Transparency Myanmar

transparency.myanmar@gmail.com

Document yangonchronicle 2011- (1)
yangonchronicle 2011- (1)

 

၉.၉.၂၀၁၂

ဘာသာျပန္သတင္းမ်ား

  1. က်ဴးဘား၏ ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီ ေၾကာက္ေရာဂါကို ျမန္မာႏို္င္ငံ ေရွာင္ရွားရမည္

(7 Day in Dubai မွ 9 September,2012 ရက္စြဲပါ “Myanma must avoid Cuba’s foreign firm fear ”သတင္း ေဆာင္းပါးကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္။)

  1. လႊတ္ေတာ္က အၿပီးသတ္ တင္ျပေသာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒကို သမၼတစဥ္းစားသံုးသပ္ေန

(Radio News Zealand Newsမွ 8September 2012ရက္စြဲပါ “Myanmar President considering Investment Law”သတင္းကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္။)

  1. ရန္ကုန္တြင္ အထည္ခ်ဳပ္အလုပ္သမားမ်ားဆႏၵျပ

(AFP News မွ 8September 2012ရက္စြဲပါ “Myanmar garment workers protest in Yangon”သတင္းကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္)

****************************************

ဘာသာျပန္သတင္းမ်ား

က်ဴးဘား၏ ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီ ေၾကာက္ေရာဂါကို ျမန္မာႏို္င္ငံ ေရွာင္ရွားရမည္

(7 Day in Dubai မွ 9 September,2012 ရက္စြဲပါ “Myanma must avoid Cuba’s foreign firm fear ”သတင္းေဆာင္းပါးကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္။)

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ မ်ားစြာေမွ်ာ္လင့္ေနၾကေသာ ႏို္င္ငံျခားရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒကို လႊတ္ေတာ္က အတည္ျပဳလိုက္ၿပီျဖစ္ရာ အာရွ၏ အဆင္းရဲဆံုး ႏိုင္ငံ  မ်ားထဲမွ ျမန္မာေစ်းကြက္ကို ခ်ဲ႕ထြင္မည့္ ရည္မွန္းခ်က္ ႀကီးေသာ အစီအစဥ္မ်ား ျပည့္ဝႏိုင္ရန္ အေရးႀကီးေသာ အဆင့္တစ္ခုအျဖစ္ ႀကိဳဆိုခ်ီးက်ဴးျခင္း     ခံေနရသည္။

သို႔ေသာ္ႏိုင္ငံျခား ကုမၸဏီမ်ားကို တံခါးဖြင့္ေပးရန္ သတိႀကီးစြာ ထားလြန္းေနသည့္ အျခားတံခါးပိတ္ ႏိုင္ငံတစ္ခု ျဖစ္ေသာ က်ဴးဘား၏ ပံုစံကိုမူ ျမန္မာတို႔ ေကာင္းစြာေရွာင္ရွားဖို႔ လိုသည္။

အကယ္၍ ျမန္မာႏို္င္ငံ အေနျဖင့္ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ပိုမ်ားလာေအာင္ အားေပးႏိုင္ျခင္း မရွိပါက စီးပြားေရး စြမ္းေဆာင္ရည္ ေႏွးေကြးက်ဆင္း သြားမည္ျဖစ္ၿပီး အေျပာင္းအလဲမ်ား၊ မျပဳလုပ္ႏိုင္ပါက စဥ္ဆက္မျပတ္ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးကိုပင္ ေျမာင္းထဲေရာက္သြားလိမ့္မည္ဟု ျပည္တြင္း ပညာရွင္မ်ားႏွင့္ သံတမန္ မ်ားက ေျပာၾကားသည္။

ဆိုဗီယက္ ပံုစံေဟာင္း ေစ်းကြက္ဦးစားေပး အေျပာင္းအလဲမ်ား ျပဳလုပ္ေနေသာ ကြန္ျမဴနစ္ ကၽြန္းႏိုင္ငံသည္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံသူမ်ား သေဘာက်စရာ ေနရာျဖစ္ေအာင္ ျပဳလုပ္မည္ဟု ယူဆရေသာ္လည္း ယခုတိုင္ က်ဴးဘားတို႔က မ်ားမ်ားစားစား ႀကိဳဆိုျခင္း မရွိေသးဟု ရင္ႏွီးျမွဳပ္ႏွံသူမ်ားက ဆိုသည္။

က်ဴးဘားႏွင့္ ႏိုင္ငံျခား ဖက္စပ္ကုမၸဏီမ်ား ၏ရင္ႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈသည္ ၂၀၁၁တြင္ပီဆိုေငြ ၄.၃ဘီလ်ံသို႔ေရာက္ ရွိခဲ့ရာ ယခင္ႏွစ္ထက္ ပီဆိုသန္း၁၀၀ မွ်သာ တိုးလာသည္ဟု က်ဴးဘာအမ်ိဳးသား စာရင္း႐ံုးက ဆိုသည္။

၎ကိန္းဂဏန္းသည္ ႏိုင္ငံတကာက လိုအပ္သည္ထက္ မ်ားစြာေလ်ာ့နည္းေနၿပီး က်ဴးဘားစီးပြားေရးသည္ ၂၀၁၀တြင္ ၂.၄ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ မႏွစ္က ၇.၂ရာခိုင္ႏႈန္းမွ်သာ တိုးတက္ခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ေဒသတြင္း ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈအဆင့္၌ ေနာက္တြင္ျပတ္က်န္ခဲ့သည္ဟု စီးပြားေရး ပညာရွင္မ်ားက ေျပာၾကားသည္။

မႏွစ္က ေၾကညာေသာ က်ဴးဘားရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈ ေျပာင္းလဲျခင္းအစီအစဥ္တြင္ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီး ျမွဳပ္ႏွံမႈကို အေကာင္း႐ႈျမင္ထားၿပီး နည္းလမ္း မမွန္ ေသာ ခြင့္ျပဳပံုစနစ္ကို ျပန္လည္သံုးသပ္မည္ဟု ကတိျပဳထားသည္။ အထူးစီးပြားေရးဇုန္မ်ား၊ ဖက္စပ္ေဂါက္ကြင္းမ်ား၊ ထုတ္လုပ္မႈ စီမံကိန္းသစ္မ်ားကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ခြင့္ ေပးမည္ဟု ကတိေပးထားသည္။

သို႔ေသာ္ အေျပာင္းအလဲထက္ ကတိေတြက မ်ားေနၿပီး အတားအဆီးမ်ားစြာ က်န္ေနေသးသည္။ အေမရိကန္က ကာလမ်ားစြာ အေရးယူ ပိတ္ဆို႔ ထားေသာ ကြန္ျမဴနစ္ ကၽြန္းႏိုင္ငံတြင္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ စိတ္ဝင္စားေၾကာင္းကို တ႐ုတ္၊ ႐ုရွား၊ ဘရာဇီးမွသည္ စင္ကာပူ၊ ဥေရာပ၊ တစ္လႊားႏိုင္ငံမ်ားက ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆို ထားၾကေသာ္လည္း အေၾကာင္းမထူးဘဲ အခ်ည္းအႏွီးျဖစ္ေနသည္။

သို႔ေသာ္လည္း က်ဴးဘားအစိုးရသည္ ဖက္စပ္လုပ္ငန္း အားလံုးတြင္ အက်ိဳးအျမတ္ အမ်ားစုရရိရန္ ေတာင္းဆိုလ်က္ရွိၿပီး ေစ့စပ္ညွိႏႈိင္းမႈမ်ားကို ေလးကန္ဖင့္ႏႊဲ႕စြာ အခ်ိန္ဆြဲေနသည္ဟု အဆိုပါ ႏိုင္ငံမ်ားက ေျပာၾကားသည္။

လြတ္လပ္ေရးႏွင့္ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာ အေပၚစိုးရိမ္မႈသည္ ျပႆနာတစ္ရပ္ ျဖစ္ေၾကာင္း၊ လက္တင္ အေမရိက ကၽြန္းႏိုင္ငံ က်ဴးဘား၊ ႏွင့္ကၽြမ္းဝင္ေသာ သံတမန္တစ္ဦးက ဆိုသည္။

“က်ဴးဘားေတြမွာ အိုင္ဒီယာပိုင္း ျပႆနာတစ္ခုရွိေနတယ္။ ဒါကကြန္ျမဴနစ္ဝါဒ ထက္အမ်ိဳးသားေရး ဝါဒျပႆနာျဖစ္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ကုမၸဏီေတြက သူတို႔ေပးတဲ့ အနည္းဆံုးရွယ္ယာ ေတြကို စိတ္မဝင္စားဘူး”ဟု ၎သံတမန္က ေျပာသည္။

ထိန္းခ်ဳပ္ခြင့္ ဆံုး႐ံႈးမည္ကို မလိုလားၾကေသာ ႏိုင္ငံျခား ကုမၸဏီမ်ား၏ ရွယ္ယာ၅၁ရာခိုင္ႏႈန္း စနစ္ကို က်ဴးဘားတို႔က အျပင္းအထန္ ကန္႔ကြက္ လ်က္ ရွိသည္ဟု ေျပာၾကားၾကေသာ အျခားသူမ်ားစြာႏွင့္ အဆိုပါ သံတမန္တို႔ အယူအဆ တိုက္ခိုက္မႈရွိသည္။

သို႔ေသာ္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္မူ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈမ်ားကို အဟန္႔အတား ျဖစ္ေစမည္ဟု စိုးရိမ္ေနၾကေသာ မူလဥပေဒမူၾကမ္းမွ စည္းကမ္းခ်က္မ်ားစြာကို ပယ္ဖ်က္ ေပးခဲ့သည့္အတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒသစ္ကို ႏိုင္ငံျခား ကုမၸဏီမ်ားက သေဘာက် ႏွစ္သက္ၾကသည္။

မူလဥပေဒၾကမ္းမွ အနည္းဆံုးမတည္ေငြ ပမာဏ ေဒၚလာငါးသန္း ကန္႔သတ္ခ်က္ကို ပယ္ဖ်က္ေပးသည့္အျပင္ ဖက္စပ္ကုမၸဏီ ထူေထာင္ရာတြင္ ႏို္င္ငံျခားကုမၸဏီမ်ားကို မူလက ၄၉ရာခိုင္ႏႈန္း ကန္႔သတ္ထားရာမွ ၅၀ရာခိုင္ႏႈန္းသို႔ ေျပာင္းလဲခြင့္ျပဳ ေပးထားသည္။

ႏွစ္ေပါင္း၅၀ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ဖ်က္သိမ္းၿပီးေနာက္ အာဏာရရွိလာေသာ သမၼတဦးသိန္းစိန္ အစိုးရက စီးပြားေရး၊ ႏိုင္ငံေရး၊ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား ကို ဆက္တိုက္ျပဳလုပ္ ခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ အေနာက္အုပ္စု ႏို္င္ငံမ်ားကလည္း စီးပြားေရး အေရးယူ ဒဏ္ခတ္မႈမ်ားကို ေျဖေလွ်ာ့ေပးထားၾကသည္။ သို႔ေသာ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အေနျဖင့္ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံသူမ်ားကို ပိုမိုဆြဲေဆာင္ႏိုင္ရန္ အတြက္ ယင္း၏ ဥပေဒမ်ား၊ တယ္လီဖုန္း ႏွင့္ ပို႔ေဆာင္ဆက္သြယ္ေရး အေျခခံ စနစ္မ်ား ခိုင္မာေကာင္းမြန္ေအာင္ ျပဳလုပ္ဖို႔ လိုအပ္ေနဆဲပင္ ျဖစ္သည္။

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

လႊတ္ေတာ္က အၿပီးသတ္ တင္ျပေသာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒကို သမၼတစဥ္းစားသံုးသပ္ေန

(Radio News Zealand Newsမွ 8September 2012ရက္စြဲပါ “Myanmar President considering Investment Law”သတင္းကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္။)

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အႀကီးစား ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ မ်ားကို ပထမဆံုးအႀကိမ္ လမ္းဖြင့္ေပးဖြယ္ရွိသည့္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒသစ္ကို လႊတ္ေတာ္က အတည္ျပဳ လိုက္ၿပီျဖစ္သည္။

အခ်ိန္ၾကန္႔ၾကာေနေသာ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒသစ္ကို လႊတ္ေတာ္က ေသာၾကာေန႔တြင္ အတည္ျပဳ လိုက္ၿပီးေနာက္ လႊတ္ေတာ္အမတ္မ်ား အေစာပိုင္းက အဆိုျပဳခဲ့ေသာ အေျပာင္းအလဲ အခ်ိဳ႕ကို ကန္႔ကြက္ခဲ့ေသာ  ေနာက္ဆံုး ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်မွတ္သူ သမၼတထံသို႔ တင္ျပထားၿပီျဖစ္သည္။

ႀကီးမားေသာ အေျပာင္းအလဲ တစ္ခုမွာ ျပည္တြင္းကုမၸဏီမ်ားႏွင့္ ဖက္စပ္လုပ္ငန္း ထူေထာင္ရာတြင္ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံသူမ်ား အေနျဖင့္ မတည္ေငြ ေဒၚလာ၅သန္းထည့္ရန္ လိုအပ္ေသာ အဆိုျပဳခ်က္ စည္းမ်ဥ္းကို ပယ္ဖ်က္လိုက္ျခင္းျဖစ္သည္ဟု လႊတ္ေတာ္အမတ္ ဦးသိန္းညြန္႔က ႐ိုက္တာ သတင္း ဌာနသို႔ ေျပာၾကားသည္။

အေစာပိုင္းက ဥပေဒမူၾကမ္းတြင္ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ၊ ေမြးျမဴေရးႏွင့္ စိုက္ပ်ိဳးေရးႏွင့္ ငါးလုပ္ငန္း အပါအဝင္ က႑၁၃ခုအေပၚ တားျမစ္ခ်က္မ်ား ခ်မွတ္ ထားၿပီး ႏိုင္ငံျခား ကုမၸဏီမ်ား၏ မည္သည့္ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ကိုမဆို အမ်ားဆံုး၄၉ရာခိုင္ ႏႈန္းသာရွိရမည္ဟု ကန္႔သတ္ထားသည္။ ယင္းကန္႔သတ္ခ်က္ကို ၅၀ရာခိုင္ႏႈန္းသို႔ ေျပာင္းလိုက္သည္ဟု ဦးသိန္းညြန္႔က ဆိုသည္။

တပ္မေတာ္ အစိုးရက သမၼတ ဦးသိန္းစိန္၏ အရပ္သားတစ္ပိုင္း အစိုးရထံ အာဏာလႊဲ ေျပာင္းၿပီးေနာက္ပိုင္း ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္  တံခါးဖြင့္ေနေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ဝင္ရန္ႏိုင္ငံျခား ကုမၸဏီမ်ားစြာ တန္းစီေနၾကသည္။ ဦးသိန္းစိန္၏ သိသာထင္ရွားေသာ ျပင္ဆင္ေျပာင္းလဲ မႈမ်ားေၾကာင့္ အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ား ကလည္း sanctionမ်ားေျဖေလွ်ာ့ ႐ုတ္သိမ္းေပးကာ အသိအမွတ္ျပဳ တုန္႔ျပန္ၾကသည္။

သို႔ေသာ္လည္းလႊတ္ေတာ္ႏွင့္ သမၼတ႐ံုးအၾကား သြားလိုက္ ျပန္လိုက္ျဖစ္ေနေသာ အဆိုျပဳစည္းကမ္း အေျပာင္းအလဲမ်ားေၾကာင့္ လႊတ္ေတာ္တြင္ ငါးလခန္႔ ၾကာျမင့္ေနေသာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒအေသးစိတ္အ ခ်က္အလက္မ်ားကို ေတြ႔ျမင္ရန္ ႏိုင္ငံျခား ကုမၸဏီ အမ်ားစုက စိတ္ဝင္တစား ေစာင့္ေမွ်ာ္ လ်က္ ရွိၾကသည္။

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

 ရန္ကုန္တြင္ အထည္ခ်ဳပ္အလုပ္သမားမ်ားဆႏၵျပ

(AFP News မွ 8September 2012ရက္စြဲပါ “Myanmar garment workers protest in Yangon”သတင္းကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္)

ေသာၾကာေန႔က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္သား တစ္ေထာင္ေက်ာ္ လုပ္ခလစာတိုးရန္ ေတာင္းဆိုဆႏၵျပ ခ်ီတက္ခဲ့ၾကျခင္းသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ တြင္ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး အဆံုးသတ္ ၿပီးေနာက္ပိုင္းတြင္ အလုပ္သမားအေရး လႈပ္ရွားမႈမ်ား ရွင္သန္လာျခင္းကို ျပသေနသည့္ ေနာက္ဆံုး လကၡဏာတစ္ခု ျဖစ္သည္။

မႏွစ္ကအထိ စစ္ဖက္အုပ္ခ်ဳပ္သူမ်ား လက္ေအာက္တြင္ အသံတိတ္ ေနခဲ့ေသာ ျမန္မာ အလုပ္သမားထုသည္ ယခုအခါ လုပ္ခလစာႏွင့္ လုပ္ငန္းခြင္ အေျခအေန ပိုေကာင္းေအာင္ ေတာင္းဆိုရန္ သတၱိရွိလာၾကၿပီ။

ဆႏၵျပ လုပ္သားမ်ားသည္ ၎တို႔၏ စက္႐ံုမွ အစိုးရ အလုပ္သမား ဦးစီးဌာနမွဴး႐ံုးသို႔ နာရီေပါင္းမ်ားစြာ လမ္ေလွ်ာက္ခ်ီတက္ ခဲ့ၾကသည္။ ယင္း ဆႏၵျပမႈအတြက္ တရားဝင္ ခြင့္ျပဳခ်က္ ရထားျခင္း မရိွေသာ္လည္း ရဲတပ္ဖြဲ႔က ဟန္႔တားျခင္း မျပဳ ခဲ့ေပ။

အခ်ိန္ပို လုပ္ခအပါအဝင္  တစ္လစာေဒၚလာ၉၀ (က်ပ္၇ေသာင္းခန္႔) ရရွိသူ အမ်ိဳးသမီးလုပ္သား တစ္ဦးက “လစာတိုးအတြက္ ကၽြန္မတို႔ ဆႏၵျပၾက တာပါ”ဟု ေျပာၾကားသည္။

“တျခားစက္႐ံုေတြမွာ ဆႏၵျပမႈေတြ ျဖစ္ေနတဲ့ အခ်ိန္တုန္းက ကၽြန္မတို႔အလုပ္ရွင္ေတြက ဆႏၵမျပပါနဲ႔ ၊စားဝတ္ေနေရးကို ဂ႐ုစိုက္ေပးပါ့မယ္လို႔ စည္း ႐ံုးခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဆီတစ္ပုလင္းက လြဲၿပီးဘာမွမရပါ ဘူး” ဟုသူမကဆိုသည္။

ယခုႏွစ္ အေစာပိုင္းက စက္႐ံုအမ်ားစုတြင္ ရာေပါင္းမ်ားစြာေသာ လုပ္သားမ်ားက လုပ္ခလစာႏွင့္ လုပ္ငန္းခြင္ တိုးတက္ေရးအတြက္ ဆႏၵျပ ေတာင္း ဆိုခဲ့သည္။

ယခုဥပေဒသစ္ မ်ားအရ အလုပ္သမားမ်ား ဆႏၵျပခြင့္ရွိၿပီး အလုပ္သမား သမဂၢမ်ားကို ဖြဲ႔စည္းခြင့္ ျပဳထားသည္။ အလုုုပ္သမား မ်ားသည္ ဆႏၵျပခြင့္ ရွိေၾကာင္း သိထားၾကေသာ္လည္း ဥပေဒသစ္ စည္းကမ္းမ်ား ကို အနည္းငယ္သာ နားလည္သေဘာေပါက္ ၾကသည္ဟု ကၽြမ္းက်င္ပညာရွင္မ်ားက ေျပာၾကား သည္။

************************************************************


Google Drive: create, share, and keep all your stuff in one place.
Logo for Google Drive

Document yangonchronicle2011 Op-Ed
yangonchronicle2011 Op-Ed

၉.၉.၂၀၁၂

ေဆာင္းပါးက႑

  1. ေနာက္ျပန္လန္မက်ေရးႏွင့္ ျမန္မာ့စီးပြား

*****************************************

ေဆာင္းပါးက႑

ေနာက္ျပန္လန္မက်ေရးႏွင့္ ျမန္မာ့စီးပြား

ေဇယ်သူ

စက္တင္ဘာ ၉ရက္ထုတ္ The Voice Weekly ဂ်ာနယ္အတြဲ(၈)အမွတ္(၃၆)တြင္ပါရွိသည့္ ေဆာင္းပါးကို ထုတ္ယူေဖာ္ျပခ်က္။

ျမန္မာ့ အေျပာင္းအလဲကို ႏုိင္ငံတကာက စိတ္ဝင္တစား လက္ခုပ္တီးအားေပးကာ အစိုးရ၊ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္၊ NGO၊ ကမၻာလွည့္ ခရီးသြားမ်ား ေန႔ညမဟူ ဝင္လာမစဲတသဲသဲ၊ ႏုိင္ငံတကာ သတင္းမီဒီယာမ်ားတြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံႏွင့္ သက္ဆုိင္သမွ် မည္သည့္အရာမဆုိ သတင္းျဖစ္ေနခ်ိန္၊ အခ်ိန္ ေကာင္းတြင္ ျပဳျပင္လက္စ စီးပြားေရးကို ယခုထက္ အရွိန္အဟုန္ ျမႇင့္တင္ေဆာင္ရြက္ခ်ိန္ တန္ေနၿပီ။

ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ မလာမျဖစ္ လာရမည့္ေနရာဟု အားလုံးက သေဘာေပါက္ထားခ်ိန္တြင္ ႏုိင္ငံျခား တိုက္႐ိုက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈကို ဆြဲေဆာင္ျခင္း၊ ျမန္္မာ့ပို႔ကုန္ကို ျပည္ပသို႔တင္ပို႔မႈ အရွိန္ျမင့္ကာ ေစ်းကြက္ခ်ဲ႕ျခင္း၊ ျပည္ပမွ စီးပြားေရး အေထာက္အပ့ံ၊ နည္းပညာ အေထာက္အပ့ံတို႔ကို ရယူျခင္းတို႔ကို လုပ္ေဆာင္လိုက္ႏုိင္မွ ျမန္မာ့စီးပြားေရး တစ္ရွိန္ထိုးတက္မည္၊ သို႔မဟုတ္ အေျခခံေကာင္းမ်ား ခ်မွတ္ႏုိင္မည္။

လူတို႔၏ စိတ္သည္ တစ္ေနရာတည္းတြင္ ၾကာျမင့္စြာ က်က္စားတတ္ျခင္း မရွိေသာ သေဘာအရ ျမန္မာႏုိင္ငံအေပၚ က်ေရာက္ေနသည့္ စိတ္၀င္စားမႈတို႔သည္ အခ်ိန္ၾကာလာသည္ႏွင့္အမွ် အာ႐ုံေညာင္းကာ တျဖည္းျဖည္း က်ဆင္းသြားခ်ိန္တြင္မွ ျမန္မာ့စီးပြားေရးကို ထူေထာင္မည္ဆိုလွ်င္ မ်ားစြာ ေနာက္က်ၿပီး လုပ္ရကိုင္ရလည္း ခက္သြားလိမ့္မည္။

ႏုိင္ငံေရးႏွင့္ စီးပြားေရး၊ စီးပြားေရးႏွင့္ ႏုိင္ငံေရးတို႔ အျပန္ အလွန္ ဆက္စပ္ေရာယွက္သည္ဟူေသာ ႏုိင္ငံေရး ေဘာဂေဗဒ Political Economy သေဘာအရ ႏုိင္ငံေရးအရ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး တစ္နည္း ဒီမိုကေရစီစနစ္ ေဖာ္ေဆာင္ရာတြင္ စီးပြားေရးတည္းဟူေသာ အေျခခံမျမင့္ဘဲ မျဖစ္ႏုိင္။ ဒီမိုကေရစီ စတင္ထူေထာင္ ၾကသည္ခ်င္းတူတူ တစ္ဦးခ်င္း ဝင္ေငြျမင့္ေသာ ႏုိင္ငံမ်ားတြင္ ဒီမုိကေရစီ ရွင္သန္ၿပီး ဝင္ေငြနည္း ႏုိင္ငံမ်ားတြင္ မည္ကာမတၱ အမည္ခံ ဒီမိုကေရစီမွ်သာ က်န္ခဲ့သည္ကို အထင္အရွား ေတြ႔ႏုိင္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ျမန္မာ့ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရး အစီအစဥ္တြင္ ဒုတိယ ဦးစားေပး ျဖစ္သည့္ စီးပြားတက္ေရးသည္ ပထမဦးစားေပး ႏုိင္ငံေရးအတြက္ အေျခခံအုတ္ျမစ္ ျဖစ္သည္။ စီးပြားေရးအေျခအေန မတက္လွ်င္ ႏုိင္ငံေရးတြင္ ေနာက္ျပန္ လန္က်မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ခန္႔မွန္းရန္ ပါရဂူဘြဲ႕ရ ႏုိင္ငံျခားျပန္ျဖစ္ရန္ မလိုပါ၊ အလြယ္ေလးႏွင့္ ျမင္ႏုိင္သည္။

ႏုိင္ငံေရးတြင္ ဒီမိုကေရစီစနစ္ ေျပာင္းသည္ႏွင့္ ဥဳံဖြဆိုၿပီး စီးပြားေရး အလိုအေလ်ာက္ လိုက္ပါျမင့္တက္လာျခင္း မရွိသည္ကို သတိထားရန္ လိုသည္။ ႏုိင္ငံေရးတြင္ ဗဟိုဦးစီးစနစ္က်င့္သုံးသည့္ ကမၻာ့အႀကီးဆုံးႏုိင္ငံ တ႐ုတ္ႏွင့္ ႏုိင္ငံေရးတြင္ ဒီမိုကေရစီစနစ္ အားေကာင္းေမာင္းသန္ က်င့္သုံးသည့္ ကမၻာ့အႀကီးဆုံးႏုိင္ငံ အိႏိၵယတုိ႔ မည္သည့္ႏုိင္ငံတြင္ ေနမည္နည္းဟု ႏွစ္ႏုိင္ငံလုံးကုိ ေရာက္ဖူးသူတုိ႔ကုိ ေမးလွ်င္ လူေနမႈအဆင့္ ပုိျမင့္သည့္၊ စီးပြားေရး ေတာင့္သည့္ တ႐ုတ္တြင္ ေနမည့္သူက မ်ားသည္။ လတ္တေလာ ရင္ဆိုင္ေနရသည့္ ေအာက္ပါစိန္ေခၚမႈမ်ားကို ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ ထိထိေရာက္ေရာက္ ကိုင္တြယ္ႏုိင္မွသာ ျမန္မာ့စီးပြားေရး နာလန္ျမန္ျမန္ထမည္။

ႏိုင္ငံျခား တိုက္ရိုက္ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ

ကိစၥရပ္မ်ားကို တိတ္တိတ္ဆိတ္ဆိတ္ ကိုင္တြယ္ေလ့ရွိသည့္ ဂ်ပန္တို႔ပင္ ႏုိင္ငံျခား တိုက္႐ိုက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ အသံ ဆူဆူညံညံ ထြက္ေပၚလာခဲ့သည္။ ျပည္ပကုမၸဏီမ်ား ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈကို ဆုံးျဖတ္မည့္ ႏုိင္ငံျခားတိုက္႐ိုက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဥပေဒ ထြက္ေပၚလာျခင္း မရွိေသး။

ထိုဥပေဒသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြက္ အလြန္အေရးႀကီးေသာေၾကာင့္ ႏိႈင္းႏိႈင္းခ်ိန္ခ်ိန္ျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ေနျခင္း ျဖစ္သည္။ အထူးသျဖင့္ ျပည္တြင္း ေနသူတို႔ထက္ ႏုိင္ငံျခားသားတုိ႔က အခြင့္အေရး သာလြန္သြားလွ်င္ ျမန္မာႏုိင္ငံသား ျဖစ္ရသည္ထက္ ႏုိင္ငံျခားသား ျဖစ္ရသည္ကပင္ ေကာင္းသလုိလုိ ျဖစ္သြားႏုိင္ေသာေၾကာင့္ ျပည္တြင္း လုပ္ငန္းရွင္တို႔ မနစ္နာေစရန္ စဥ္းစားေဆာင္ရြက္ ေနၾကေၾကာင္း ျမင္ေတြ႕ရသည္။ သို႔ေသာ္ ဝင္လိုသူတို႔ အၿပိဳင္အဆိုင္ တာစူေနခ်ိန္ကို လြတ္သြားသည္အထိ ၾကန္႔ၾကာျခင္းမူ မရွိသင့္။ အျခား အလားအလာေကာင္း ႏုိင္ငံ တစ္ႏိုင္ငံက စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းမ်ား ပိုေကာင္းေအာင္ မနက္ျဖန္ သဘက္ခါ ျပဳျပင္လိုက္လွ်င္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား ထိုႏုိင္ငံသို႔ ျမားဦးလွည့္သြားၾကလိမ့္မည္။ တစ္ခ်ိန္တည္းတြင္ ထိုဥပေဒသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ လိုေသာ လုပ္ငန္းမ်ား လာေစၿပီး မလိုေသာ လုပ္ငန္းမ်ား မလာေအာင္ တားထား ႏုိင္ရမည္။ ဥပမာ- ေဆးလိပ္၊ အရက္တို႔ ျပည္တြင္းတြင္ ထုတ္ၿပီး ျပည္တြင္းတြင္ပင္ ေရာင္းျခင္းသည္ ျမန္မာတို႔ အတြက္ အက်ိဳးရွိမည္မဟုတ္။ လုပ္အားမ်ားမ်ား သုံးရသည့္ လုပ္ငန္း မ်ား၊ ျမန္မာတို႔ ပညာ ရႏုိင္သည့္ လုပ္ငန္းမ်ား၊ ထို ကုန္ပစၥည္းမ်ား၊ ‘Made in Myanmar ျမန္မာျပည္တြင္လုပ္သည္’ ဟု ဝင့္ဝင့္ၾကြားၾကြား ျဖစ္ေစမည့္ ဂုဏ္သိကၡာရွိ လုပ္ငန္းမ်ား ဝင္ေရာက္လာရန္ ဖန္တီး ေပးႏုိင္ရန္ လိုသည္။ အထူးသျဖင့္ ႏုိင္ငံျခား တိုက္႐ိုက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈသည္ ျပည္တြင္းလုပ္ငန္းရွင္တို႔ကို အျပန္အလွန္ အားျဖည့္ ကြက္လပ္ျဖည့္ေပး (Complementary) ေအာင္ စီမံထားရန္ လိုသည္။

ေငြေၾကးေစ်းႏႈန္း ႏွင့္ ေငြေဖာင္းပြမႈ

ေစ်းႏႈန္းတကာတို႔၏ မိခင္ႀကီး (ဝါ) ကုန္ေစ်းႏႈန္းအားလုံးကို ဆုံးျဖတ္သည့္ ေစ်းႏႈန္း ‘mother of all prices’ဟု စီးပြားေရး ပညာရွင္မ်ားက တင္စား ခံရသည့္ ေငြေၾကးလဲလွယ္ႏႈန္း (ဝါ) ေဒၚလာေစ်းသည္ ၈၅၀ႏွင့္ ၉၀၀ ၾကား ရွိေနေသာေၾကာင့္ လုပ္သာကိုင္သာ ရွိၿပီ၊ ပို႔ကုန္ကို အားေပးႏုိင္ၿပီ ျဖစ္ ေသာ္လည္း ထိုေစ်းႏႈန္းအတိုင္း ေလးငါးဆယ္ႏွစ္ ဆက္လက္ ရွိေနရန္မွာမူ စိန္ေခၚမႈ ျဖစ္ႏုိင္သည္။ ေငြေဖာင္းပြမႈ သည္ ဂဏန္း တစ္လုံးသာ ရွိေသာ ေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံစံႏွင့္ ၾကည့္လွ်င္ အေျခအေနေကာင္းသည္ဟု ဆိုႏုိင္ေသာ္လည္း အျခားကုန္ပစၥည္းမ်ားႏွင့္ ယွဥ္လွ်င္ စားေသာက္စရိတ္၊ သြားလာ စရိတ္တို႔က ႀကီးေနျခင္းမွာ စီးပြားေရး တည္ၿငိမ္တိုးတက္မည့္ ႏုိင္ငံတစ္ခု၏ အဂၤါရပ္ မဟုတ္ေပ။ ထမင္းဖိုးသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံထက္ ဝင္ေငြ အဆမ်ားစြာ သာလြန္ေသာ ဘန္ေကာက္ႏွင့္ မတိမ္းမယိမ္း ျဖစ္ေနျခင္းသည္ မူမမွန္ စိုးရိမ္ဖြယ္ ေကာင္းသည္။ ထုိ႔အတူ အငွားကားချဖင့္ အသင့္အတင့္ အက်ႌ တစ္ထည္၊ ပုဆိုးတစ္ထည္ ဝယ္ဝတ္ႏိုင္သည္။

အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈ

ျမန္မာႏုိင္ငံသို႔ အေရးယူ ပိတ္ဆို႔မႈမ်ား ရွိေနဆဲျဖစ္ၿပီး ထိုအေရးယူ ပိတ္ဆို႔မႈမ်ားသည္ စီးပြားေရး စီမံခန္္႔ခြဲမႈ အားနည္းခ်က္နည္းတူ ျမန္မာ့ စီးပြားေရး နာလန္ မထူႏုိင္ရျခင္း၏ အဓိကအေၾကာင္းတစ္ရပ္ ျဖစ္သည္။ အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္းသို႔ ေငြေၾကး ျပင္ပမွ လႊဲပို႔ရာတြင္ အခက္အခဲမ်ား ရွိေနဆဲျဖစ္သည္။ အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈမ်ား မျပဳလုပ္မီက အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုသို႔ အဓိကတင္ပို႔ခဲ့သည္မွာ လုပ္အားမ်ားမ်ား သုံးစြဲရသည့္ အထည္ခ်ဳပ္ လုပ္ငန္းမ်ားျဖစ္ေသာေၾကာင့္ အေရးယူ ပိတ္ဆို႔မႈမ်ား ဖြင့္လွစ္လိုက္လွ်င္ လုပ္သားေပါမ်ားသည့္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွ ထိုအထည္ခ်ဳပ္ လုပ္ငန္းမ်ား ထိုးတက္သြားၿပီး အလုပ္အကိုင္ မ်ားစြာေပးႏိုင္လိမ့္မည္။ ကမၻာ့ အရည္အေသြး ထိန္းသိမ္းစစ္ေဆးမႈ အေကာင္းဆုံး ေစ်းကြက္ႀကီးတစ္ခုျဖစ္သည့္ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုတြင္းသို႔ ျမန္မာ့ပို႔ကုန္မ်ား ဝင္ေရာက္ခြင့္ကို ပိတ္ပင္ထားဆဲ ျဖစ္ျခင္းေၾကာင့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး ပုံမွန္တိုးတက္ေရးကို ဟန္႔တား ထားသလို ျဖစ္ေနသည္။ ထိုလုပ္ငန္းမ်ားသည္ ဆူလြယ္နပ္လြယ္ မဟုတ္ဘဲ ေစာက္ခ်လုပ္မွ ရသည့္အတြက္ Cronyမ်ား စိတ္ဝင္စားသည့္ လုပ္ငန္းမ်ား လည္း မဟုတ္။ လုပ္အားရင္းရသည့္ လုပ္ငန္းမ်ားကို အဓိက ပစ္မွတ္ ထားသလို ျဖစ္ေနသည့္ ျမန္မာ့ ပို႔ကုန္ ပိတ္ဆို႔မႈကို အေမရိကန္၊ ျမန္မာႏွစ္ဖက္ လုံးက ႀကိဳးပမ္းႏိုင္လွ်င္ ျမန္မာ့စီးပြား အားတက္စရာ စာမ်က္ႏွာတစ္ခ်ပ္ ပြင့္လာမည္။ သမၼတႀကီး ဦးသိန္းစိန္၏ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုသို႔ သမိုင္းဝင္ ခရီးစဥ္တြင္ အဆိုပါ ကိစၥကို ထိထိေရာက္ေရာက္ ေျပာဆို ႏုိင္မည္ဟု ထင္မွတ္ရသည္။

လူသိန္းသန္း စိတ္ဝင္စားခံရေသာအရာတိုင္း ေဝဖန္ေထာက္ျပမႈမ်ား ခံၾကရၿမဲျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ျမန္မာ့ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးသည္လည္း ထိုကံၾကမၼာႏွင့္ ရင္ဆိုင္ရသည္။ လြယ္လင့္တကူ ေထာက္ျပေလ့ ရွိသည္မွာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးသည္ ထိပ္ပိုင္းမွာသာ ရွိေနၿပီး သာမန္ျပည္သူတို႔ထံသုိ႔ မေရာက္ေသး သို႔မဟုတ္ အနည္းအက်ဥ္းသာ ေရာက္ေသးသည္ဟုပင္ျဖစ္သည္။ စီးပြားေရးေကာင္းလာသည္ႏွင့္အမွ် ဒီေရတက္လွ်င္ ေလွ၊ သေဘၤာ အားလုံး ျမင့္တက္သည္ ဆုိသကဲ့သုိ႔ ျပည္သူမ်ား၏ဘဝ တိုးတက္လာမည္ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ အဆုိပါ ေဝဖန္ခ်က္ အလိုလိုပေပ်ာက္သြားမည္။

A hungry man is an angry man ‘ဆာေလာင္ေသာ သူသည္ ေဒါသ ထြက္တတ္သည္’ ဟူေသာ ဆုိ႐ိုးစကားက ႏုိင္ငံေရး ႏွင့္ စီးပြားေရး တိုက္႐ိုက္ ဆက္စပ္ေနေၾကာင္း၊ ျမန္မာ့ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရးႀကီး ေအာင္ျမင္ရန္ စီးပြား မျဖစ္မေန အျမန္ရွာရေတာ့မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း မီးေမာင္း ထိ