတ Barack Obama သည္ ၎၏ ျပည္တြင္းေရးရာ မူ၀ါဒ အစီအစဥ္မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ ဆူည့ပြက္ေလာရိုက္မႈမ်ားႏွင့္ ႀကံဳေတြ႕ေနရစဥ္ ေ၀ဖန္ေရးသမားမ်ားက Obama ၏ လူ႕အခြင့္အေရး ကိစၥမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ေသာ ႏိုင္ငံျခားေရးရာ မူ၀ါဒအေပၚ ေ၀ဖန္မႈမ်ားကိုလည္း ႀကံဳေတြ႕ေနရပါသည္။      

Human Rights Watch မွ အႀကံေပးဒါရိုက္တာ Tom Malinowski က ဗုဒၶဟူးေန႕က ေျပာၾကားရာတြင္ အေမရိကန္အစိုးရအေနျဖင့္ ျမန္မာစစ္အစိုးရႏွင့္ အေရးယူ ပိတ္ဆို႕မႈမ်ား ရွိေနေသးေသာ္လည္း မွန္ကန္ေသာ ညွိႏႈိင္းမႈမ်ား ရရွိေနၿပီျဖစ္ေၾကာင္း၊ တရုတ္ႏိုင္ငံကမူ ျခားနားေသာ အသြင္သ႑ာန္ရွိေၾကာင္း ေဖာ္ျပလုိက္ပါသည္။      

Malinowski က CNN သို႕ေျပာၾကားရာတြင္ ဤေနရာ၌ တင္းမာမႈတစ္ခုကို မိမိတို႕ ေတြ႕ျမင္ရေၾကာင္း၊ အခ်ဳိ႕အႀကံျပဳခ်က္မ်ားအရ အေမရိကန္အစိုးရသည္ လူ႕အခြင့္အေရး ကိစၥရပ္ကို ေဘးဖယ္ထားလုိက္သည္ဟူေသာ အယူအဆျဖစ္သည္ဟုဆိုပါသည္။ "ကၽြန္ေတာ္ထင္ပါတယ္၊ Obama က လာမည့္လ သူ႕ရဲ႕တရုတ္ျပည္ ခရီးစဥ္ေၾကာင့္ Dalai Lama ကို ေတြ႕ဆံုရန္ျငင္းပယ္ျခင္းက သူ၏ႀကီးမားေသာ အမွားတစ္ခုျဖစ္လိမ့္မယ္"ဟု ၎ကေျပာပါသည္။      

အိနိၵယႏိုင္ငံသို႕ ၁၉၅၉ ခုႏွစ္ကထြက္ေျပးၿပီး၊ ျပည္ပေရာက္ အစိုးရထူေထာင္ခဲ့သူ တာလီဘန္ ဘာသာေရးေခါင္းေဆာင္သည္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုသို႕ ယခုလ အေစာပိုင္းက လာေရာက္ လည္ပတ္ခဲ့ပါသည္။      

တရုတ္က တိဗက္ကို သစၥာေဖာက္နယ္ေျမအျဖစ္ သတ္မွတ္ၿပီး၊ Dalai Lama ကိုလည္း ရက္စက္မႈမ်ားကို အားေပးအားေျမွာက္ျပဳသူအျဖစ္ စြပ္စြဲခဲ့ပါသည္။      

အေမရကန္သမၼတႏွင့္ Dalai Lama တို႕၏ေတြ႕ဆံုမႈမွာ သမိုင္းမွတ္တိုင္တစ္ခု ျဖစ္လိမ့္မည္ ျဖစ္ေသာ္လည္း၊ Obama ေတြ႕ဆံုျခင္းမျပဳခဲ့မႈမွာ အေမရိကန္သည္ ယခင္ကကဲ့သို႕ တိဗက္ကိစၥကို အေလးအနက္မထားေတာ့ေၾကာင္း တရုတ္သို႕ သတင္းေပးလိုျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္သည္ဟု ယူဆရေၾကာင္း Malinowski ကေျပာပါသည္။      

လူမ်ဳိးျပဳန္း သတ္ျဖတ္မႈႏွင့္ ငတ္မြတ္မႈေၾကာင့္ လူေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာ ေသဆံုးေနေသာ Darfur ႏွင့္ပတ္သက္၍ အေမရိကန္ အထူးသံတမန္အၿငိမ္းစား ေလတပ္ဗုိလ္မွဴး Maj J.Scott Gration ၏ ဆူဒန္အစိုးရကို အခ်ဳိသပ္၍လည္းေကာင္း၊ အၿပံဳးမ်က္ႏွာ၊ လက္ဆြဲႏႈတ္ဆက္မႈ၊ သေဘာတူညီမႈ၊ ေဆြးေႏြးပြဲႏွင့္ ေစ့စပ္ေဆြးေႏြးမႈမ်ားျဖင့္ အယူအဆေျပာင္းလဲရန္ အႀကံျပဳခ်က္ကို Malinoski ကေ၀ဖန္လိုက္သည္။      

ဤသို႕ ေျပာဆိုျခင္းမွာ ဖံုတက္၍ ေဟာင္းႏြမ္းေနေသာ အေတြးျဖင့္ ေျပာဆိုျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ကလင္တန္အစိုးရ၏ ေအာက္တြင္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ဖူးေသာ Malinoski က ေျပာၾကားခဲ့သည္။      

အဆိုပါ အစိုးရမ်ဳိးသည္ ကေလးမဟုတ္သည့္အတြက္ အခ်ဳိသပ္ျခင္းကို လက္ခံမည္ မဟုတ္ေၾကာင္း၊ သူတို႕အက်ဳိးအတြက္သာ သူတို႕လႈပ္ရွားေလ့ရွိေၾကာင္း ေျပာသည္။ သမိုင္းေၾကာင္းအရလည္း ေဘာ့စနီးယားအေရးကိစၥတြင္ ႀကံဳေတြ႕ဘူးေၾကာင္း၊ မိမိတို႕ ဤကဲ့သို႕ေသာ ၾကမ္းတမ္း ရက္စက္မႈမ်ဳိးမ်ားကို ေအာင္ျမင္စြာ ကိုင္တြယ္ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ျခင္းမွာ အစိုးရမ်ားက ဖိအားေပးမႈကို တုန္႕ျပန္ေသာေၾကာင့္သာ ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာသည္။      

ဆူဒန္သမၼတ Omar al-Bashir သည္ လာမည့္ႏွစ္တြင္ ျပန္လည္အေရြးခံမည့္ ကိုယ္စားလွယ္တစ္ဦးျဖစ္ၿပီး၊ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ရာဇ၀တ္မႈတရားရံုး (International Criminal  Court) က စစ္ရာဇ၀တ္မႈ က်ဴးလြန္မႈျဖင့္ တရားစြဲဆိုျခင္းခံရသူျဖစ္ပါသည္။      

Gration အထက္ပါ ထင္ျမင္ယူဆခ်က္ကို တင္ျပလာေသာ္လည္း အိုဘားမား အစိုးရက ဆူဒန္ႏိုင္ငံအတြက္ ေပၚလစီကို ခ်မွတ္ျခင္းမျပဳေသးေပ။ International Crisis Group ၏ ဥကၠဌ ႏွင့္ ကုလသမဂၢ၏ လူ႕အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ေဟာင္းျဖစ္သူ