Transparency Myanmar

transparency.myanmar@gmail.com

yangonchronicle 2011 - (2)
Document yangonchronicle 2011 - (2)

Snapshot of the item below:
yangonchronicle 2011 - (2)

၁၃.၁၂.၂ဝ၁၂

ဘာသာျပန္သတင္းမ်ား အပိုင္း(၂)

  1. တ႐ုတ္၊ ျမန္မာႏွင့္ အေမရိကန္တို႔ဆက္ဆံေရး၏ ႏိုင္ငံေရးအရလိုအပ္ခ်က္မ်ား သမိုင္းေၾကာင္း

(13 Dec 2012 ရက္စြဲပါ China.ord.cn မွ Hein Khaing ေရးသားသည့္ China, MYanmar the US:A history of political expediency ကိုဘာသာျပန္ဆိုသည္)

****************************************************

ဘာသာျပန္သတင္းမ်ာ

တ႐ုတ္၊ ျမန္မာႏွင့္ အေမရိကန္တို႔ဆက္ဆံေရး၏ ႏိုင္ငံေရးအရလိုအပ္ခ်က္မ်ား သမိုင္းေၾကာင္း

(13 Dec 2012 ရက္စြဲပါ China.ord.cn မွ Hein Khaing ေရးသားသည့္ China, MYanmar the US:A history of political expediency ကိုဘာသာျပန္ဆိုသည္)

၂၀၁၂ ႏိုဝင္ဘာလ(၁၉)ရက္ေန႔က အေမရိကန္သမၼတ Barak Obama ၏ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ပထမဦးဆံုးခရီးစဥ္သည္ ကမၻာတစ္ဝွမ္း၏ အေလးေပး ေစာင့္ၾကည့္မႈကို ရရွိခဲ့ပါသည္။ ၿပီးခဲ့သည့္ႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလက ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး ပာီလာရီကလင္တန္ကလည္း ဦးစြာသြားေရာက္ခ့ဲရာ ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ အေမရိကန္၏ မူဝါဒေျပာင္းသြားခဲ့ၿပီဆိုသည္မွာ ထင္ရွားေနပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အေရွ႕အာရွ၊ ေတာင္အာရွႏွင့္ အေရွ႕ေတာင္အာရွႏိုင္ငံမ်ားၾကား လမ္းဆံုးလမ္းခြတြင္တည္ရွိၿပီး ကမၻာေပၚတြင္ လူဦးေရအမ်ားဆံုး ႏွစ္ႏိုင္ငံၾကားတြင္ရွိေနပါသည္။ ထို႔အျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အေမရိကန္၏ အာရွဗပာုိျပဳ မူဝါဒတြင္ မပာာဗ်ဴပာာအရ အေရးပါေနပါသည္။ သို႔ေသာ္ အေမရိကန္၏ ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ ဆက္ဆံေရးသည္ တ႐ုတ္ႏွင့္ပတ္သက္ေသာ အခ်က္အလက္ မ်ား၏လႊမ္းမိုးမႈရွိေနသည္ ဆိုေသာသံသယအနည္းငယ္ ရွိေနပါေသးသည္။

တ႐ုတ္၏ ႏိုးထလာမႈတြင္ အေမရိကန္က အာရွ-ပစိဖိတ္ေဒသသို႔ျပန္လာရန္ စီစဥ္ရာ၌ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ မပာာဗ်ဴပာာက်ေသာေနရာတြင္ တည္ရွိေနမႈေၾကာင့္ အေရးပါလာပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အေမရိကန္သည္ အႏွစ္ႏွစ္ဆယ္ေက်ာ္ ရန္သူအျဖစ္႐ႈျမင္လာခဲ့ေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံကို ဆက္ဆံေရး ျပန္လည္ျပဳလုပ္ရန္ Obama ၏ရန္ကုန္တကၠသိုလ္တြင္ ေျပာၾကားေသာ မိန္႔ခြန္း၌ ျမစ္ဆံုကိစၥမွတ္ခ်က္စကားတြင္ ေတြ႕ရွိႏိုင္ပါသည္။ ေဒၚလာ ၃.၆ ဘီလီယံတန္ဖိုးရွိ တ႐ုတ္၏ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမည့္ ျမစ္ဆံုေရေလွာင္တမံကို ျပည္သူမ်ား၏ ဆန္႔က်င္မႈေၾကာင့္ ျမန္မာသမၼတက ရပ္ဆိုင္းေၾကာင္း ေၾကညာခဲ့ပါ သည္။ ၎မွာ ျမန္မာကတ႐ုတ္ကို ပထမဆံုးအႀကိမ္ ေခါင္းခါခဲ့သည့္ျဖစ္ရပ္ျဖစ္ၿပီး တ႐ုတ္-ျမန္မာဆက္ဆံေရးတြင္ အေရးပါသည့္ အခ်ိဳးအေကြ႕အျဖစ္ ႐ႈျမင္ႏိုင္ပါသည္။

ယခင္က ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ားက ခ်မွတ္ထားေသာ အေရးယူမႈမ်ားေၾကာင့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံအေပၚ မွီခိုခဲ့ရပါသည္။ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ မတ္လအစိုးရသစ္တက္လာအၿပီးတြင္ အေရးယူမႈမ်ား တျဖည္းျဖည္း႐ုတ္သိမ္းသြားခဲ့ၿပီး ႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအဝိုင္းသို႔ ျပန္လည္ဝင္ေရာက္ခဲ့ၿပီးႏိုင္ငံ တကာဆက္ဆံေရးတြင္ ယခင္ႏွင့္မတူ ျခားနားစြာလုပ္ေဆာင္ခြင့္ရလာပါသည္။ ယမန္ႏွစ္က ပာီလာရီကလင္တန္ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔လာေရာက္စဥ္က သမၼတ ဦးသိန္းစိန္၏ႏိုင္ငံေရးအၾကံေပး ဦးေနဇင္လတ္က ေျပာၾကားရာတြင္ "ျမန္မာႏိုင္ငံပာာ ပထဝီႏိုင္ငံေရးအရ မပာာဗ်ဴပာာက်တဲ့ေနရာမွာ ဘယ္လိုပဲရွိရွိ လူဦးေရထူထပ္တဲ့ တ႐ုတ္နဲ႔ အိႏၵိယၾကားမွာ ရွိေနတယ္ဆိုတာ စိတ္ထဲမွာရွိၿပီး ေသခ်ာစြာမလုပ္ေဆာင္ႏိုင္ရင္ အက်ိဳးအျမတ္ မရွိႏိုင္ပါဘူး"ပာု ေျပာၾကား ခဲ့ပါသည္။

"ဆက္ဆံေရးတြင္ ထာဝရ ရန္သူဆိုသည္မရွိ"ပာု ဆို႐ိုးစကားရွိပါသည္။ ႏိုင္ငံတိုင္းအတြက္ အင္အားႀကီးႏိုင္ငံမ်ား၊ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ား၊ မ်ားႏိုင္ သမွ်ဆက္ဆံေရးထူေထာင္၍ ထိန္းသိမ္းထားႏိုင္ရန္မွာ လိုအပ္ခ်က္တစ္ခုျဖစ္ပါသည္။ ႏိုင္ငံတစ္ခုသည္ ျပည္တြင္း၌ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ႏိုင္ငံတကာ တြင္လည္းေကာင္း အေျခအေနမ်ားေျပာင္းလဲသြားခဲ့ေသာ္ ရန္သူျဖစ္ခဲ့မႈမ်ားေမ့ထားၿပီး ခြင့္လႊတ္ႏိုင္ကာ ဆက္ဆံေရးေကာင္းမြန္ေရး လုပ္ေဆာင္ႏိုင္သည့္ အခြင့္အလမ္းရရွိမည္မွာ ဓမၼတာျဖစ္ပါသည္။ ယခု အေမရိကန္-ျမန္မာသံတမန္သမိုင္းေၾကာင္းမွာ ထိုသို႔ေသာ အျဖစ္အပ်က္အတြက္ ဥပမာေကာင္းျဖစ္ပါသည္။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္ၿဗိတိသွ်ထံမွ လြတ္လပ္ေရးရစဥ္ကတည္းက သံတမန္ဆက္ဆံေရး စတင္ထူေထာင္ ခဲ့ပါသည္။ ေအာက္တိုဘာ ၁၉၅၀ ခုႏွစ္တြင္ အမရိကန္သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ေဒၚလာ ၂၁ သန္းအကူအညီေပးရန္ အဆိုျပဳခဲ့ပါသည္။ အေမရိကန္သည္ လြတ္လပ္ေရးရကာစ ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ အဘယ္ေၾကာင့္ ဤမွ်ရက္ေရာေနသနည္း။ အေျဖမွာ ႏိုင္ငံေရးအရလည္းေကာင္း၊ မပာာဗ်ဴပာာအရ လည္းေကာင္း အေရးပါမႈေပၚတြင္ မူတည္ေနပါသည္။ ထိုစဥ္က တ႐ုတ္ျပည္သူ႔သမၼတႏိုင္ငံသည္ စတင္ထူေထာင္ကာစျဖစ္ၿပီး ကူမင္တန္အစိုးရသည္ တ႐ုတ္ျပည္မႀကီးကို ျပန္လည္ရယူႏိုင္ရန္ ျမန္မာႏိုင္ငံေျမာက္ပိုင္းတြင္ ေျခကုတ္ယူရန္ စိမ့္ဝင္ေနခ်ိန္ျဖစ္ပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အေမရိကန္ အတြက္ မပာာဗ်ဴပာာအရ အေရးပါလာၿပီး ကူမင္တန္မ်ား၏ လႈပ္ရွားမႈကို အေမရိကန္က လွ်ိဳ႕ဝွက္စြာ ေထာက္ပံ့ခဲ့ပါသည္။

ထိုအခ်ိန္မွစ၍ အေမရိကန္ CIA သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံေျမာက္ပိုင္းတြင္ ကူမင္တန္ႏွင့္ မိတ္ဖြဲ႕လ်က္ တက္ၾကြစြာလႈပ္ရွားခဲ့ပါသည္။ အေမရိကန္သည္ ၎၏လွ်ိဳ႕ဝွက္မပာာမိတ္ႏွင့္ ဆက္ဆံေရးရွိေသာ္လည္း ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေနဝင္းက အာဏာသိမ္းေသာအခါ ဘာမွ်မေျပာခဲ့ေပ။ ထို႔အတူ တ႐ုတ္မ်ားကို ႏွင္ထုတ္ခဲ့သည့္ျဖစ္စဥ္ေၾကာင့္ တ႐ုတ္-ျမန္မာဆက္ဆံေရး ထိခိုက္ရစဥ္ကလည္း အေမရိကန္တို႔ ဆိတ္ဆိတ္ေနခဲ့ပါသည္။ ၁၉၆၆ ခုႏွစ္တြင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေနဝင္းသည္ အေမရိကန္သို႔သြားေရာက္လည္ပတ္ခဲ့ၿပီး ထိုစဥ္က သမၼတ Lyndon Banies Johnson ႏွင့္အိမ္ျဖဴေတာ္တြင္ ေတြ႕ဆံုခဲ့ပါသည္။ ထို႔ေနာက္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ႏွစ္စဥ္တပ္မေတာ္ အရာရွိႏွစ္ဦး၊ အေမရိကန္သို႔ပညာသင္ၾကားရန္ ေစလႊတ္ခဲ့ပါသည္။ အေရွ႕ေတာင္အာရွတြင္ တစ္ခ်ိန္ ကနာမည္ေက်ာ္ေသာ ျမန္မာစစ္ေထာက္လွမ္းေရးသည္ အေမရိကန္၏ ေလ့က်င့္သင္ၾကားေပးမႈျဖင့္ ေက်းဇူးရွိခဲ့ပါသည္။

အဆိုပါ ကူုညီေထာက္ပံံမႈမ်ားသည္ ထိုအခ်ိန္က ႏိုင္ငံတကာအေျခအေနႏွင့္ ဆက္စပ္ပတ္သက္၍ ေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ခ်န္ေကရွိတ္အစိုးရကို ေထာက္ခံရန္၊ တ႐ုတ္ကြန္ျမဴနစ္ပါတီကို ဆန္႔က်င္ရန္ အာရွတြင္ ဆိုရွယ္လစ္စနစ္ တိုးတက္လာမႈကို ဖိႏွိပ္ရန္၊ ထို႔ေၾကာင့္ အေမရိကန္သည္ တ႐ုတ္၊ လာအုိႏွင့္ အိမ္နီးခ်င္းျဖစ္ေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္လည္းေကာင္း၊ ကေမၻာဒီးယား၊ ဗီယက္နမ္တို႔၏ အိမ္နီးခ်င္းျဖစ္ေသာ ထိုင္းႏိုင္ငံႏွင့္လည္းေကာင္း ဆက္ဆံေရးေကာင္းမြန္ေအာင္ ထိန္းသိမ္းခဲ့ပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဖြံ႕ၿဖိဳးုတိုးတက္မႈကိုအေၾကာင္းျပ၍ အေမရိကန္သည္ ၎တို႔၏ ႏိုင္ငံေရးအရ ရည္မွန္းခ်က္မ်ား ေအာင္ျမင္ေအာင္ လ်င္ျမန္စြာ လွ်ိဳ႕ဝွက္လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ခဲ့ပါသည္။

၁၉၈၈ ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ ျပည္တြင္းစီးပြားေရးခြ်တ္ျခံဳက်မႈအပါအဝင္ အေၾကာင္းေပါင္းစံုေၾကာင့္ ေက်ာင္းသားလႈပ္ရွားမႈျဖစ္ၿပီးေနာက္ အေမရိကန္-ျမန္မာဆက္ဆံေရးသည္ အေရးပါလွစြာေျပာင္းလဲသြားခဲ့ပါသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ဒီမိုကေရစီလႈပ္ရွားမႈေခါင္းေဆာင္ ျဖစ္လာ ခဲ့ၿပီး၊ ယခုတိုင္ ၾသဇာရွိပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးျဖစ္ေနဆဲျဖစ္ပါသည္။ ထိုစဥ္က အေမရိကန္ဆီနိတ္တာသည္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အပါအဝင္ ဒီမိုကေရစီ ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ လာေရာက္ေတြ႕ဆံုခဲ့ပါသည္။ ၁၉၉၀ ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေခါင္းေဆာင္ေသာ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္က အႏိုင္ရခဲ့ေသာ္လည္း စစ္တပ္မွအသိအမွတ္ျပဳျခင္း မရွိခဲ့ၿပီးေနာက္ အေမရိကန္-ျမန္မာဆက္ဆံေရး ပ်က္ယြင္းသြားခဲ့ပါသည္။ အေမရိကန္ သည္သံအမတ္ႀကီးအဆင့္ ဆက္ဆံေရးကိုေလွ်ာ့ခ်ခဲ့ၿပီး ၁၉၉၇ တြင္စီးပြားေရးအရ အေရးယူမႈမ်ား ခ်မွတ္ခဲ့ပါသည္။

အေမရိကန္က အေရးယူမႈမ်ားခ်မွတ္၍ ဒီမိုကေရစီႏွင့္ လူ႕အခြင့္အေရးကို အမည္တပ္၍ သံတမန္ဆက္ဆံေရးကိုျဖတ္ေတာက္ေသာ္လည္း ႏိုင္ငံတကာႏိုင္ငံေရးအေျခအေနတြင္ အေရးပါေသာ ေျပာင္းလဲမႈအ်ိဳ႕ျဖစ္လာေနသည္မွာ ရွင္းရွင္းလင္းလင္းသိသာပါသည္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသည္ ယဥ္ေက်းမႈ ေတာ္လွန္ေရး(၁၉၆၆-၁၉၇၆)အၿပီးတြင္ ကူမင္တန္တို႔၏ ျပည္မႀကီးကို ျပန္လည္ရယူေရးအစီအစဥ္လည္း ပ်က္သုန္းသြားခဲ့ကာ တည္ၿငိမ္စြာဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္လာပါသည္။ ကိုရီးယားစစ္ပြဲ၊ ဗီယက္နမ္စစ္ပြဲမ်ားလည္း ၿပီးဆံုးသြားခဲ့ပါသည္။ ဆိုဗီယက္ယူနီယံႀကီးလည္း ၿပိဳကြဲခဲ့ၿပီ။ ခမာနီမ်ားလည္း တစ္စစီ ျဖစ္ခဲ့ၿပီ။ အေမရိကန္တို႔၏ အာ႐ံုမွာလည္း ဥေရာပသို႔ေရႊ႕သြားခဲ့ရာ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ပထဝီႏိုင္ငံေရးအရ အေရးပါမႈေလ်ာ့နည္းသြားခဲ့ပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ အခက္ခဲဆံုးကာလမ်ားကို ျဖတ္သန္းေနခ်ိန္တြင္ တ႐ုတ္သည္ အေရးအႀကီးဆံုးပါတနာ